Выбрать язык
Книги Ветхого Завета
Книги Нового Завета
без русского текстаПРОРОК ДАНИИЛЫН КНИГАЖЕ | КНИГА ПРОРОКА ДАНИИЛА |
11 Глава | Глава 11 |
| 1 Мидян Дарийын икымше ий вуйлатымыж годым мый Михаил Суксын эҥертышыже да полышкалышыже лийынам. | 1Итак я с первого года Дария Мидянина стал ему подпорою и подкреплением. |
| 2 Ынде тылат мо лийшаш нерген чыным увертарем: Персийыште эше кум кугыжа лиеш, вара – нылымше, тудыжо молышт деч поянрак лиеш. Поянлык тудым вий-куатаным ышта, да тудо чылаштым Грек кугыжаныш ваштареш нӧлталеш. | 2Теперь возвещу тебе истину: вот, еще три царя восстанут в Персии; потом четвертый превзойдет всех великим богатством, и когда усилится богатством своим, то поднимет всех против царства Греческого. |
| 3 Тунам пеш чот виян кугыжа лектеш, тудо кугу кучемвий дене озаланаш да мом шонымыжым ышташ тӱҥалеш. | 3И восстанет царь могущественный, который будет владычествовать с великою властью, и будет действовать по своей воле. |
| 4 Но кунам тудо лектеш, кугыжанышыже шалана да ныл ужашлан шелалтеш. Кугыжанышыже шке тукымжылан ок кусно да тудын годсо гай кучемвиян ок лий. Тудын кугыжанышыжым шупшын налыт да весе-влаклан пуат. | 4Но когда он восстанет, царство его разрушится и разделится по четырем ветрам небесным, и не к его потомкам перейдет, и не с тою властью, с какою он владычествовал; ибо раздробится царство его и достанется другим, кроме этих. |
| 5 Кечывалвел кугыжат вийым пога, но сарзывуйжо-влак кокла гыч иктыже тудын деч виянрак лиеш, тудын кучемвийже куатым налеш. | 5И усилится южный царь и один из князей его пересилит его и будет владычествовать, и велико будет владычество его. |
| 6 Икмыняр ий гыч кугыжа-влак келшаш тӱҥалыт. Ушемым пеҥгыдемдаш манын, кечывалвел кугыжан ӱдыржӧ йӱдвел кугыжалан марлан лектеш. Но кугыжан ӱдыр шке кидыштыже кучемвийым кучен ок керт, тудын тукымжат ок шуйно. Кугыжан ӱдыр, ужатен коштшыжо-влак, икшывыже да тудлан полшен шогышо пытарыме лийыт. | 6Но через несколько лет они сблизятся, и дочь южного царя придет к царю северному, чтобы установить правильные отношения между ними; но она не удержит силы в руках своих, не устоит и род ее, но преданы будут как она, так и сопровождавшие ее, и рожденный ею, и помогавшие ей в те времена. |
| 7 Но тудын вожшо гыч иге лектеш да престолышкыжо шинчеш, тудо йӱдвел кугыжан сарзывийже ваштареш кая да тудын карманышкыже пура. Тудо нунын дене кредалаш тӱҥалеш да нуным сеҥа. | 7Но восстанет отрасль от корня ее, придет к войску и войдет в укрепления царя северного, и будет действовать в них, и усилится. |
| 8 Тудо эсогыл нунын юмыштым, велен ыштыме статуйыштым, ший да шӧртньӧ дене ыштыме шергакан ате-ӱзгарыштым руалтен налеш да Египетыш наҥгая. Тидын деч вара тудо йӱдвел кугыжам икмыняр ий ок тургыжландаре. | 8Даже и богов их, истуканы их с драгоценными сосудами их, серебряными и золотыми, увезет в плен в Египет и на несколько лет будет стоять выше царя северного. |
| 9 Вара йӱдвел кугыжа кечывалвел кугыжаныш ӱмбаке керылтеш, но тудлан шке мландышкыже пӧртылаш логалеш. | 9Хотя этот и сделает нашествие на царство южного царя, но возвратится в свою землю. |
| 10 Тудын эргыже-влак сарлан ямдылалтыт да кугу сарзывийым погат, нунын кокла гыч иктыже ташлыше вӱд семын ончыко лупшалтеш да кечывалвел кугыжан карманже дек шуэш. | 10Потом вооружатся сыновья его и соберут многочисленное войско, и один из них быстро пойдет, наводнит и пройдет, и потом, возвращаясь, будет сражаться с ним до укреплений его. |
