Выбрать язык
Книги Ветхого Завета
Книги Нового Завета
без русского текстаКУГЫЖАНЫШ-ВЛАКЫН КУМШО КНИГАШТ | ТРЕТЬЯ КНИГА ЦАРСТВ |
7 Глава | Глава 7 |
| 1 А шке полатшым чоҥаш Соломонлан латкум ий кӱлын. | 1А свой дом Соломон строил тринадцать лет и окончил весь домсвой. |
| 2 Полатым тудо Ливанысе кедр дене нӧлтен. Тудын кужытшо шӱдӧ кынергут, лопкытшо витле, а кӱкшытшӧ кумло кынергут лийыныт. Тушто ныл рат кедр меҥге шоген, нунын ӱмбалне кедр пырня-влак киеныт. | 2И построил он дом из дерева Ливанского, длиною во столоктей, шириною в пятьдесят локтей, а вышиною в тридцать локтей, на четырех рядах кедровых столбов; и кедровые бревна положены были на столбах. |
| 3 Чылаже нылле вич меҥге лийын – кажне ратыште латвизыт дене. Ӱмбалнышт кийыше пырня-влакым кедр леведыш леведын. | 3И настлан был помост из кедра над бревнами на сорока пятистолбах, по пятнадцати в ряд. |
| 4 Окна-шамыч кум рат дене икте-весе ваштареш лийыныт. | 4Оконных косяков было три ряда; и три ряда окон, окно противокна. |
| 5 Чыла омса ден омсаянак ныл лукан лийын. Кум рат окна вес пырдыжысе окна-влак ваштареш вераҥдыме лийыныт.*а | 5И все двери и дверные косяки были четырехугольные, и окнопротив окна, в три ряда. |
| 6 Соломон тыгак колоннан залым чоҥен. Тудо витле кынергут кужытан да кумло кынергут лопкытан лийын. Тудын ончылныжо – колонно-влакан пӧртӧнчыл, тыгак посна лектын шогышо леведыш. | 6И притвор из столбов сделал он длиною в пятьдесят локтей, шириною в тридцать локтей, и пред ними крыльцо, и столбы, и порогпред ними. |
| 7 Соломон эше вес залым чоҥен, туштыжо престол шинчен. Тиде тудын судитлыме залже лийын. Тудо кӱвар гыч леведыш марте кедр дене леведме лийын. | 7Еще притвор с престолом, с которого он судил, притвор длясудилища сделал он и покрыл все полы кедром. |
| 8 А Соломонын илыме полатше вес кудывечыште, зал шеҥгелне, лийын. Тудым зал семынак чоҥеныт. Марлан налме фараон ӱдырланат Соломон тиде зал гаяк полатым чоҥен. | 8В доме, где он жил, другой двор позади притвора был такогоже устройства. И в доме дочери фараоновой, которую взял за Себясоломон, он сделал такой же притвор. |
| 9 Чыла оралте тӱжвал могыр гыч кугу кудывече марте да негыз гыч пырдыжын кӱшыл ужашыже марте шерге кӱ дене ыштыме лийын. Кӱ-влакше кугыт дене келшышын тӧр руымо, тӱжвачынат, кӧргӧ гычынат пила дене йыгыме лийыныт. | 9Все это сделано было из дорогих камней, обтесанных поразмеру, обрезанных пилою, с внутренней и наружной стороны, отоснования до выступов, и с наружной стороны до большого двора. |
| 10 Негызлан шерге кӱ-влакым пыштеныт. Нуно кугу, лу да кандаш кынергут кутышан, лийыныт. | 10И в основание положены были камни дорогие, камни большие, камни в десять локтей и камни в восемь локтей, |
| 11 Нунын ӱмбаке кугыт дене келшышын тӧр руымо вес шерге кӱ-влакым да кедр пырня-шамычым пыштеныт. | 11и сверху дорогие камни, обтесанные по размеру, и кедр. |
| 12 Кугу кудывече йыр савар лийын: кум лончо – руымо кӱ, ик лончо – кедр пырня. Господьын храмжын кӧргӧ кудывече ден пурымо кыдежше тыгаяк лийыныт. | 12Большой двор огорожен был кругом тремя рядами тесаныхкамней и одним рядом кедровых бревен; также и внутренний дворхрама Господа и притвор храма. |
| 13 Соломон кугыжа Тир гычын Хирамым кондаш колтен. | 13И послал царь Соломон и взял из Тира Хирама, |
