Выбрать язык
Книги Ветхого Завета
Книги Нового Завета
с русским текстом1 Варажым теве мо лийын. Давидын Авессалом эргыжын Фамарь лӱман мотор шӱжарже лийын. Тудым Давидын вес эргыже, Амнон, йӧратен шынден.2 Тудо Фамарь шӱжарже верч орланен коштын да чылт туешкен. Фамарь дене иктаж-мом ышташ Амнонлан лийын кертдымашла чучын, вет тудыжо эше ӱдыр лийын.3 Амнонын Ионадав лӱман йолташыже лийын. Тудыжо Давидын Самай изажын эргыже улмаш. Ионадав пеш чоя, шонен моштышо лийын.4 «Мо тый кажне кечын кошкет да кошкет, кугыжа эрге? – йодын тудо. – Ала мылам каласет?» Амнон вашештен: «Мый Авессалом изамын Фамарь шӱжаржым йӧратен шынденам».5 Тунам Ионадав тудлан каласен: «Вакшышкет воч да черлыла кой. Кунам тыйым ачат ужаш толеш, тудлан каласе: ”Тек мый декем Фамарь шӱжарем толеш, шинча ончылнем кочкышым ямдыла да мыйым шке кидше дене пукша”».
6 Амнон возын да черлыла койын, тудым ужаш кугыжа толын. Амнон тудлан каласен: «Тек мый декем Фамарь шӱжарем толеш, шинча ончылнем ик-кок лепошкам кӱэштеш да шке кидше дене пукша».7 Кугыжа мӧҥгыжӧ Фамарьлан тыгай шомакым каласаш колтен: «Амнон изатын пӧртышкыжӧ кай, тудлан кочкышым ямдыле».8 Фамарь Амнон изажын пӧртышкыжӧ толын, тудыжо вакшыште киен. Ӱдыр руашым нӧштылын, изажын шинчаж ончылно лепошкам ыштен да кӱэштын.9 Вара лепошка-влакым салма гыч ӱстембак пыштен, но изаже кочкаш тореш лийын. Амнон каласен: «Тек тышеч чыланат лектыт». Кунам тудын деч чылан лектыныт,10 Амнон Фамарьлан каласен: «Кочкышым кӧргӧ пӧлемыш кондо, мый тыйын кидет гыч кочкам». Фамарь кӱэштме лепошкажым налын да Амнон изажлан кӧргӧ пӧлемыш намиен.11 Кунам тудо изаж ончыко лепошкам пыштен, Амнон тудым руалтен кучен да каласен: «Тол, шӱжарем, воч мый денем!»12 «Уке, изаем! Мыйым ит шӱктаре! Израильыште тыге огыт ыште, – манын Фамарь. – Ит ыште тыгай намысле пашам!13 Тиде намыс дене мый куш каем? Тыят Израильыште ушдымо-влак кокла гыч иктыже лият! Кутыралте кугыжа дене, тудо мыйым тылат марлан пуаш тореш ок лий».14 Но Амнонын тудым колыштмыжат шуын огыл, тудо Фамарьым пызырен пыштен да виешлен.
15 Тидын деч вара Амнонын Фамарь деке кугу ужмышудымаш лектын, ончычсо йӧратымашыж деч тудо виянрак лийын. «Кынел, кай тышеч!» – каласен тудо.16 «Уке, [изай,] – манын Фамарь, – поктен колтымет мый денем мом ыштымет деч осалрак паша лиеш». Но Амнонын ӱдырым колыштмыжат шуын огыл.17 Тудо шке тарзыжым ӱжын да каласен: «Поктен лук тидым тышечын да почешыже омсам тӱкылӧ!»18 Тарзе Фамарьым тушеч луктын да почешыже омсам тӱкылен. Фамарь ӱмбалне тӱрлӧ тӱсан чапле вургем лийын. Тыгай вургемым кугыжан марлан кайыдыме ӱдыржӧ-влак чиеныт улмаш.19 Фамарь вуйышкыжо ломыжым шавен, ӱмбалныже улшо чапле вургемжым кушкедын да, кидше дене вуйжым кучен, магырен каен.20 Авессалом изаже тудлан каласен: «Тый денет Амнон изат лийын мо? Но тый кызыт шып лий, шӱжарем, вет тудо – тыйын изат. Тидын верч шӱметым ит турж». Фамарь Авессалом изажын пӧртыштыжӧ шкет ӱдырамаш семын илаш тӱҥалын.