| 11 Тунам кечывалвел кугыжа уло шыдыж дене лектеш да йӱдвел кугыжа дене кредалеш. Тудыжо кугу сарзывийже дене лектеш, но кырен шалатыме лиеш. | 11И раздражится южный царь, и выступит, сразится с ним, с царем северным, и выставит большое войско, и предано будет войско в руки его. |
| 12 Кунам тиде сарзывий пытарыме лиеш, кечывалвел кугыжам кугешнымаш авалта. Тудо шуко тӱжем сарзым кырен шалата, но тиде сеҥымаш кужун ок шуйно. | 12И ободрится войско, и сердце царя вознесется; он низложит многие тысячи, но от этого не будет сильнее. |
| 13 Йӱдвел кугыжа вес сарзывийым, ончычсо деч кугуракым, пога да икмыняр ий гыч шуко саргуралан кугу сарзывий дене толеш. | 13Ибо царь северный возвратится и выставит войско больше прежнего, и через несколько лет быстро придет с огромным войском и большим богатством. |
| 14 Тудо жапыште кечывалвел кугыжа ваштареш шукын шогалыт. Кончымаш шукталтше манын, тыйын калыкет кокла гычат вуянче-влак нӧлталтыт, но сеҥалтыт. | 14В те времена многие восстанут против южного царя, и мятежные из сынов твоего народа поднимутся, чтобы исполнилось видение, и падут. |
| 15 Вара йӱдвел кугыжа толеш, чоткыдемдыме ола йыр мланде кӱкшака-влакым нӧлталеш да тудым сеҥен налеш. Кечывалвелын вийже тудын ваштареш шоген ок керт, эн сай сарзыже-влакынат куатышт ок сите. | 15И придет царь северный, устроит вал и овладеет укрепленным городом, и не устоят мышцы юга, ни отборное войско его; недостанет силы противостоять. |
| 16 Сеҥен налаш толшо мом шона, тудым ышташ тӱҥалеш, нигӧ ваштарешыже шоген ок керт. Тудо Сӧрал Элышкат керылт пура да тудым пытара. | 16И кто выйдет к нему, будет действовать по воле его, и никто не устоит перед ним; и на славной земле поставит стан свой, и она пострадает от руки его. |
| 17 Тудо пӱтынь кугыжанышын куатше дене сарыш лекташ да сеҥен налаш шонен пышта, но вара шке тушманже дене келшымаш ойпидышым ышта. Кечывалвел кугыжанышым пытараш манын, шке ӱдыржым тудын кугыжажлан марлан пуа, но шонымыжо ок шукталт, тиде тудлан пайдам ок кондо. | 17И вознамерится войти со всеми силами царства своего, и праведные с ним, и совершит это; и дочь жен отдаст ему, на погибель ее, но этот замысел не состоится, и ему не будет пользы из того. |
| 18 Тунам тудо сер ден отролашке кая да шукыштым руалтен налеш, но ик сартӧра тудын сӱрзалыкшылан*а мучашым пышта – тудлан сӱрзалык денак вашешта. | 18Потом обратит лице свое к островам и овладеет многими; но некий вождь прекратит нанесенный им позор и даже свой позор обратит на него. |
| 19 Тунам йӱдвел кугыжа шке мландысе карманже-влак деке кая, но шӱртнен камвозеш да уке лиеш. | 19Затем он обратит лице свое на крепости своей земли; но споткнется, падет и не станет его. |
| 20 Тудын верышкыже весе шинчеш да чапле кугыжаныш мучко каяш йозак погышым колта. Тиде кугыжат, икмыняр жап эртымеке, пытарыме лиеш, но чылан ончылно огыл да кредалме годым огыл. | 20На место его восстанет некий, который пошлет сборщика податей, пройти по царству славы; но и он после немногих дней погибнет, и не от возмущения и не в сражении. |
| 21 Тудын верышкыже чылалан ужмышудымо еҥ шинчеш, тудлан кугыжан чапшым огыт пу. Тудо вучыдымын толеш да кучемвийым чоялык дене налеш. | 21И восстанет на место его презренный, и не воздадут ему царских почестей, но он придет без шума и лестью овладеет царством. |
| 22 Шотлен пытарыдыме сарзывий тудын ончылныжо пуйто ташлыше вӱд дене йоктарен наҥгайыме лиеш. Тиде сарзывий дене пырля ойпидышын онжат пуштмо лиеш. | 22И всепотопляющие полчища будут потоплены и сокрушены им, даже и сам вождь завета. |
