Выбрать язык
Книги Ветхого Завета
Книги Нового Завета
с русским текстом1 Синай курык ӱмбалне Господь Моисейлан каласен:2 «Израиль калыклан увертаре: кунам те Мыйын пуымо мландыш миеда, кажне шымше ийын мланде Господь лӱмеш шуматкече канышым канышаш.3 Куд ий шке пасуэтым ӱдӧ, куд ий шке виноград аҥаштет укшлам пӱчкеде, шурно ден саскаштым пого.4 А шымше ийын мландылан тек Господь лӱмеш шуматкече каныш лиеш: пасуштет ит ӱдӧ, виноград аҥаштет укшлам ит пӱчкеде.5 Мо тыйын шурнывечыштет шкеак кушкын шогалеш – ит тӱред, пӱчкедыдыме виноград вондышто орлаҥге-влакым ит пого. Тек тиде ий мландылан каныме ий лиеш.6 Каныме ийыште шке гыч шочшо саска тыланда кочкыш лиеш: тылат, тыйын пӧръеҥ ден ӱдырамаш кулет-влаклан, тарзетлан, тый декет жаплан илаш толшо еҥлан,7 вольыкетлан, мландыштет улшо янлыклан. Мландын лектышыжым чыланат кочкын кертыт.
8 Шым тыгай шуматкече ийым шотлен лук: шым гана шым ий дене, чылаже нылле индеш ий лийже.9 Тунам, шымше тылзын луымшо кечынже – тиде Касарымаш кече лиеш – уло мландыда мучко пуч дене пуалтыза.10 Тек витлымше ий святой лиеш, тунам мландыштыда илыше чыла еҥлан эрыкым пуымо нерген увертарыза. Тек тудо Пайрем ий лиеш. Тек кажне еҥ шке тукымжын мландышкыже, шке родо-тукымжо дек пӧртылеш.11 Тек витлымше ий тыланда Пайрем ий лиеш. Тиде ийын ида ӱдӧ, мо мландыште шкеак кушкын шогалеш – ида тӱред, пӱчкедыдыме виноград вондо гыч саскам ида пого.12 Вет тиде – Пайрем ий. Тек тудо тыланда святой ий лиеш. Пасушто мо шке гыч кушкеш, тудым кочса.13 Пайрем ийын кажне еҥ шке тукымжын мландышкыже пӧртылшаш.
14 Шке мландетым лишылъеҥетлан ужалаш але тудын деч налаш тӱҥалат гын, икте-весыдам ида ондалкале.15 Лишылъеҥет деч мландым налмет годым тый вес Пайрем ий марте мыняр ий кодмым шотлышаш улат. Тудо тыланет мландыжым, мыняр ий лектышым налаш кодмым шотлен, ужалышаш.16 Эше шуко ий кодын гын, акым кугемде. Шагал ий кодын – акым волто, вет тудо тылат мыняр уржа-сорла жап кодмо чотым ужала.17 Икте-весыдам ида ондалкале. Шке Юмыда деч лӱдса. Вет Мый Господь, тендан Юмыда, улам.
18 Мыйын чыла пунчал ден законем шуктен шогыза. Тунам те шке мландыштыда лӱдыкшым палыде илаш тӱҥалыда.19 Тунам мланде шке саскажым пуаш тӱҥалеш, те теммеш кочкаш да мландымбалне лӱдыкшым палыде илаш тӱҥалыда.20 Те йодын кертыда: ”Шымше ийын ме ӱдашат, лектышымат погаш она тӱҥал гын, мом кочкаш тӱҥалына?”21 Кудымшо ийын Мый тендам суапландарем, да мланде кум ийлан ситыше лектышым пуа.22 Кандашымше ийын ӱдаш тӱҥалыда, но тошто лектышым эше индешымше ий марте кочкыда. Тудым угинде шумешке кочкаш тӱҥалыда.
23 Мландым курымешлан ужалаш ок лий. Вет мланде – Мыйын, а те тушто жаплан илаш толшо улыда.24 Пӱтынь мландыда мучко шке мланде пайым мӧҥгеш тӱлен налаш кертыж*а лийже.25 Иктаж-кӧ тендан кокла гыч йорлештеш да мландыжым ужала гын, тек тукымым аралыше родыжо тиде ужалыме мландым тӱлен налеш.26 Тудын тыгай родыжо уке, но тудо шкежак икмыняр жап гыч мландым мӧҥгеш тӱлен налаш шийвундым поген ситара гын,27 тек тудо ужалыме деч вара эртыше ийлам шотлен луктеш, вара мыняр ий кодмо шот дене акым шотла, тудым мландым налше еҥлан тӱла да шке мландыжлан угыч оза лиеш.28 А мыняр кӱлешым поген ок ситаре да тӱлен налын ок керт гын, ужалыме мландыже Пайрем ий марте кызытсе озан кидыштыже кодеш. Пайрем ийын мланде пӧртылтымӧ лийшаш, тудо угыч шке озажын кидыштыже лиеш.
29 Иктаж-кӧ илыме пӧртым пырдыж дене авырен налме олаште ужала гын, тудым ик ий жапыште мӧҥгеш тӱлен налаш лиеш, тидым идалык жапыште ыштыман.30 Идалык эртымеш мӧҥгеш тӱлен налме ок лий гын, пырдыж дене авырен налме олаште улшо пӧрт тудым налше еҥлан да тудын урлыкшылан курым-курымешлан кодеш. Тудым Пайрем ийынат мӧҥгеш тӱлен налаш ок лий.31 А пырдыж дене авырыдыме ялласе пӧрт-влак нур семын шотлалтыт. Нуным [кеч-кунамат] мӧҥгеш тӱлен налаш лиеш, а Пайрем ийын нуно мӧҥгеш пӧртылтымӧ лийшаш улыт.
32 А Левий тукым еҥ-влак шке олаштышт пӧртыштым кеч-кунамат мӧҥгеш тӱлен налын кертыт.33 Нунын кокла гыч иктаж-кӧ мӧҥгеш тӱлен ок нал гын, левит-влакын*б олаштышт ужалыме тиде пӧрт Пайрем ийын мӧҥгеш пӧртылтымӧ лиеш. Вет Левий тукым еҥ-влакын олаштышт улшо пӧрт-влак Израиль калык коклаште нунын ужашыштлан шотлалтыт.34 Левит-влакын олашт йыр улшо кӱтӱлык верламат ужалаш ок лий, вет нуно курым-курымешлан тиде мландын озашт улыт.
35 Шке калыкет гыч иктаж-кӧ йорлештеш да шкенжым пукшен-йӱктен ок керт гын, тудлан полшо – кузе тый йотъеҥлан але тендан дек жаплан илаш толшо еҥлан полшет ыле. Тек тудо тендан коклаште ила.36 Тудын деч ашламым, парышым ит нал – шке Юмет деч лӱд. [Мый Господь улам.] Тек тудо тендан дене ила.37 Тиде еҥлан арымеш пуымо шийлан ашламым ит йод, тудлан пуымо кочкыш дечат шкаланет парышым ит кычал.38 Мый тендан Господь Юмыда улам. Тыланда Ханаан мландым пуаш да тендан Юмыда улмем ончыкташ манын, Мый тендам Египет мланде гыч луктынам.
39 Иктаж-кӧ шке калыкет кокла гыч чот йорлештеш да тылат шкенжым кул семын ужала гын, тудым кул паша дене ит индыре.40 Тек тудо тый денет тарлыме але жаплан илаш толшо еҥ семын лиеш да Пайрем ий марте пашам ышта.41 Вара тудо икшывыже-влак дене пырля тек шке тукымжо деке, ача-кочажын мландышкыже, пӧртылеш да тушто угыч илаш тӱҥалеш.42 Вет нуно Мыйын тарзем-влак улыт, нуным Мый Египет мланде гыч луктынам. Нуным кул семын ужалаш ок лий.43 Нунылан торжа оза ит лий, Юмет дечын лӱд.44 Пӧръеҥ ден ӱдырамаш кул-влак кӱлыт гын, нуным воктен илыше калык-влак кокла гыч налын кертат.45 Тыгак тендан дене илыше йотъеҥ-влакым, нунын йочаштым, кеч тендан мландыште шочыныт гынат, кул шотеш тӱлен налын кертыда. Тунам нуно эрелан тендан лийыт.46 Нуным те колымыда деч вара шке йочада-влаклан коден кертыда. Курымешлан нуно тендан кулда лийыт. А израиль еҥ-влаклан, шке иза-шольыда-шамычлан, торжа оза ида лий.
47 Тый денет илыше йотъеҥ поя, а израиль еҥ, чот йорлештын, тиде еҥлан але тудын тукымжылан шкенжым ужала гын,48 ужалалтмыж деч вара тудым мӧҥгеш тӱлен налаш лиеш. Тудым иктаж иза-шольыжо тӱлен налшаш,49 тыгак ачажын иза-шольыжо, тудын эргыже але вес лишыл родо-тукымжо гыч иктаж-кӧ тӱлен налын кертеш. Але тудо шкежак, уланрак лиймекше, шкенжым шке тӱлен налын кертеш.50 Тек тудо шке озаж дене пырля шкенжым ужалыме ий гыч Пайрем ий марте мыняр жап кодмым шотлен луктыт. Тарлыме еҥлан тиде ийлаште мыняр тӱлаш кӱлмым шотыш налын, тудлан тӱлен налме акым палемдыман.51 Пайрем ий марте эше ятыр ий кодын гын, мыняр ий кодмым шотлен, тудым тӱлен налме акын кугурак ужашыжым пуышаш.52 Пайрем ий марте шагал кодын гын, мыняр ий кодмым шотлен, тудым тӱлен налме акын изирак ужашыжым пуышаш.53 Чыла ийлаште тудо шке озажлан тарлыме еҥ семын лийшаш. Озаже тудын деке торжа лийшаш огыл.54 Тиде еҥ тӱлен налме ок лий гынат, Пайрем ийын шкежат, шочшыжо-влакат эрыкан лийыт,55 вет израиль еҥ-влак Мыйын тарзем улыт. Нуно Мыйын улыт, Мый нуным Египет мланде гыч луктынам. Мый Господь, тендан Юмыда, улам».
*а 25:24 Кертыж – право.
*б 25:33 Левит – Левий тукым еҥ.
Глава 25