| 14 Тудыжо Неффалим тукым гыч ик тулык ватын эргыже лийын. Ачаже Тир гыч той мастар улмаш. Хирам той дене тӱрлӧ ӱзгар-влакым пеш устан ыштен моштен. Тудо Соломон кугыжа дек толын да йодмо чыла пашажым шуктен. | 14сына одной вдовы, из колена Неффалимова. Отец его Тирянинбыл медник; он владел способностью, искусством и уменьемвыделывать всякие вещи из меди. И пришел он к царю Соломону ипроизводил у него всякие работы: |
| 15 Хирам кок той колонным ыштен. Кажныжын кӱкшытшӧ латкандаш кынергут, а йыргешке кутышыжым*б кандыра дене висаш гын, латкок кынергут лийын. | 15и сделал он два медных столба, каждый в восемнадцать локтейвышиною, и снурок в двенадцать локтей обнимал окружность того идругого столба; |
| 16 Той дене тыгак кок колонно вуйым велен ыштен. Кок колоннынат вуйышт вич кынергут кӱкшытан лийыныт. | 16и два венца, вылитых из меди, он сделал, чтобы положить наверху столбов: пять локтей вышины в одном венце и пять локтейвышины в другом венце; |
| 17 Колонно вуйым пунымо шинчыр дене ыштыме сетке сӧрастарен. Ик колонно вуйышто шым шинчыр да вес колонно вуйышто шым шинчыр лийын. | 17сетки плетеной работы и снурки в виде цепочек для венцов, которые были на верху столбов: семь на одном венце и семь надругом венце. |
| 18 Колонно вуйым сӧрастараш манын, тудо сетке йыр кок рат дене гранат саска-влакым колтен. Вес колонно вуйыштат тыгак ыштен. | 18Так сделал он столбы и два ряда гранатовых яблок вокругсетки, чтобы покрыть венцы, которые на верху столбов; то жесделал и для другого венца. |
| 19 А пурымо кыдежысе колонно вуй-влак лилий пеледышым ушештареныт, нуно ныл кынергут кӱкшытан лийыныт. | 19А в притворе венцы на верху столбов сделаны наподобиелилии, в четыре локтя, |
| 20 Кок колонно вуйышто, сетке воктене посна лектын шогышо ужаш ӱмбалне, йырым-йыр рат дене кокшӱдӧ гранат саскам ыштен. | 20и венцы на обоих столбах вверху, прямо над выпуклостью, которая подле сетки; и на другом венце, рядами кругом, двестигранатовых яблок. |
| 21 Колонно-влакым тудо храмыш пурымо кыдежыш шогалтен. Пурла велне шогышо колоннылан Яхин лӱмым, шола велне шогышыжлан Воаз лӱмым пуэн. | 21И поставил столбы к притвору храма; поставил столб направой стороне и дал ему имя Иахин, и поставил столб на левойстороне и дал ему имя Воаз. |
| 22 Колонно вуй-влак лилий пеледышым ушештареныт. Тыге колонно-шамычым ыштыме паша пытен. | 22И над столбами поставил венцы, сделанные наподобие лилии; так окончена работа над столбами. |
| 23 Вара Хирам «теҥыз» манын лӱмдымӧ йыргешке кугу той чаным велен ыштен. Тудын ик тӱржӧ гыч вес тӱржӧ марте – лу кынергут, кӱкшытшӧ – вич кынергут, а йыржын кутышыжым кандыра дене висаш гын, кумло кынергут лийын. | 23И сделал литое из меди море, --от края его до края его десять локтей, --совсем круглое, вышиною в пять локтей, и снурок в тридцать локтей обнимал его кругом. |
| 24 Чан тӱр мучко кок ратын кавунла койшо саска-влак кеченыт. Нуным ик кынергутлан лу дене вераҥден да чан дене ик тичмаш семын велен. | 24Подобия огурцов под краями его окружали его по десяти налокоть, окружали море со всех сторон в два ряда; подобия огурцовбыли вылиты с ним одним литьем. |
| 25 Тиде чан латкок ӱшкыж ӱмбалне шинчен. Кум ӱшкыж йӱдвелыш, кумыт касвелыш, кумыт кечывалвелыш да кумыт эрвелыш онченыт. Нунын шеҥгел ужашышт чан йымалне лийын, а ӱмбалнышт чан шинчен. | 25Оно стояло на двенадцати волах: три глядели к северу, триглядели к западу, три глядели к югу и три глядели к востоку; морележало на них, и зады их обращены были внутрь под него. |
| 26 Чанын кӱжгытшӧ сово лопкытан лийын, а тӱржӧ лилий пеледышла койшо корка гай койын. Чан кок тӱжем бат*в пурыман лийын. | 26Толщиною оно было в ладонь, и края его, сделанные подобнокраям чаши, походили на распустившуюся лилию. Оно вмещало дветысячи батов. |
| 27 Хирам эше лу той орвам ыштен. Кажне орван кужыт ден лопкытшо ныл кынергут, а кӱкшытшӧ кум кынергут лийыныт. | 27И сделал он десять медных подстав; длина каждой подставы гчетыре локтя, ширина г четыре локтя и три локтя г вышина. |
| 28 Орва-влакым тыге ыштен: нунын рамышт лийын, тушко той панель-влакым пеҥгыдемден. | 28И вот устройство подстав: у них стенки, стенки междунаугольными пластинками; |
| 29 Раме-влак кокласе панельыште лев, ӱшкыж да херувим-шамычын сӱретышт лийын. Сӱрет-влак рамыштат лийыныт. А лев ден ӱшкыж деч кӱшнӧ да ӱлнӧ – таптыме вуйшӱдыш-влак. | 29на стенках, которые между наугольниками, изображены былильвы, волы и херувимы; также и на наугольниках, а выше и нижельвов и волов г развесистые венки; |
| 30 Кажне орван той шӱдыран ныл той ораваже лийын. Ныл лукышто кажне вуйшӱдыш воктене, чан йымалне, велен ыштыме эҥертыш-влак лийыныт. | 30у каждой подставы по четыре медных колеса и оси медные. Начетырех углах выступы наподобие плеч, выступы литые внизу, подчашею, подле каждого венка. |
| 31 Орва ӱмбалне йыргешке рож лийын, тудо ик кынергут келгытан да кынергутат пеле лопкытан, орва семынак ыштыме лийын. Тудын йыр – сӱрет-влак. Но орван той панельже-шамыч йыргешке огыл, а ныл лукан лийыныт. | 31Отверстие от внутреннего венка до верха в один локоть; отверстие его круглое, подобно подножию столбов, в полтора локтя, и при отверстии его изваяния; но боковые стенки четырехугольные, не круглые. |
| 32 Раме йымалне – ныл орава. Орава шӱдыр-влак орвашке пеҥгыдемдыме лийыныт. Кажне ораван кӱкшытшӧ – ик кынергутат пеле. | 32Под стенками было четыре колеса, и оси колес в подставах; вышина каждого колеса г полтора локтя. |
| 33 Нуно тыглай орвасе орава семынак ыштыме лийыныт, но чылажат – шӱдырышт, тогымышт,*г пӱйышт, пучышт – велыме лийын. | 33Устройство колес такое же, как устройство колес вколеснице; оси их, и ободья их, и спицы их, и ступицы их, всебыло литое. |
| 34 Кажне орван ныл лукшо гыч ныл эҥертыш лектын шоген, нуно орва дене ик тичмаш семын велыме лийыныт. | 34Четыре выступа на четырех углах каждой подставы; изподставы выходили выступы ее. |
| 35 Орва ӱмбалне пел кынергут кӱкшытан йыргешке тогым верланен. Туштак орван эҥертышыже-влак лийыныт, нуныжо той панель дене ик тичмаш семын велыме лийыныт. | 35И на верху подставы круглое возвышение на полглоктя вышины; и на верху подставы рукоятки ее и стенки ее из одной с нею массы. |
| 36 Эҥертыш ден той панель-влак ӱмбалне, кушто мыняр вер лийын – херувимын, левын да пальме-шамычын сӱретышт, а йырым-йыр вуйшӱдыш-влак лийыныт. | 36И изваял он на дощечках ее рукоятки и на стенках еехерувимов, львов и пальмы, сколько где позволяло место, и вокругразвесистые венки. |
| 37 Тыге Хирам лу орвам ыштен. Нуно чыланат ик семын велыме, ик кугытан лийыныт да ик семын койыныт. | 37Так сделал он десять подстав: у всех их одно литье, однамера, один вид. |
| 38 Вара тудо лу той чаным ыштен. Кажне чаныш нылле бат пурен. Кажныже ныл кынергут лопкытан лийын да кажныже лу орва гыч иктыж ӱмбалне шинчен. | 38И сделал десять медных умывальниц: каждая умывальницавмещала сорок батов, каждая умывальница была в четыре локтя, каждая умывальница стояла на одной из десяти подстав. |
| 39 Вич орвам тудо храмын пурла могырышкыжо да визытым шола могырышкыжо шогалтен. А «теҥыз» манме кугу чаным храмын пурла велкыже, эрвел-кечывалвел могырыш, шынден. | 39И расставил подставы г пять на правой стороне храма и пятьна левой стороне храма, а море поставил на правой стороне храма, на восточногюжной стороне. |
| 40 Хирам эше под, изи кольмо да кӱмыж-влакым ыштен. Тыге тудо Господьын храмжылан Соломон кугыжан йодмо чыла пашажым мучашлен. | 40И сделал Хирам умывальницы и лопатки и чаши. И кончил Хирамвсю работу, которую производил у царя Соломона для Храмагосподня: |
| 41 Теве мом тудо ыштен: кок колонным, чаше семын калыплыме кок колонно вуйым, колонно вуйым сӧрастарыше кок сеткым, | 41два столба и две опояски венцов, которые на верху столбов, и две сетки для покрытия двух опоясок венцов, которые на верхустолбов; |
| 42 кок сеткыште нылшӱдӧ гранат саскам – чаше семын калыплыме кок колонно вуйым сӧрастарыше кажне сеткылан кок рат гранат саска дене, | 42и четыреста гранатовых яблок на двух сетках; два рядагранатовых яблок для каждой сетки, для покрытия двух опоясоквенцов, которые на столбах; |
| 43 лу орвам, орва ӱмбалне улшо лу чаным, | 43и десять подстав и десять умывальниц на подставах; |
| 44 «теҥыз» манын лӱмдымӧ кугу чаным да тудын йымаке латкок ӱшкыжым, | 44одно море и двенадцать волов под морем; |
| 45 тыгак кӱмыж, изи кольмо да корка-влакым. Хирамын Соломон кугыжа дене Господьын храмжылан ыштыме чыла арвер ягылтарыме той дене ыштыме лийын. | 45и тазы, и лопатки, и чаши. Все вещи, которые сделал Хирамцарю Соломону для храма Господа, были из полированной меди. |
| 46 Кугыжа нуным Иордан кундемысе шун мландыште, Сокхоф ден Цартан коклаште, велен ыштен. | 46Царь выливал их в глинистой земле, в окрестности Иордана, между Сокхофом и Цартаном. |
| 47 Чыла арверым Соломон веран-верышкышт шындылын. Нунын пеш шуко улмыштлан кӧра тойын нелытшым висен огытыл. | 47И поставил Соломон все сии вещи на место. По причинечрезвычайного их множества, вес меди не определен. |
| 48 Соломон Господьын храмжылан кӱлшӧ моло арверымат ыштен: шӧртньӧ жертвенникым, надыр киндым пышташ шӧртньӧ ӱстелым, | 48И сделал Соломон все вещи, которые в храме Господа: золотойжертвенник и золотой стол, на котором хлебы предложения; |
| 49 яндар шӧртньӧ дене светильник-влакым – кӧргысӧ святой пӧлемын пурла велныже визыт, шола велныже визыт, тыгак шӧртньӧ пеледыш, лампаде да шипши-влакым, | 49и светильники г пять по правую сторону и пять по левуюсторону, пред задним отделением храма, из чистого золота, ицветы, и лампадки, и щипцы из золота; |
| 50 яндар шӧртньӧ дене кӱмыж ден вашкӱзӧ, изи ден кугу ате, тулшол ате-влакым, кӧргысӧ пӧлемын – Святой деч святой пӧлемын – омса топсаштым,*д тыгак храмыш пурымо омса-влакын топсаштым. Нуно чылан шӧртньӧ дене ыштыме лийыныт. | 50и блюда, и ножи, и чаши, и лотки, и кадильницы из чистогозолота, и петли у дверей внутреннего храма во Святом Святых и удверей в храме из золота же. |
| 51 Тыге Соломон кугыжан Господьын храмжылан ыштыме пӱтынь паша мучашлалтын. Тидын деч вара Соломон тушко Давид ачажын Господьлан пуымо чыла святой пӧлекшым – ший ден шӧртньыжым, арверже-влакым конден. Нуным тудо Господьын храмын поянлыкшым аралыме верышке пыштен. | 51Так совершена вся работа, которую производил царь Соломондля храма Господа. И принес Соломон посвященное Давидом, отцомего; серебро и золото и вещи отдал в сокровищницы храма Господня. |
*а 7:5 Еврей текстыште тыште мом возымым умылаш неле.
*б 7:15 Йыргешке кутыш – окружность.
*в 7:26 Ик бат – 30 литр наре.
*г 7:33 Тогым – обод.
*д 7:50 Топса – петля.
Глава 7