Выбрать язык
Книги Ветхого Завета
Книги Нового Завета
с русским текстом1 Пророк Елисей пророк тунемше-влак кокла гыч иктыжым ӱжын да тудлан каласен: «Ӱштетым ӱштал, кидышкет елеян тиде атым нал да Галаадысе Рамофыш кай.2 Тушто Ииуйым, Иосафат эргым, Намессийын уныкажым, кычал му. Тудым моло деч ӧрдыжкӧ наҥгай да кӧргӧ пӧлемыш пурто.3 Атетым нал да елейым вуйышкыжо оптал, тыге каласе: ”Господь тыге ойла: тыйым Израильын кугыжажлан шӱрен палемдем”. Вара омсам поч да курж, вучен ит шого».
4 Тиде пророк рвезе Галаадысе Рамофыш каен.5 Тушко мийымекше, сарзывуй-влакын шинчымыштым ужын. Тудо каласен: «Сарзывуй, мыйын тыланет каласышашем уло». Ииуй йодын: «Мемнан кокла гыч кӧлан?» «Тыланет, сарзывуй», – вашештен тудыжо.6 Ииуй кынелын да пӧртыш пурен. Пророк рвезе тудын вуйышкыжо елейым йоктарен да каласен: «Тыге Израильын Господь Юмыжо ойла: ”Тыйым Израильын, Господьын калыкшын, кугыжажлан шӱрен палемдем.7 Тый Ахав озатын тукымжым пытарет. Тыге Мый пророк тарзем-влакын да Иезавельын кидше деч колышо чыла тарземын вӱрыштлан ӱчым шуктем.8 Ахавын уло тукымжо пыта. Израильыште тиде тукым гыч кодшо чыла пӧръеҥым Мый изи гыч кугу марте пытарем.9 Мом Мый Нават эрге Иеровоамын да Ахий эрге Ваасан тукымышт дене ыштенам, тидымак Ахав тукым дене ыштем.10 А Иезавельын капшым Изреель аҥаште пий-влак кочкыт, тудым нигӧ огеш тойо”». Тидым каласымеке, тудо омсам почын да куржын.
11 Кунам Ииуй шке озажын тарзыж-влак деке лектын, тудын деч йодыныт: «Чыла сай? Молан тиде ушдымо тый декет толын ыле?» Ииуй нунылан вашештен: «Тиде еҥым да мом ойлен кертмыжым те шкеат паледа».12 Нунышт маныныт: «Ит пӱтыркале, чыным ойло». Тунам Ииуй пророк рвезын чыла шомакшым ойлен: «Тудо мыланем каласыш: ”Тыге Господь ойла: Мый тыйым Израильын кугыжажлан шӱрен палемдем”».13 Тидым колмеке, кажныже тунамак ӱмбал вургемжым кудашын да Ииуйын шогымо тошкалтышыш, тудын йол йымакше, шарен. Вара пучым пуалтеныт да увертарен кычкыралыныт: «Ииуй кугыжа лийын!»
14-15 Тыге Ииуй, Иосафат эрге, Намессийын уныкаже, Иорам ваштареш шогалын. Иорам кугыжа уло израиль сарзывий дене Сирий кугыжа Азаил деч Галаадысе Рамофым арален, но тудо Изреельыш эмлалташ пӧртылын улмаш, вет Сирийын Азаил кугыжаж дене кредалмыж годым тудым сириян-влак сусыртеныт. Ииуй каласен: «Те мыйын велне улыда гын, Изреельыш увер миен ынже шу манын, ола гыч нигӧм ида лук».16 Ииуй орваш шинчын да Изреельыш кудалын. Тушто эмганыше Иорам киен, [тудым эмленыт. Виян да тале Сирий кугыжа Азаил дене Рамофышто кредалмыж годым сириян-влак Израиль кугыжам сусыртеныт улмаш.] Иорам деке тушко Охозий, Иуда кугыжа, толын улмаш.17 Ииуйын сарзыж-влак лишеммым ужмеке, Изреельыште башне ӱмбалне шогышо орол увертарен: «Мый сарзе-влакым ужам!» Иорам каласен: «Нунын ваштареш имнешкым колто. Тек тудо йодеш: ”Тыныс дене толыда мо?”»18 Имнешке Ииуй ваштареш кудал миен да каласен: «Кугыжа йодеш: тыныс дене толыда мо?» Ииуй вашештен: «Тиде тыйын пашат огыл. Кай мыйын почешем». Орол увертарен: «Уверзе нунын дек миен шуын, но мӧҥгеш ок тол».19 Тунам кокымшо имнешкым колтеныт. Тудо нунын дек кудал миен да каласен: «Кугыжа йодеш: тыныс дене толыда мо?» Ииуй тудлан вашештен: «Тиде тыйын пашат огыл. Кай мыйын почешем».20 Орол увертарен: «Нунын дек миен шуын, но мӧҥгеш ок тол. А ончылно виян толшын кудалмыже Ииуйын, Намессий эргын, гай коеш».
21 «Мыйын орвам ямдылыза», – кӱштен Иорам. Орвам кычкымеке, Израиль кугыжа Иорам ден Иуда кугыжа Охозий шке орвашт дене Ииуй ваштареш лектыныт. Тудым нуно Изреель гыч улшо Навуфейын аҥаштыже вашлийыныт.22 Ииуйым ужмеке, Иорам йодын: «Тыныс дене толат мо, Ииуй?» Тудыжо вашештен: «Могай тыныс, кунам Иезавель аватын яжарланымыже да юзыланымыже шукем толеш?»23 Тунам Иорам орважым савырен да, тушеч кудалшыжла, Охозийлан кычкыралын: «Охозий, тыште мыйын ваштареш шогалыныт!»24 Ииуй йоҥежшым чымалтарен да Иорамын кок пулышсовла*а коклашкыже лӱен. Пикш тудын шӱмышкыжӧ керылтын, да Иорам орваштыжак камвозын.25 Ииуй Бидекарлан, лишыл полышкалышыжлан, каласен: «Нал тудым да Изреель гыч Навуфейын пасушкыжо кудалте. Шарнет, кунам ме тый денет коктын тудын Ахав ачаж почеш каенна, Господь тудын шотышто тыгай шомакым ойлыш:26 ”Теҥгече Мый Навуфейын да тудын эргыж-влакын вӱрыштым ужым. Тылат ӱчым Мый тиде пасуштак шуктем”. Сандене нал тудым да, Господьын каласымыж семынак, пасушко кудалте».
27 Мо лиймым ужын, Иуда кугыжа Охозий Вефганыш наҥгайыше корно дене куржын. Ииуй тудым поктен каен, тыге кычкыралын: «Тидымат орваштыжак пуштса!» Чыла тиде Ивлеам воктенысе Гурыш кӱзымаште лийын. Охозий Мегиддош куржын, туштак колен.28 Тарзыже-влак тудым Иерусалимыш наҥгаеныт да Давид-Олаште шке шӱгарешыже ача-кочаж пелен тоеныт.29 Охозий Иудан кугыжажлан Ахав эрге Иорамын латикымше ий кугыжаланымыж годым шогалын улмаш.
30 Ииуй Изреельыш толын. Тидын нерген колмеке, Иезавель шинчажым чиялтен, ӱпшым моторын пыштен да окнашке ончаш тӱҥалын.31 Кунам Ииуй капкашке пурен, Иезавель тудын деч йодын: «Шке озажым пуштшо Зимри сайын ила мо?»32 Ииуй окна велыш ончалын да каласен: «Кӧ тыште мыйын велне?» Окна гыч кок але кум евнух ончалын.33 «Тудым ӱлыкӧ кудалтыза!» – кӱштен Ииуй. Иезавельым кудалтеныт, тудын вӱржӧ пырдыжыш да имне-влак ӱмбак шыжалтын, нунышт тудым тошкеныт.34 Ииуй полатыш пурен, кочкын-йӱын, вара каласен: «Поген налза тиде каргымым да тойыза, содыки тудо кугыжан ӱдыржӧ».35 Тудым тояш каеныт, но вуйгоҥгыражым, йол ден кидкопажым веле муыныт.36 Нуно пӧртылыныт да тидын нерген Ииуйлан ойленыт. Тудыжо каласен: «Теве Фесвий гыч улшо Илия тарзыж гоч Господьын каласыме шомакше шукталте. Тудо тыге ойлен: ”Изреель аҥаште Иезавельын капшым пий-влак кочкыт.37 Тушто тудын колышо капше пасусо терыс семын лиеш. ’Тиде – Иезавель’ манын, нигӧ ок каласе”».
*а 9:24 Пулышсовла – лопатка.
Глава 9