21 Тидын нерген Давид кугыжа пален налын да пеш чот шыдешкен. [Но Амнон эргыжын кумылжым волтымыжо шуын огыл. Вет тудо Давидын икымше эргыже лийын, да кугыжа Амноным йӧратен.]22 Авессалом гын Амнонлан сайымат, удамат ойлен огыл. Фамарь шӱжаржым намыслымылан кӧра тудын Амноным ужмыжо шуын огыл.
23 Кок ий эртымеке, Ваал-Гацорышто – тидыже Ефрем воктене лийын – Авессаломын шорыкшо-влакым тӱредыныт. Тушко тудо чыла кугыжа эргым ӱжын.24 Авессалом кугыжа деке толын да каласен: «Кызыт тыйын тарзетын шорыкшым тӱредыт. Тек кугыжа да тудын тарзыже-влак тушко толын каят».25 Но кугыжа тудлан вашештен: «Уке, эргым. Ме чыланат огына мий. Тыланет тиде уто паша гына лиеш». Авессалом тудым сӧрвален, но кугыжа садак каяш кӧнен огыл, эргыжым суапландарен гына.26 «Тугеже тек мемнан дене кеч Амнон изам кая», – каласен Авессалом. «Молан тудлан тый денет каяш?» – йодын кугыжа.27 Но Авессалом пеш чот йодынат, кугыжа тудын дене Амноным да моло кугыжа эргым колтен. [Авессалом тушто кугыжан пайремже гай кугу пайремым ыштен.]28 Тудо шке еҥже-влаклан кӱштен: «Амнонын йошкар арака деч веселаҥмыжым шекланыза. Кунам мый ”Амноным пытарыза” манын каласем, те тудым пуштса, ида лӱд. Тиде мыйын кӱштымашем, пеҥгыде да лӱддымӧ лийза!»29 Авессаломын еҥже-шамыч Амнон дене кӱштымӧ семынак ыштеныт. Тунам кугыжа эрге-влак писын кынелыныт, шке мулышт ӱмбак шинчыныт да тушеч кудалыныт.
30 Нуно эше корнышто лийыныт, Давид дек тыгай шомак толын шуын: «Авессалом чыла кугыжа эргым пуштын! Иктат илыше кодын огыл!»31 Тунам кугыжа кынелын, шке вургемжым кушкедын да мланде ӱмбак шуҥгалтын, воктеныже улшо тарзыже-влакат вургемыштым кушкедыныт.32 Но Ионадав, Давидын Самай изажын эргыже, каласен: «Тек [кугыжа] озам тудын чыла эргыжым пуштыныт манын ок шоно. Ик Амнон гына колен. Авессаломын тиде шонымашыже тудо кечынак шочын, кунам Амнон тудын шӱжаржым намыслен.33 Тугеже, тек мыйын кугыжа озам огеш ойгане, чыла эргым-влак коленыт манын ок шоно. Ик Амнон гына колен».
34 Авессалом тиде жапыште куржын. Орол вуйжым нӧлталын да ужын: курык тайылысе корно дене шуко еҥ толеш. [Орол толын да кугыжалан каласен: «Мый курык тайылысе Орон корнышто еҥ-шамыч толмым ужым».]35 Тунам Ионадав кугыжалан каласен: «Тиде кугыжа эрге-влак толыт. Кузе тарзет каласен, тыгак лийын».36 Тидым каласен гына шуктен, кугыжа эрге-влак толын пуреныт да мӱгырен шорташ тӱҥалыныт. Кугыжа шкежат, чыла тарзыжат шорташ тӱҥалыныт.
37 Тыгеракын, Авессалом куржын да [Хамаахад мландыш] Гесур кугыжа Фалмай, Аммиуд эрге, деке каен. Давид [кугыжа] Амнон эргыж верч эше шуко жап шортын.38 Гесурыш миен шумекше, Авессалом тушто кум ий лийын.39 Давид кугыжа Авессаломым кычалмыжым чарнен: Амнонын колымыжлан ойгыжо лушкен.
Глава 13