1 Авраам йых Эргӹн, Давид йых Эргӹн Иисус Христосын роды важшы:
2 Авраам гӹц Исаак шачын, Исаак гӹц Иаков, Иаков гӹц Иуда дон шӱмбелвлӓжӹ шачыныт,
3 Иуда гӹц Фарес дон Зара шачыныт – нӹнӹн ӓвӓштӹ Фамарь ылын, Фарес гӹц Есром шачын, Есром гӹц Арам,
4 Арам гӹц Аминадав, Аминадав гӹц Наассон, Наассон гӹц Салмон,
5 Салмон гӹц Вооз шачын – ӓвӓжӹ Рахав ылын, Вооз гӹц Овид шачын – ӓвӓжӹ Руфь ылын, Овид гӹц Иессей шачын,
6 Иессей гӹц Давид кугижӓ шачын. Давид кугижӓ гӹц Соломон шачын – ӓвӓжӹ Урийӹн вӓтӹжӹ ылын,
7 Соломон гӹц Ровоам шачын, Ровоам гӹц Авий, Авий гӹц Аса,
8 Аса гӹц Иосафат, Иосафат гӹц Иорам шачын, Иорам гӹц Озий,
9 Озий гӹц Иоафам, Иоафам гӹц Ахаз, Ахаз гӹц Езекий шачын,
10 Езекий гӹц Манассий, Манассий гӹц Амон, Амон гӹц Иосий,
11 Иосий гӹц Иоаким шачын, Иоаким гӹц Иехоний дӓ тӹдӹн шӱмбелвлӓжӹ шачыныт. Тидӹжӹ халыкым Вавилоныш ваштымы годым ылын.*
12 Вавилоныш нӓнгемӹкӹ, Иехоний гӹц Салафиил шачын, Салафиил гӹц Зоровавель,
13 Зоровавель гӹц Авиуд, Авиуд гӹц Елиаким шачын, Елиаким гӹц Азор,
14 Азор гӹц Садок, Садок гӹц Ахим, Ахим гӹц Елиуд шачын,
15 Елиуд гӹц Елеазар, Елеазар гӹц Матфан, Матфан гӹц Иаков шачын,
16 Иаков гӹц Иосиф, Мариян марыжы, шачын, а Мария гӹц Христос манмы Иисус шачын.
17 Тенге, Авраам гӹц тӹнгӓлӹн, Давид якте цилӓжӹ луатнӹл ежӹнг. Давид гӹц тӹнгӓлӹн, Вавилоныш ваштымешкӹ, луатнӹл ежӹнг. Вавилоныш ваштымы гӹц тӹнгӓлӹн, Христос якте луатнӹл ежӹнг.
18 Иисус Христосын шачмыжы тенге ылын: Тӹдӹн Мария Ӓвӓжӹ Иосифлӓн сӧрӹмӹ ылын. Ушнымешкӹштӹ, Мариян Святой Шӱлӹш гӹц нелеммӹжӹ пӓлӹ лин.
19 Мариям марлан нӓлшӓшлык Иосиф, пуры дӓ тӧр ӹштӹшӹ эдем ылынат, Ӹдӹрӹм намысыш пырташ агыл манын, Тӹдӹм йӹвӹрт колтынежӹ ылын.
20 Но кынам тидӹ гишӓн шанен, Господьын Ангелжӹ тӹдӹлӓн омынешӹжӹ кайын дӓ келесен: «Иосиф, Давид шачышын эргӹжӹ, тӹлӓт сӧрӹмӹ Мариям ӹшке докет нӓлӓш ит лӱд. Тӹдӹн кӧргӹштӹ ӹлянӹшӹжӹ Святой Шӱлӹш гӹц ылеш.
21 Мария Эргӹм ӹштӓ, дӓ Тӹдӹлӓн Иисус лӹмӹм пуэт, вет Тӹдӹ ӹшке халыкшым сулыквлӓжӹ гӹц ытара».*
22 Господьын пророк гач келесӹмӹжӹ шокталтшы манын, цилӓ тидӹ лиӓлтӹн. Пророк попен:
23
«Теве Ӹдӹр мӹшкӹрӓн лиэш дӓ Эргӹм ӹштӓ,
дӓ Тӹдӹлӓн Еммануил лӹмӹм пуат».
Ти лӹмжӹ «Йымы мӓ сагана» манмым анжыкта.*
24 Амален кӹньӹлмӹкӹжӹ, Иосиф Господьын Ангелжӹ шӱдӹмӹ семӹнь цилӓ ӹштен: Мариям ӹшке докыжы нӓлӹн,
25 но Мария Пӹтӓриш Тетяжӹм, Эргӹм, ӹштӹмешкӹ, Тӹдӹм пӓлӹде. Эргӹжӹлӓн Иисус лӹмӹм пуэн.
*1:11 Иисус Христос шачмы якте кудымшы курымын цилӓ халыкге ваштымы. *1:21 Иисус лӹм «Господь ытара» манмы лиэш. Книгӓ мычашты лӹмдерӹм анжы. *1:23 Ис 7:14, 8:8-10.1 Ирод кугижӓлӓнӹмӹ годым Иудейӹштӹшӹ Вифлеемеш Иисус шачмыкы, кечӹ лӓкмӹ вел гӹц Иерусалимӹш ышан эдемвлӓ толыныт дӓ ядыныт:
2 «Иудейвлӓн шачшы Кугижӓштӹ кышты? Вет мӓ кечӹ лӱлтмӹ велнӹ Тӹдӹн шӹдӹржӹм* ужынна дӓ Тӹдӹлӓн кымалаш толынна».
3 Тидӹм колмыкы, Ирод кугижӓ тыргыжланаш тӹнгӓлӹн дӓ тӹдӹн сага цилӓ Иерусалим.
4 Халык лоштышы цилӓ архиерейвлӓм дӓ закон тымдышывлӓм поген, нӹнӹ гӹц ядыштын: «Христос кышак шачшашлык?»
5 Нӹнӹжӹ келесенӹт: «Иудейӹн Вифлеемӹштӹ, вет пророк гач тенге сирӹмӹ:
6 ”Тӹнь, Вифлеем, Иудан мӱлӓндӹжӹ,
Иудан молы кого халавлӓжӹ гӹц нима донат изи ат ыл,
вет тӹнь гӹцет Мӹньӹн Израиль халыкемӹм
виден кешӹ Вуйлатышы лӓктеш”».*
7 Тӹнӓм Ирод ышан эдемвлӓм ӹшке докыжы йӹвӹрт ӱжӹн дӓ нӹнӹ гӹц шӹдӹр лӓкмӹ жепӹм пӓлен нӓлӹн.
8 Вара нӹнӹм Вифлеемӹш колтен дӓ келесен: «Кедӓ дӓ Тетя гишӓн цилӓ пӓлен нӓлдӓ. Тӹдӹм кӹчӓл момыкыда, мӹлӓмӓт увертӓрӹдӓ, тӹнӓм мӹнят Тӹдӹлӓн кымалаш кеем».
9 Кугижӓн попымыжым колыштмыкы, нӹнӹ корныш лӓктӹнӹт. Кечӹ лӱлтмӹ велнӹ ылмышты годым ужмы шӹдӹрӹштӹ нӹнӹн анзылны кеен, а вара, Тетя турешкӹ шомыкы, цӓрнен шагалын.
10 Шӹдӹрӹм ужмыкышты, ышан эдемвлӓ пиш когон сусу линӹт.
11 Нӹнӹ пӧртӹш пыренӹт, Ӓзӓ дон Мария Ӓвӓжӹм ужыныт, кымык вазын, Тетялӓн кымалыныт. Вара нӹнӹ пайдаштым лыктыныт, Тетялӓн шӧртньӹм, ладыным дӓ смирнӓ ӱм пуэнӹт.
12 Ирод докы пӧртӹлӓш ак кел гишӓн шижтӓрӹмӓш нӹнӹлӓн омынеш кайын, седӹндон ӹшке мӱлӓндӹшкӹштӹ вес корны доно кенӹт.
13 Ышан эдемвлӓ кемӹкӹ, теве Иосифлӓн омынешӹжӹ Господьын Ангелжӹ кайын дӓ попен: «Кӹньӹл, Тетям дӓ Тӹдӹн Ӓвӓжӹм сагаэт нӓл дӓ Египетӹш кыргыж, пӧртӹлӓш шӱдӹмешкем, тӹшток ли. Ирод вет, пушташ шанен, Тетям кӹчӓлӓш тӹнгӓлеш».
14 Иосиф кӹньӹлӹн, йыдым Тетям дӓ Тӹдӹн Ӓвӓжӹм сагажы нӓлӹн дӓ Египетӹш кеен.
15 Ирод колымешкӹ, тӹшток ылын. Тенге пророк гач Господьын попымыжы лиӓлт шон. Пророк попен: «Мӹнь Ӹшке Эргемӹм Египет гӹц ӱжӹнӓм».*
16 Ышан эдемвлӓн алталымыштым ужмыкы, Ирод когон шӹдешкен. Вифлеемӹштӹ дӓ тӹ лишнӹшӹ ӹлемвлӓштӹ кок иӓш дӓ тӹшец изирӓк цилӓ эргӓш тетям пушташ ӹшке эдемвлӓжӹм колтен. Шӹдӹр лӓкмӹ жепӹм тӹдӹ ышан эдемвлӓ гӹц пӓлен нӓлӹн.
17 Тенге Иеремий пророк гач келесӹмӹ лиӓлт шон, тӹдӹ попен:
18 «Рамашты юк шакта, мӓгӹрӹмӓш, урмыжмаш
дӓ ясын саслымаш.
Рахиль ӹшке тетявлӓжӹ верц мӓгӹрӓ
дӓ ӹнежӹ тырлы, вет нӹнӹ уке ылыт».*
19 Ирод колымыкы, Египетӹштӹ Иосифлӓн омынешӹжӹ Господьын Ангелжӹ кайын
20 дӓ попен: «Кӹньӹл, Ӓзӓм дӓ Тӹдӹн Ӓвӓжӹм нӓл дӓ Израиль мӱлӓндӹш ке, вет Тетян йӓнгжӹм нӓлӓш шанышывлӓ коленӹт».
21 Иосиф кӹньӹлӹн, Тетям дӓ Тӹдӹн Ӓвӓжӹм сагажы нӓлӹн дӓ Израиль мӱлӓндӹш пӧртӹлӹн.
22 Но Иудейӹштӹ Ирод вӓреш Архелай эргӹжӹ кугижӓлӓнӹмӹ гишӓн колмыкы, тӹшкӹ кеӓш лӱдӹн, а омын гач шижтӓрӹмӹкӹ, Галилей кымдемӹш кен.
23 Миэн шомыкыжы, Назарет лӹмӓн халашты ӹлӓш тӹнгӓлӹн. Тенге пророквлӓ гач келесӹмӹ «Тӹдӹ Назорей маналташ тӹнгӓлеш» манмы шокталтын.
*2:2 «Кечӹ лӱлтмӹ велнӹ Тӹдӹн шӹдӹржӹм» – грек шамаквлӓм «Тӹдӹн шӹдӹр лӱлтмӹжӹм» манынат сӓрӓш лиэш. *2:6 Мих 5:2. *2:15 Ос 11:1. *2:18 Иер 31:15.1 Ти жепӹн Крестӹшӹ Иоанн толын дӓ Иудей пустыньышты увертӓрен тымдаш тӹнгӓлӹн.
2 Тӹдӹ попен: «Сулык гӹц карангда! Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ ӹнде лишемӹн!»
3 Вет тидӹ тӹдӹ ылеш, кыды гишӓн Исаия пророк келесен:
«Пустыньышты саслышын юкшы шакта:
Господьлан корным йӓмдӹлӹдӓ,
Тӹдӹн ялгорныжым тӧрӹм ӹштӹдӓ!»*
4 Иоаннын верблюд миж гӹц выргемжӹ ылын, дӓ кӹдӓлешӹжӹ шӹштӹ ӹштӹм ӹштӓлӹн, качкышыжы шурны цӹрцӹк дӓ хир мӱкшӹн мӱжӹ ылыныт.
5 Тӹдӹн докы Иерусалим, улы Иудей дӓ Иордан рекӓ лишнӹшӹ цилӓ вӓр гӹц шукы халык толын.
6 Нӹнӹ сулыкышты гишӓн пачын попенӹт, дӓ Иоанн нӹнӹм Иорданышты крестен.
7 Тӹдӹн докы крестӓлтӓш толшы шукы фарисей дон саддукейвлӓм ужмыкы, Иоанн нӹнӹлӓн келесен: «Шим кӹшкӹ гӹц шачшывлӓ! Анзыкыла лишӓшлык шӹдӹ гӹц ытлен кыргыжаш кӱ тӓмдӓм тымден?
8 Сулыкым простьыктен, Йымы докы сӓрнӓлмӹдӓм анжыктышы кӹцкӹм шачыктыда.
9 ”Мӓмнӓн ӓтянӓ Авраам” манын, ӹшкедурешдӓ идӓ шаны. Тӓлӓндӓ вет попем: Йымы теве ти кӱвлӓ гӹцӓт Авраамын тетявлӓжӹм ӹштен кердеш.
10 Ӹнде пушӓнгӹ важ тервен тавар йӓмдӹ киӓ: пуры кӹцкӹм шачыктыдымы цилӓ пушӓнгӹм роат дӓ тылыш шуат.
11 Сулыкым простьыктен, Йымы докы сӓрнӓлдӓ манын, мӹнь тӓмдӓм вӹд доно крестем, но паштекем Толшы мӹнь гӹцем силанрак, мӹнь Тӹдӹн ялеш чимӹ хӓдӹржӹмӓт намалаш ам яры. Тӹдӹ тӓмдӓм Святой Шӱлӹш дӓ тыл доно крестӓш тӹнгӓлеш.
12 Тӹдӹн кидӹштӹжӹ пуалтымы кольмы, Тӹдӹ Ӹшкӹмжӹн йӹдӹмжӹм итӹрӓйӓ дӓ ӹшке шӓдӓнгӹжӹм кӹлӓтӹшкӹжӹ пога, а ӓрвӓжӹм йӧртӓш лидӹмӹ тылеш йылата».
13 Тӹнӓм Иисус Галилей гӹц Иордан рекӓ сирӹш Иоанн докы крестӓлтӓш толын.
14 Но Иоанн Тӹдӹм цӓрен попен: «Мӹньӹм Тӹнь крестӹшӓшлык ылат ыльы, а Тӹнь мӹнь докем толынат!»
15 Иисус тӹдӹлӓн келесен: «Кӹзӹтеш тырхал, тенге вет мӓ цилӓ тӧрӹм ӹштен шоктышашлык ылына». Тӹнӓм Иоанн яра, крестем, манын.
16 Крестӓлтмӹкӹжӹ, Иисус вӹд гӹц тӧрӧк лӓктӹн. Теве Тӹдӹлӓн пӹлгом пачылтын, дӓ Тӹдӹ Йымын Шӱлӹшӹм ужын, кыды кӓдӹ гань вален дӓ вӹкӹжӹ толын.
17 Теве пӹлгом гӹц юк шактен: «Тидӹ Мӹньӹн яратымы Эргем, Тӹдӹн доны Мӹньӹн пуры кымылем».
*3:3 Ис 40:3.1 Иисусым диавол тергӹжӹ* манын, Йымын Шӱлӹш Тӹдӹм пустыньыш нӓнген.
2 Нӹллӹ кечӹ дӓ нӹллӹ йыд нимат качде постьымы паштек, остаткаэш Иисус шужымыжым шижӹн.
3 Тӹдӹн докы аздарышы толын дӓ попен: «Тӹнь Йымын Эргӹ ылат гӹнь, ти кӱвлӓлӓн киндӹшкӹ сӓрнӓлтӓш шӱдӹ».
4 Но Иисус келесен: «Сирӹмӹ:
”Киндӹ доно веле агыл,
а Йымын ышмажы гӹц лӓкшӹ цилӓ шамак доно эдем ӹлӓ”».*
5 Тӹнӓм диавол Тӹдӹм святой халашкы, Иерусалимӹш, нӓнген, Йымын пӧрт левӓш тӹрӹш шагалтен
6 дӓ попен: «Тӹнь Йымын Эргӹ ылат гӹнь, ӱлӹкӹ шынгалт, сирӹмӹ вет:
”Тӹдӹ Ангелвлӓжӹлӓн Тӹнь гишӓнет шӱдӓ:
ялет доно кӱэш ит шӹртньӹ манын,
нӹнӹ Тӹньӹм кидӹшкӹштӹ нӓлӹт”».*
7 Иисус тӹдӹлӓн келесен: «Тенгеӓт сирӹмӹ: ”Господь Йыметӹм ит тергӹ”».*
8 Ӹнде диавол Тӹдӹм пиш кӱкшӹ кырык вӹкӹ нӓнген, улы сӓндӓлӹкӹн цилӓ кугижӓншӹвлӓм дӓ нӹнӹн лӹмлештмӹштӹм анжыктен
9 дӓ Тӹдӹлӓн попен: «Анзыланем кымык вазын, мӹлӓм кымалат гӹнь, цилӓ тидӹм Тӹлӓт пуэм».
10 Тӹнӓм Иисус тӹдӹлӓн келесен: «Мӹнь дорцем каранг, сатана! Сирӹмӹ вет:
”Господь Йыметлӓн кымал,
ик Тӹдӹлӓн веле служы”».*
11 Тӹнӓм диавол Тӹдӹм коден кен, дӓ теве Ангелвлӓ толыныт дӓ Иисуслан служаш тӹнгӓлӹнӹт.
12 Иоанным кычен питӹрӹмӹ гишӓн колмыкыжы, Иисус Галилейӹш кен.
13 Назаретӹм коден, тангыж тӹреш вӓрлӓнӹшӹ Завулон дон Неффалим кымдемӹштӹшӹ Капернаумыш ӹлӓш толын.
14 Тенге Исаия пророк гач келесӹмӹ шокталтын. Тӹдӹ попен:
15
«Завулон мӱлӓндӹ дон Неффалим мӱлӓндӹ,
тангыж докы кемӹ корны,
Иордан вес велнӹ,
язычниквлӓн Галилейӹштӹ –
16 пӹцкемӹшӹштӹ ӹлӹшӹ халык
кого сотым ужын,
колымаш ӹмӹл велӹштӹ шӹнзӹшӹвлӓлӓн
соты валгалтын».*
17 Ти жеп гӹц Иисус тымдаш тӹнгӓлӹн дӓ попен: «Сулык гӹц карангын, Йымы докы сӓрнӓлдӓ, Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ ӹнде лишемӹн».
18 Галилей тангыж тӹр доно кемӹжӹ годым Тӹдӹ кок ӹзӓк-шолякым, Петр манмы Симоным дӓ тӹдӹн Андрей шоляжым, ужын. Нӹнӹ коллоэц ылыныт, тӹ жепӹн вӓпшӹштӹм тангыжыш кӹшкенӹт.
19 Иисус нӹнӹлӓн келесен: «Паштекем кедӓ, Мӹнь тӓмдӓм эдем лошым ӹштем».
20 Нӹнӹ тӹнӓмок вӓпшвлӓштӹм коденӹт дӓ Иисус паштек кенӹт.
21 Тӹшец пакырак ашкедмӹкӹ, вес кок ӹзӓк-шолякым, Зеведейӹн Иаков дон Иоанн эргӹвлӓжӹм, ужын. Нӹнӹ ӓтяштӹ доно иквӓреш пышышты вӓпшӹм тумыштенӹт. Иисус нӹнӹмӓт ӱжӹн.
22 Нӹнӹ тӹнӓмок пышыштым дӓ ӓтяштӹм коденӹт, паштекшӹ кенӹт.
23 Иисус цилӓ Галилей мычкы каштын дӓ синагогвлӓштӹ тымден, Кугижӓншӹн Пуры Уверӹм шӓрен, эдемвлӓм шукы йиш цер дӓ шукы ясы гӹц паремден.
24 Тӹдӹ гишӓн увер цилӓ Сири кымдыкеш шӓрлен. Лаксыргышы, шукы йиш цер доно ясыланышы, мерцӹшӹ, иӓ мутьымы, тӹлзӹ кушмы годым парвалышы, пларичӓн эдемвлӓм цилӓштӹмӓт Иисус докы канденӹт, дӓ Тӹдӹ нӹнӹм паремден.
25 Тӹдӹн паштек Галилей, Декаполис,* Иерусалим, Иудей дӓ Иордан рекӓ вес монгыр гӹц шукы халык каштын.
*4:1 Тергӓш – искушаяш. *4:4 Втор 8:3. *4:6 Пс 90:11-12. *4:7 Втор 6:16. *4:10 Втор 6:13. *4:15-16 Ис 9:1-2. *4:25 «Декаполис» – Лу хала.1 Халыкым ужмыкыжы, Иисус кырыкыш кузен, а шӹцмӹкӹжӹ, Тӹдӹн докы тыменьшӹвлӓжӹ толыныт.
2 Иисус попаш тӹнгӓлӹн, нӹнӹм тенге тымден:
3
«Ӹшкӹмӹштӹм Йымы анзылны изиэш ужшывлӓ пуры цӓшӓн ылыт:
Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ – нӹнӹн.
4 Ойхырышывлӓ пуры цӓшӓн ылыт:
нӹнӹ ладнангдарымы лит.
5 Смирнӓвлӓ пуры цӓшӓн ылыт:
нӹнӹлӓн улы мӱлӓндӹ наследство семӹнь ванжа.
6 Качмы-йӱмӹ шомы ганьы тӧрӹм кӹчӓлшӹвлӓ
пуры цӓшӓн ылыт: нӹнӹ темӹн лит.
7 Йӓлӹм ӹжӓлӓйӹшӹвлӓ пуры цӓшӓн ылыт:
нӹнӹ ӹжӓлӓйӹмӹ лит.
8 Ире шӱмӓнвлӓ пуры цӓшӓн ылыт:
нӹнӹ Йымым ужыт.
9 Тырым кандышывлӓ пуры цӓшӓн ылыт:
нӹнӹ Йымын эргӹвлӓжӹ манын лӹмдӓлтӹт.
10 Тӧр ӹштӹмӹ верц поктылмывлӓ пуры цӓшӓн ылыт:
Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ – нӹнӹн.
11 Кынам тӓмдӓм Мӹнь верцем мыскылат, поктылыт дӓ тӓ гишӓндӓ, алтален, шукы худам попат, тӓ пуры цӓшӓн ылыда.
12 Сусу лидӓ дӓ ӹвӹртӹдӓ, вет тӓлӓндӓ пӹлгомышты шукы пуры лиэш: тӓ гӹцдӓ анзыц ӹлӹшӹ пророквлӓмӓт тенгеок поктылыныт.
13 Тӓ мӱлӓндӹн санзалжы ылыда. Санзал санзалан лиӓш цӓрнӓ гӹнь, кыце тