Выбрать язык
Книги Ветхого Завета
Книги Нового Завета
с русским текстом1 Израиль, [таче] тендам туныктымо закон ден кӱштымем колышт! Нуным шуктен шогыза, тунам те илаш [да шукемаш] тӱҥалыда да, Господьын, ача-кочадан Юмыжын, пуымо мландышкыже толын, тудым сеҥен налыда.2 Мом мый тыланда кӱштем, тушко нимомат ида ешаре, тушеч нимом ида кораҥде. Господь Юмыдан кӱштымашыже-влакым шуктен шогыза, мый нуным [таче] тыланда пуэм.3 Ваал-Фегор дене Господь [Юмынан] мом ыштымыжым те шкеак ужында: кӧ Ваал-Фегорлан кумалын гын, нуным Господь Юмыда тендан кокла гыч пытарен.4 А те, Господь Юмыланда ӱшанле кодшо-влак, таче кече мартеат илыше улыда.
5 Господь Юмемын кӱштымыж почеш мый тендам кӱштымаш ден закон-влаклан туныктенам. Сеҥен налаш мийыме мландыштыда те нуным шуктен шогышаш улыда.6 Нине закон-влакым шуктен шогыза, тунам чыла моло калык тендан мунло да ушан улмыдам ужеш. Нине кӱштымаш-влак нерген колын, нуно тыге каласат: ”Тиде кугу калык чынже денак мунло да ушан”.7 Уло мо вес тыгай кугу калык, кудын юмыжо-влак мемнан Господь Юмына семынак шке калыкышт дек тыге лишке шогат? Вет полышым йодын кумалмына годым Тудо мемнан лишнак.8 Уло мо вес тыгай кугу калык, кудыжын тыгай чынле кӱштымашыж ден законжо-влак улыт, могайжым мый таче тыланда пуэм?
9 Но шекланыза, шкендам эскерен шогыза – мом ужмыдам ида мондо. Мом те шке шинча дене ужында, тек эре шӱмыштыда лиеш, чыла тиде нерген шке шочшыда ден уныкаланда каласкалыза.10 Шарныза тудо [погынымаш] кечым, кунам те Хорив курык дене Господь Юмыда ончылно шогенда. Тунам Господь мыланем каласыш: ”Калыкым Мый декем пого. Мый нунылан шке шомакем увертарем. Тек нуно мландымбалне илымышт мучко Мый дечем лӱдаш, Мыйым пагалаш тунемыт да тидлан шке шочшыштым туныктат!”11 Те лишемда да курыкйол деран шогалда. Курыкшо тул дене кавапомыш дек шумеш йӱлен, а йырым-йыр нугыдо пыл да тӱп пычкемыш лийын.12 [Курыкышто] тул лоҥга гыч тыланда Господь ойлаш тӱҥале. Те Тудын йӱкшым колында, а тӱсшым ужын огыдал. Те йӱкшым веле колында.13 Господь тыланда шке ойпидышыжым, лу кӱштымашыжым, увертарен да шуктен шогаш кӱштен. Нуным Тудо кок кӱоҥашке возен шынден.14 Тунам мылам Господь тендам закон ден кӱштымашыж-влаклан туныкташ шӱден. Нуным те сеҥен налшаш мландыштыда шуктен шогышаш улыда.
15 Шарнен шогыза: Господьын тыланда Хорив [курыкышто] тул лоҥга гыч ойлымыж годым те нимогай тӱсым ужын огыдал.16 Сандене, сулыкыш пураш огыл манын, шкаланда пӱчкын лукмо шояк юмо-влакым, пӧръеҥ але ӱдырамаш сынан статуйым, ида ыште.17 Тыгак мландымбалне илыше иктаж-могай вольык-янлык да каваште чоҥештылше кайык сынан шояк юмым ида ыште.18 Мландымбалне нушкын коштшо сынан але мланде деч ӱлнӧ вӱдыштӧ ийын коштшо кол сынан шояк юмымат ида ыште.19 Кавашке ончалын да тушто кечым, тылзым, шӱдыр-влакым да каваште чыла мо улмым ужын, алгаштарымашке ида пуро – нунылан ида кумал, ида служитле. Вет нуным Господь Юмыда кава йымалне улшо моло калыклан пуэн.20 А тендам Господь [Юмо] кӱртньым левыктыше коҥга гыч, Египет гыч, луктын. Тендам шке калыкшым ышташ манын, тидым Тудо ыштен – ынде те Тудын калыкше улыда.
21 Тыланда верч Господь [Юмо] мыланем чот сырен да ”тый Иордан эҥерым от вончо, Господь Юмыдан тыланда пуымо сай мландышкыже от пуро” манын товатлен.22 Иорданым вончыде, мый тиде мландыште колем. Но те эҥер гоч вончеда да тудо сай мландым сеҥен налыда.23 Шекланыза, Господь Юмыдан тендан дене ыштыме ойпидышыжым ида мондо. Господьын кӱштымыжым шуктыза: шкаланда нимогай сынан шояк юмым ида ыште!24 Вет Господь Юмыда – чыла пытарыше тул, вес юмо-влаклан кумалмым Тудо чыташ ок тӱҥал.