| 23 Ушем-влакым ыштымеке, йӱдвел кугыжа ондалкалаш тӱҥалеш, еҥже шагал гынат, нӧлталтеш да вий-куатым пога. | 23Ибо после того, как он вступит в союз с ним, он будет действовать обманом, и взойдет, и одержит верх с малым народом. |
| 24 Тыныс жапыште тудо поян кундемлашке керылт пура да мом ача-кочаж-влак ыштен огытыл, тугайым ышта. Агымым, поген налмым, тӱрлӧ поянлыкым тудо шке велныже улшо-шамыч коклаште пайла, карман-влак ӱмбакат керылташ шонен пышта. Но чыла тиде палемдыме жап марте гына шуйна. | 24Он войдет в мирные и плодоносные страны, и совершит то, чего не делали отцы его и отцы отцов его; добычу, награбленное имущество и богатство будет расточать своим и на крепости будет иметь замыслы свои, но только до времени. |
| 25 Вара вий-куатым пога, кугу сарзывийже дене кечывалвел кугыжа ваштареш лӱддымын кая. Кечывалвел кугыжат сарыш пеш кугу да тале сарзывий дене лектеш, но тушманын осал чоялыкшылан кӧра ваштарешыже шоген ок керт. | 25Потом возбудит силы свои и дух свой с многочисленным войском против царя южного, и южный царь выступит на войну с великим и еще более сильным войском, но не устоит, потому что будет против него коварство. |
| 26 Тудын ӱстелтӧрыштыжӧ кочшо-влак тудым пытараш тӧчат. Тудын сарзывийже ӱштын кудалтыме лиеш, сӧйыштӧ шукын вуйыштым пыштат. | 26Даже участники трапезы его погубят его, и войско его разольется, и падет много убитых. |
| 27 Кок кугыжа, шӱмыштышт осал чоялыкым кучен, ик ӱстелтӧрыштӧ шинчаш да икте-весыштлан шоякым ойлаш тӱҥалыт, но шонымышт ок шукталт, вет мучаш палемдыме жапыште толеш. | 27У обоих царей сих на сердце будет коварство, и за одним столом будут говорить ложь, но успеха не будет, потому что конец еще отложен до времени. |
| 28 Йӱдвел кугыжа шке мландышкыже кугу поянлык дене пӧртылеш да святой ойпидышлан эҥгекым ышташ шонен пышта. Мом шонымыжым тудо шукта, вара шке мландышкыже пӧртылеш. | 28И отправится он в землю свою с великим богатством и враждебным намерением против святаго завета, и он исполнит его, и возвратится в свою землю. |
| 29 Палемдыме жапыште тудо адакат кечывалвелыш кая, но тиде гана ончычсо семын ок лий. | 29В назначенное время опять пойдет он на юг; но последний поход не такой будет, как прежний, |
| 30 Тудын ӱмбак киттей-влакын корабльышт толыт, да тудо лӱдмыж дене мӧҥгеш кая, шке шыдыжым святой ойпидыш ваштареш виктара да тудын дене мом шонымыжым шукта. Пӧртылмеке, святой ойпидыш деч кораҥше-влак деке поро кумылан лиеш. | 30ибо в одно время с ним придут корабли Киттимские; и он упадет духом, и возвратится, и озлобится на святый завет, и исполнит свое намерение, и опять войдет в соглашение с отступниками от святаго завета. |
| 31 Тудын колтымо сарзыже-влак толыт да святой вер ден карманым шакшылат, кажне кечын кондымо надырым чарат да пустаҥдыше йырныкым шогалтат. | 31И поставлена будет им часть войска, которая осквернит святилище могущества, и прекратит ежедневную жертву, и поставит мерзость запустения. |
| 32 Ойпидышым пудыртышо-влакым тудо ондала да осал корныш савыра, но шке Юмыштым шотлен илыше-влак виян лийыт да тудын ваштареш шогаш тӱҥалыт. | 32Поступающих нечестиво против завета он привлечет к себе лестью; но люди, чтущие своего Бога, усилятся и будут действовать. |
| 33 Калык кокла гыч ушан-влак шуко еҥлан умылаш полшат, но нуно икмыняр жап керде да тул дене, плен да агымаш дене орландарыме лийыт. | 33И разумные из народа вразумят многих, хотя будут несколько времени страдать от меча и огня, от плена и грабежа; |
| 34 Орланымышт годым нунылан изи полыш лиеш, да нунын дек шукын ушнат, но лӱмжылан гына. | 34и во время страдания своего будут иметь некоторую помощь, и многие присоединятся к ним, но притворно. |
