Выбрать язык
Книги Ветхого Завета
Книги Нового Завета
без русского текстаЭСФИР | КНИГА ЕСФИРЬ |
1 Глава | Глава 1 |
| 1 [Тидын деч вара] Артаксеркс кугыжа вуйлатыме жапыште теве мо лийын. Тиде Артаксеркс Индий гыч Эфиопий марте шӱдӧ коло шым кундемлан кугыжа лийын. | 1И было во дни Артаксеркса, –этот Артаксеркс царствовал над ста двадцатью семью областями от Индии и до Ефиопии, – |
| 2 Тудо жапыште кугыжа шке престолыштыжо Суза оласе карманыште шинчен. | 2в то время, как царь Артаксеркс сел на царский престол свой, что в Сузах, городе престольном, |
| 3 Кугыжалан кумшо ий шогымыж годым тудо чыла он ден полышкалышыжлан, Персий ден Мидий сарзывийын кугурак вуйлатышыштлан, калыкын лӱмлӧ еҥже ден кундемласе тӧра-влаклан кугу сийым ыштен. | 3в третий год своего царствования он сделал пир для всех князей своих и для служащих при нем, для главных начальников войска Персидского и Мидийского и для правителей областей своих, |
| 4 Шӱдӧ кандашле кече гутлаште Артаксеркс шке кугыжанышыжын поянлыкшым, шке кугулыкшын йолгыжшо чапшым унаже-влаклан ончыктен. | 4показывая великое богатство царства своего и отличный блеск величия своего в течение многих дней, ста восьмидесяти дней. |
| 5 Нине кече-влак эртымеке, шке полатшын садеран кудывечыштыже тудо эше шым кечаш сийым ыштен. Ты ганаже йӱмаш-кочмашке Суза оласе карманыште илыше чыла еҥым, изи гыч кугу марте, ӱжыныт. | 5По окончании сих дней, сделал царь для народа своего, находившегося в престольном городе Сузах, от большого до малого, пир семидневный на садовом дворе дома царского. |
| 6 Тушто коленкор да шемалге-канде тӱсан меж куэм дене ыштыме пӱрдыш-влак кеченыт. Нуныжым, чапле йытын да шемалге-йошкар тӱсан меж тасма-влак дене кылден, ший колчала ден мрамор меҥгылашке сакаленыт улмаш. | 6Белые, бумажные и яхонтового цвета шерстяные ткани, прикрепленные виссонными и пурпуровыми шнурами, висели на серебряных кольцах и мраморных столбах. |
| 7 Кӱварым шергакан ужар кӱ, мрамор, перламутр да шергакан моло тӱрлӧ кӱ дене шареныт улмаш, туштыжо кынертен возашлан шӧртньӧ да ший дене ыштыме вер-влак лийыныт. | 7Золотые и серебряные ложа были на помосте, устланном камнями зеленого цвета и мрамором, и перламутром, и камнями черного цвета. |
| 8 Йӱышым шӧртньӧ ден ший атылаште нумалыныт, кажне атыже моло деч ойыртемалтше лийын. Тыгак рубин дене сӧрастарыме кумло тӱжем талантым шогышо коркам ончыкташ лукмо улмаш. Кугыжан поро кумылжылан кӧра йошкар арака шуко лийын. Йӱмаш шот дене эртен, ӧкымлышӧ нигӧ лийын огыл. Вет кугыжа тарзыже-влаклан кӧ мыняр шона, тунар йӱкташ кӱштен. | 8Напитки подаваемы были в золотых сосудах и сосудах разнообразных, ценою в тридцать тысяч талантов; и вина царского было множество, по богатству царя. Питье шло чинно, никто не принуждал, потому что царь дал такое приказание всем управляющим в доме его, чтобы делали по воле каждого. |
| 9 Тыгак кугыжанвате Астинят ӱдырамаш-влаклан посна сийым Артаксеркс кугыжан полатыштыже ыштен. | 9И царица Астинь сделала также пир для женщин в царском доме царя Артаксеркса. |
| 10 Сийлымашын шымше кечынже йошкар аракам подылшо кугыжа весела кумылан лийын. Тудо шкенжын шым евнух тарзыжлан – нунын лӱмышт Мегуман, Бизфа, Харбона, Бикфа, Авагфа, Зефар да Каркас лийын – | 10В седьмой день, когда развеселилось сердце царя от вина, он сказал Мегуману, Бизфе, Харбоне, Бигфе и Авагфе, Зефару и Каркасу–семи евнухам, служившим пред лицем царя Артаксеркса, |
| 11 кугыжанватын вуйшӱдышыжым упшалше Астинь ватыжым шкеж деке ӱжын кондаш кӱштен. Артаксеркс шке ватыжым калык ден он-влаклан ончыкташ шонен, вет тудыжо пеш мотор улмаш. | 11чтобы они привели царицу Астинь пред лице царя в венце царском для того, чтобы показать народам и князьям красоту ее; потому что она была очень красива. |