25 Тудо мландыште кужу жап илымеке, кунам тендан шочшыда, уныкада-влак шочыт, Господь Юмыда ончылно сулыкыш пурен, те иктаж-могай сынан шояк юмым ыштеда да тидын дене шке Юмыдам шыдештареда гын,26 мый кызыт таныклан кава ден мландым ӱжам: тиде мланде гыч, кудыжым сеҥен налаш Иорданым вончеда, те вашке йомыда. Тушто шуко огыда иле, те пытеда.27 Господь тендам [чыла] калык коклашке шалатен колта. Нунын коклаште те шагалынже илыше кодыда.28 Тушто те [вес] юмо-влаклан служитлаш тӱҥалыда. Нунышт айдеме кид дене пу да кӱ гыч ыштыме улыт. Нуно огыт кол, огыт уж, огыт коч да ӱпшым огыт шиж.
29 Но кунам те тушто Господьым, шке Юмыдам, уло шӱм-чонда дене кычалаш тӱҥалыда – те [Тудым] муыда.30 Кунам те нелылыкыш логалыда да каласыме чыла орлык тендан дене шукталтеш, тунам Господь деке, шкендан Юмыда деке, пӧртылыда да Тудым колыштын илаш тӱҥалыда.31 Господь, тендан Юмыда – [поро да] чаманыше Юмо. Тудо тендам коден ок кай, тендам ок пытаре, кугезыда-влак дене ыштыме да товатлен пеҥгыдемдыме ойпидышыжым ок мондо.
32 Эртыше, тендан деч ончыч лийше жап нерген, Юмын мландымбалне айдемым ыштыме кече деч вара мо лийме нерген ик каватӱр гыч вес каватӱр марте йодса: тиде кугу паша гай иктаж-кунам лийын мо, тыгай нерген колалтын мо?33 [Иктаж-могай] калык тыйын колмет семын [илыше] Юмын тул лоҥга гыч ойлышо йӱкшым колын мо, тидын деч вара илыше чонан кодын мо?34 Иктаж-могай юмо, тӱрлӧ орлык ден сарым колтен, палдарыше пале ден ӧрыктарыше пашам ончыктен, нӧлталме виян кидше дене, кугу да лӱдмашан пашаж-влак дене вес калык коклаште илыше калыкым шкаланже налаш тӧчен мо? Чыла тидым тендан шинча ончылно Господь, тендан Юмыда, тыланда Египетыште ыштен.
35 Лач Господь, [тыйын Юмет,] Юмо улеш да Тудын деч моло вес Юмо уке улмым палыза манын, чыла тидым тыланда ончыктымо лийын.36 Тендам туныкташ манын, Тудо кавапомыш гыч шке йӱкшым тыланда колыктен. Мландымбалне тыланда шкенжын кугу тулжым ончыктен, да те Тудын шомакшым тул лоҥга гыч колында.37 Господь тендан ача-кочада-влакым йӧратен да сандене [тендам,] нунын деч варасе тукымым, ойырен налын. Тудо тендам Египет гыч кугу куатше дене Шке луктын.38 Чурийда ончыч тендан деч кугурак да виянрак калык-влакым поктен колташ, тендам нунын мландышкышт пурташ да озам ышташ манын, Тудо чыла тидым ыштен. Тидыже кызыт шукталтын.39 Тугеже, пален налза кызыт да шӱмышкыда пыштыза: Господь [Юмыда] – кӱшнӧ каваштат да ӱлнӧ мландымбалнат Юмо, [Тудын деч моло] вес Юмо уке!40 Мый кызыт тыланда Тудын кӱштымашыж ден пунчалже-влакым пуэм, нуным шуктен шогыза. Тунам тендан дене да тендан деч варасе тукым-влак дене чыла сай лиеш, да те Господь Юмыдан тыланда эрелан пуымо мландыштыже кужун илаш тӱҥалыда».
41 Тунам Моисей Иордан эҥерын эрвел могырыштыжо кум олам ойырен.42 Иктаж-кӧ шке лишылъеҥжылан нигунам тушман лийде, тудым йоҥылыш пуштын гын, тиде пуштшо еҥ, нине ола гыч иктышкыже куржын, шке илышыжым арален коден кертын.43 Теве нине ола-влак: ир мландысе тӧрверыште улшо Бецер – Рувим тукымлан, Галаад мландыште улшо Рамоф – Гад тукымлан, Васан мландыште улшо Голан – Манассий тукымлан.
44 Теве Моисейын израиль калыклан пуымо законжо.45 Тиде сугынь, пунчал да устав-влакым Моисей израиль эрге-шамычлан [ир мландыште], нунын Египет гыч лекмышт деч вара увертарен.46 Тунам нуно Иордан вес велне, Беф-Фегор ваштареш улшо лапверыште, Есевонышто илыше аморрей кугыжа Сигонын мландыштыже, лийыныт. Египет гыч лекмеке, Моисей израиль калык дене тышке толын да Сигоным сеҥен.47 Нуно тудын мландыжым да Васан кугыжа Огын мландыжым – Иорданын эрвел могырыштыжо улшо кок аморрей кугыжан мландыштым – поген налыныт.48 Тиде мланде Арнон эҥер серыште улшо Ароер ола деч тӱҥалын, Сион курык – вес семынже Ермон*а – марте шуйнен.49 Тышке тыгак Иорданын эрвел могырыштыжо улшо пӱтынь тӧрвер пурен. Тудыжо Шинчалан теҥыз ден Фасга курыкйол марте шуйнен.
*а 4:48 Тыште Иерусалимын верланыме Сион курык нерген ок ойлалт.
Глава 4