Выбрать язык
Книги Ветхого Завета
Книги Нового Завета
без русского текстаНАВ ЭРГЕ ИИСУСЫН КНИГАЖЕ | КНИГА ИИСУСА НАВИНА |
24 Глава | Глава 24 |
| 1 Иисус Израильын чыла тукымжым Сихемыш поген. Тудо Израильын кугуракше, онжо, судьяже да вуйлатышыже-влакым шкеж деке ӱжын. Нуно чыланат [Господь] Юмо ончыко шогалыныт. | 1И собрал Иисус все колена Израилевы в Сихем и призвал старейшин Израиля и начальников его, и судей его и надзирателей его, и предстали пред Господа Бога. |
| 2 Уло калыклан Иисус теве мом каласен: «Господь, Израильын Юмыжо, тыге ойла: ”Ожно годым тендан кугезе кочада-влак Евфрат эҥер вес велне иленыт да йот юмо-влаклан кумалыныт. Тыге нуно Фарран – Авраам ден Нахорын ачаштын – илыме жапше марте ыштеныт. | 2И сказал Иисус всему народу: так говорит Господь Бог Израилев: `за рекою жили отцы ваши издревле, Фарра, отец Авраама и отец Нахора, и служили иным богам. |
| 3 Но Мый тендан Авраам ачадам эҥер вес вечын налынам да пӱтынь Ханаан мланде мучко вӱден коштыктенам, тукымжым шукемденам. Мый тудлан Исаак эргым пуэнам, | 3Но Я взял отца вашего Авраама из-за реки и водил его по всей земле Ханаанской, и размножил семя его и дал ему Исаака. |
| 4 а Исааклан – Иаков ден Исавым. Исавлан Мый Сеир курыклам пуэнам. А Иаков шке эргыже-влак дене Египетыш куснен, [тушто нуно кугу, виян да шуко еҥан калыкыш савырненыт. Нуным египтян-влак шыгыремдылаш тӱҥалыныт]. | 4Исааку дал Иакова и Исава. Исаву дал Я гору Сеир в наследие; Иаков же и сыны его перешли в Египет |
| 5 Мый Моисей ден Аароным колтенам. Египет ӱмбак тӱрлӧ орлыкым колтен, тудым чуриктаренам да тендам тушечын луктынам. | 5И послал Я Моисея и Аарона и поразил Египет язвами, которые делал Я среди его, и потом вывел вас. |
| 6 Мый кугезе кочада-влакым Египет гыч луктынам, да калыкда [Йошкар] теҥыз деке толын. Египтян-шамыч тунам кугезыда-влакым сарлык орва да имне дене Йошкар теҥыз марте поктен толыныт. | 6Я вывел отцов ваших из Египта, и вы пришли к Чермному морю. Тогда Египтяне гнались за отцами вашими с колесницами и всадниками до Чермного моря; |
| 7 Но нуно Господьым ӱжын кычкыреныт, да Тудо тендам египтян-влак деч пыл да пычкемыш дене ойырен. Господь ӱмбакышт теҥыз вӱдым савырен, да тудыжо нуным леведын. Египтян-влак дене мом ыштымем те шке шинчада дене ужында. Тидын деч вара те шуко жап ир мландыште лийында. | 7но они возопили к Господу, и Он положил тьму между вами и Египтянами и навел на них море, которое их и покрыло. Глаза ваши видели, что Я сделал в Египте. Потом много времени пробыли вы в пустыне. |
| 8 Мый тендам Иордан вес велне илыше аморрей-влакын мландышкышт конденам. Нуно тендан дене кредалыныт, но Мый нуным тендан кидыш пуэнам. Мый нуным шинчада ончылно пытаренам, да те нунын мландыштым поген налында. | 8И привел Я вас к земле Аморреев, живших за Иорданом; они сразились с вами, но Я предал их в руки ваши, и вы получили в наследие землю их, и Я истребил их пред вами. |
| 9 Моав кугыжа Валак, Сепфор эрге, сар дене Израиль ӱмбак тарванен. Тендам каргаш тудо Валаамым, Веор эргым, ӱжын. | 9Восстал Валак, сын Сепфоров, царь Моавитский, и пошел войною на Израиля, и послал и призвал Валаама, сына Веорова, чтоб он проклял вас; |
| 10 Но Мыйын Валаамым колыштмем шуын огыл, да тудо тендам угыч да угыч суапландарен. Мый тендам тудын кидше деч утаренам. | 10но Я не хотел послушать Валаама, --и он благословил вас, и Я избавил вас из рук его. |
| 11 Иорданым вончен, те Иерихон деке толында. Иерихонышто илыше-влак, тыгак аморрей, ферезей, хананей, хеттей, гергесей, евей да иевусей-влак тендан дене кредалыныт, но нуным Мый тендан кидыш пуэнам. | 11Вы перешли Иордан и пришли к Иерихону. И стали воевать с вами жители Иерихона, Аморреи, и Ферезеи, и Хананеи, и Хеттеи, и Гергесеи, и Евеи, и Иевусеи, но Я предал их в руки ваши. |