| 35 Пытартыш жап шумо деч ончыч еҥ-шамыч тергыме, эрыктыме да ошемдыме лийышт манын, ушан-влак кокла гыч южышт орлык гоч эртат, вет палемдыме саман толмо марте эше жап уло. | 35Пострадают некоторые и из разумных для испытания их, очищения и для убеления к последнему времени; ибо есть еще время до срока. |
| 36 Саде кугыжа мом шона, тудым ышташ тӱҥалеш. Кугешнымыж дене тудо шкенжым чыла юмо деч кӱшкӧ нӧлталеш, юмо-влакын Юмышт нерген мыскылыше шомакым ойла. Юмын шке шыдыжым тӱрыснек йоктарымешкыже, тудын чылажат ушнен толеш, вет мом палемдыме, тудо шукталтеш. | 36И будет поступать царь тот по своему произволу, и вознесется и возвеличится выше всякого божества, и о Боге богов станет говорить хульное и будет иметь успех, доколе не совершится гнев: ибо, что предопределено, то исполнится. |
| 37 Ача-кочаж-влакын юмыштым, тыгак ӱдырамаш-шамычын шотлымо юмыштым – нимогай юмым – шотлаш ок тӱҥал, но шкенжым чылашт деч кӱшкӧ нӧлталеш. | 37И о богах отцов своих он не помыслит, и ни желания жен, ни даже божества никакого не уважит; ибо возвеличит себя выше всех. |
| 38 Нунын олмеш тудо карман-влакын юмыштлан чапым пуа. Ача-кочаж-влаклан палыдыме тиде юмым тудо шӧртньӧ-ший дене, шергакан кӱ да шерге пӧлек дене жаплаш тӱҥалеш. | 38Но богу крепостей на месте его будет он воздавать честь, и этого бога, которого не знали отцы его, он будет чествовать золотом и серебром, и дорогими камнями, и разными драгоценностями, |
| 39 Тиде йот юмылан кумалын, тудо эн чоткыдо карманже-влакым пеҥгыдемда. Кӧмыт тудым шотлат, кугу чапыште лийыт – нуным тудо шуко еҥ дене вуйлаташ шогалта, пӧлек шотеш нунылан мландым пуэда. | 39и устроит твердую крепость с чужим богом: которые признают его, тем увеличит почести и даст власть над многими, и землю раздаст в награду. |
| 40 Пытартыш жапыште тудын ӱмбаке сар дене кечывалвел кугыжа толеш. Но йӱдвел кугыжа тудын ӱмбаке орва да имнешке-влак, шуко корабль дене тӱтан семын кержалтеш. Тудо шуко элышке керылт пура да нунын гоч вӱд ташлем семын эртен кая. | 40Под конец же времени сразится с ним царь южный, и царь северный устремится как буря на него с колесницами, всадниками и многочисленными кораблями, и нападет на области, наводнит их, и пройдет через них. |
| 41 Сӧрал Элышкат керылт пура, да шукын вуйыштым пыштат. Тудын кидше деч лач Едом, Моав да Аммон эрге-влакын кугу ужашышт утаралт кодыт. | 41И войдет он в прекраснейшую из земель, и многие области пострадают и спасутся от руки его только Едом, Моав и большая часть сынов Аммоновых. |
| 42 Тудо шке кидшым моло эл декат шуялта, Египет мландат утаралтын ок код. | 42И прострет руку свою на разные страны; не спасется и земля Египетская. |
| 43 Тудо Египетын ший-шӧртньыжым, тӱрлӧ поянлыкшым руалтен налеш. Ливий ден Эфиопийыште илыше-влак тудын кид йымалныже лийыт. | 43И завладеет он сокровищами золота и серебра и разными драгоценностями Египта; Ливийцы и Ефиопляне последуют за ним. |
| 44 Но эрвел ден йӱдвел гыч увер-влак тудым тургыжландарат, да тудо кугу шыде дене шуко еҥым пытараш да кырен шалаташ лектеш. | 44Но слухи с востока и севера встревожат его, и выйдет он в величайшей ярости, чтобы истреблять и губить многих, |
| 45 Теҥыз ден сӧрал святой курык коклаште кугыжан омашыже-влакым шогалта. Но тудлан мучаш толеш, нигӧ тудлан ок полшо. | 45и раскинет он царские шатры свои между морем и горою преславного святилища; но придет к своему концу, и никто не поможет ему. |
*а 11:18 Сӱрзалык – наглость, дерзость.
Глава 11