| 12 Но кугыжанвате Астинь кугыжан евнух-влак гоч колтымо кӱштымашыжым шукташ келшен огыл. | 12Но царица Астинь не захотела прийти по приказанию царя, объявленному чрез евнухов. |
| 13 Тунам кугыжа пеш чот сырен, тудым кугу шыде авалтен. Кугыжа шӱдыр почеш мужедше мунлыеҥ-влак дене каҥашен налын – тудо закон ден йӱлам сайын палыше-влак деч каҥашым йодын шоген улмаш. | 13И разгневался царь сильно, и ярость его загорелась в нем. И сказал царь мудрецам, знающим прежние времена–ибо дела царя делались пред всеми знающими закон и права, – |
| 14 Тудо жапыште кугыжа деке шым еҥ чак шоген: Каршена, Шефар, Адмафа, Фарсис, Мерес, Марсена, Мемухан. Нуно Персий ден Мидийын онжо-влак лийыныт, кугыжа деке пурен-коштын кертыныт. Кугыжанышыште нуно икымше еҥ-влак лийыныт. | 14приближенными же к нему тогда были: Каршена, Шефар, Адмафа, Фарсис, Мерес, Марсена, Мемухан–семь князей Персидских и Мидийских, которые могли видеть лице царя и сидели первыми в царстве: |
| 15 Кугыжа нунын деч йодын: «Кугыжанвате Астинь евнух-влак гоч каласыме кугыжан мутшым шуктен огыл. Закон почеш тудын дене мом ыштыман?» | 15как поступить по закону с царицею Астинь за то, что она не сделала по слову царя Артаксеркса, объявленному чрез евнухов? |
| 16 Кугыжа ден он-влаклан Мемухан тыге каласен: «Кугыжанвате Астинь Артаксеркс кугыжа ончылно гына огыл, тыгак тудын чыла кундемысе онжо да калыкше-влак ончылнат титакан. | 16И сказал Мемухан пред лицем царя и князей: не пред царем одним виновна царица Астинь, а пред всеми князьями и пред всеми народами, которые по всем областям царя Артаксеркса; |
| 17 Вет кугыжанватын мут колыштдымыжо моло вате-влак декат шуэш, нунат шке марийыштым шотлымым чарнат да ойлаш тӱҥалыт: ”Артаксеркс кугыжа Астинь ватыжым шкеж деке кондаш кӱштен, но тудыжо толын огыл”. | 17потому что поступок царицы дойдет до всех жен, и они будут пренебрегать мужьями своими и говорить: царь Артаксеркс велел привести царицу Астинь пред лице свое, а она не пошла. |
| 18 Ынде Персий ден Мидийысе он-влакын ватыштат, кугыжанватын кузе ыштымыжым колын, кугыжан онжо-влаклан тыгак ойлаш тӱҥалыт. Тунам шотлыдымаш ден келшыдымашлан мучаш ок лий. | 18Теперь княгини Персидские и Мидийские, которые услышат о поступке царицы, будут то же говорить всем князьям царя; и пренебрежения и огорчения будет довольно. |
| 19 Кугыжалан тиде келша гын, тек тудо вашталташ лийдыме пунчалым луктеш, саде пунчалже Персий да Мидийын законышкышт возалтеш: тек Астинь тетла нигунам Артаксеркс кугыжа деке ок пуро. А кугыжанватылан тудо тек вес ӱдырамашым, тудын деч сайракым, шогалта. | 19Если благоугодно царю, пусть выйдет от него царское постановление и впишется в законы Персидские и Мидийские и не отменяется, о том, что Астинь не будет входить пред лице царя Артаксеркса, а царское достоинство ее царь передаст другой, которая лучше ее. |
| 20 Кунам пунчалым кумда кугыжаныш мучко увертарат, тунам ӱдырамаш-влак шкеныштын марийыштым – лӱмлыжымат, тыглайжымат – шотлаш тӱҥалыт». | 20Когда услышат о сем постановлении царя, которое разойдется по всему царству его, как оно ни велико, тогда все жены будут почитать мужей своих, от большого до малого. |
| 21 Тиде ой кугыжаланат, он-влакланат келшен, да кугыжа Мемуханын каласымыж семынак ыштен. | 21И угодно было слово сие в глазах царя и князей; и сделал царь по слову Мемухана. |
| 22 Кугыжа чыла кундемышке тусо калыкын тиштыже да йылмыж дене возымо серышым колтен: тек кажне марий шке суртыштыжо оза лиеш. Тидым кажне калыклан шке йылмыж дене увертареныт. | 22И послал во все области царя письма, писанные в каждую область письменами ее и к каждому народу на языке его, чтобы всякий муж был господином в доме своем, и чтобы это было объявлено каждому на природном языке его. |
*б 1 Вугей амалик-влакын кугыжашт лийын, амалик-влак ожнысек иудей калыкын тушманже лийыныт.
Глава 1