| 12 Мый тендан ончыч лопшаҥге-влакым колтенам, нуно тендан деч кок аморрей кугыжам поктен колтеныт. Тидым те керде да пикш полшымо дене ыштен огыдал. | 12Я послал пред вами шершней, которые прогнали их от вас, двух царей Аморрейских; не мечом твоим и не луком твоим сделано это. |
| 13 Тыланда Мый мландым пуэнам – тудым те куклен огыдал, ола-влакым – нуным те чоҥен огыдал. Кызыт те нине олаште иледа. Те виноград аҥа ден олив пушеҥге гыч саскам кочкыда, но нуным те шынден огыдал”. | 13И дал Я вам землю, над которою ты не трудился, и города, которых вы не строили, и вы живете в них; из виноградных и масличных садов, которых вы не насаждали, вы едите плоды'. |
| 14 Тыгеракын, Господь деч лӱдын илыза, Тудлан уло шӱм-чон дене ӱшанлын служитлыза. Кугезе кочада-влакын Евфрат эҥер вес велне да Египетыште служитлыме юмышт деч кораҥза да Господьлан служитлыза. | 14Итак бойтесь Господа и служите Ему в чистоте и искренности; отвергните богов, которым служили отцы ваши за рекою и в Египте, а служите Господу. |
| 15 Господьлан ынеда служитле гын, кӧлан служитлаш – кызыт ойырен налза. Кочада-влакын эҥер вес велне служитлыме юмыштлан? Але кызыт илыме мландыдан ончычсо озаштын, аморрей-влакын, юмыштлан? А мый да мыйын тукымем Господьлан служитлаш тӱҥалына, [вет Тудо святой]». | 15Если же не угодно вам служить Господу, то изберите себе ныне, кому служить, богам ли, которым служили отцы ваши, бывшие за рекою, или богам Аморреев, в земле которых живете; а я и дом мой будем служить Господу. |
| 16 Калык вашештен: «Уке, Господьым коден, ме вес юмо-влаклан служитлаш огына тӱҥал! | 16И отвечал народ и сказал: нет, не будет того, чтобы мы оставили Господа и стали служить другим богам! |
| 17 Вет Господь – мемнан Юмына, Тудо мемнам да ача-кочана-влакым Египет гыч, кул лийме вер гыч, луктын. Тудо мемнан шинчана ончылно палдарыше пале-влакым ыштен. Тудо коштмо корныштына чыла калык деч, кӧн мландышт гоч каенна, арален шоген. | 17Ибо Господь--Бог наш, Он вывел нас и отцов наших из земли Египетской, из дома рабства, и делал пред глазами нашими великие знамения и хранил нас на всем пути, по которому мы шли, и среди всех народов, чрез которые мы проходили. |
| 18 Господь мемнан ончыч чыла калыкым да тиде мландыште илыше аморрей-влакым поктен колтен. Сандене меат Господьлан служитлаш тӱҥалына, вет Тудо – мемнан Юмына». | 18Господь прогнал от нас все народы и Аморреев, живших в сей земле. Посему и мы будем служить Господу, ибо Он--Бог наш. |
| 19 Иисус калыклан каласен: «Те Господь [Юмылан] служитлен огыда керт. Тудо – святой Юмо, вес юмо-влаклан кумалмым Тудо ок турко, титак ден сулыкдам чыташ ок тӱҥал. | 19Иисус сказал народу: не возможете служить Господу, ибо Он Бог святый, Бог ревнитель, не потерпит беззакония вашего и грехов ваших. |
| 20 Тыланда порым ыштыше Господьым коден, вес юмо-влаклан служитлаш тӱҥалыда гын, Тудо ваштарешда савырна да тендан ӱмбак туткарым конда, тендам пытара». | 20Если вы оставите Господа и будете служить чужим богам, то Он наведет на вас зло и истребит вас, после того как благотворил вам. |
| 21 Калык Иисуслан каласен: «Уке, ме Господьлан служитлаш тӱҥалына». | 21И сказал народ Иисусу: нет, мы Господу будем служить. |
| 22 «Господьлан служитлымым ойырен налмыланда те шкежак танык лийыда», – каласен Иисус. «Танык улына», – вашештеныт нуно. | 22Иисус сказал народу: вы свидетели о себе, что вы избрали себе Господа--служить Ему? Они отвечали: свидетели. |
| 23 «Тугеже тендан дене улшо йот юмыда-влакым кудалтыза да шке шӱмдам Господь деке, Израильын Юмыж деке, савырыза», – каласен Иисус. | 23Итак отвергните чужих богов, которые у вас, и обратите сердце свое к Господу Богу Израилеву. |
| 24 Калык Иисуслан вашештен: «Ме шке Господь Юмыланна служитлаш, Тудын мутшым колышташ тӱҥалына». | 24Народ сказал Иисусу: Господу Богу нашему будем служить и гласа Его будем слушать. |
| 25 Тиде кечын Иисус уло калыкын лӱмжӧ дене ойпидышым ыштен. Сихемыште [Израильын Господь Юмыжын скинийже ончылно] тудо калыклан пунчал ден устав-влакым пуэн. | 25И заключил Иисус с народом завет в тот день и дал ему постановления и закон в Сихеме. |
| 26 Нуным Иисус Юмын закон книгашкыже возен шынден. Вара кугу кӱм налын да тудым Господьын святой верже воктене улшо тумо йымак шогалтен. | 26И вписал Иисус слова сии в книгу закона Божия, и взял большой камень и положил его там под дубом, который подле святилища Господня. |
| 27 Иисус уло калыклан ойлен: «Тиде кӱ мыланна танык лиеш, вет тудо Господьын [таче] мыланна чыла мом ойлымыжым колын. [Господь] Юмыдам ида ондале манын, тудо [ончыкшым] тендан ваштареш танык лиеш». | 27И сказал Иисус всему народу: вот, камень сей будет нам свидетелем, ибо он слышал все слова Господа, которые Он говорил с нами; он да будет свидетелем против вас, чтобы вы не солгали пред Богом вашим. |
| 28 Вара Иисус калыкым колтен, да кажныже шке мландышкыже каен. | 28И отпустил Иисус народ, каждого в свой удел. |
| 29 Тидын деч вара Нав эрге Иисус, Господьын тарзыже, колен. Тудо шӱдӧ лу ияш лийын. | 29После сего умер Иисус, сын Навин, раб Господень, будучи ста десяти лет. |
| 30 Тудым шке мландыштыже, Ефрем курыклаште улшо Фамнаф-Сараиште, тоеныт. Тудыжо Гааш курык деч йӱдвелныла верланен. [Тудын дене пырля шӱгарышке кӱ кӱзӧ-влакым пыштеныт. Израиль эрге-влакым Египет гыч лукмеке, Господьын кӱштымыж семынак, нунын дене Иисус Галгалыште пӱчмӧ йӱлам эртарен улмаш. Кӱзӧ-влак таче кечынат туштак улыт.] | 30И похоронили его в пределе его удела в Фамнаф-Сараи, что на горе Ефремовой, на север от горы Гааша. |
| 31 Иисус илыме жапыште да тудын деч вара кодшо израиль кугурак-влакын илымышт жапыште – нуно Господьын Израильлан ыштыме чыла пашажым ужыныт – Израиль Господьлан служитлен илен. | 31И служил Израиль Господу во все дни Иисуса и во все дни старейшин, которых жизнь продлилась после Иисуса и которые видели все дела Господа, какие Он сделал Израилю. |
| 32 Иосифын лулегыжым, кудым израиль эрге-влак Египет гыч луктыныт, Сихемеш тоеныт. Иаков тиде мландым Емморын, Сихемын ачажын, эргыж-влак деч шӱдӧ ший оксалан налын улмаш, да тиде мланде Иосиф эрге-влаклан логалын. | 32И кости Иосифа, которые вынесли сыны Израилевы из Египта, схоронили в Сихеме, в участке поля, которое купил Иаков у сынов Еммора, отца Сихемова, за сто монет и которое досталось в удел сынам Иосифовым. |
| 33 [Тидын деч вара] Елеазарат, [кугу иерей] Ааронын эргыже, колен. Тудым Финеес эргыжлан пуымо Ефрем курыкласе Гиваште тоеныт. | 33После сего умер и Елеазар, сын Аарона, и похоронили его на холме Финееса, сына его, который дан ему на горе Ефремовой. |
| 34 [Тиде кечылаште израиль эрге-влак Юмын шондыкшым пеленышт нумалыныт. Елеазар ачаж олмеш иерейлан Финеес шогалын. Тудо тиде сомылым колымешкыже, шке Гива олаштыже тойымо лиймешкыже, шуктен шоген. | |
| 35 Вара израиль эрге-влак кажныже шке кундемышкыже, шке олашкыже каеныт. | |
| 36 Но варажым израиль эрге-влак Астарта ден Астарофлан, тыгак воктене илыше калык-влакын юмыштлан служитлаш тӱҥалыныт. Господь нуным Моав кугыжа Эглонын кидышкыже пуэн. Тудо израильтян-влак дене латкандаш ий озаланен.] |
Глава 24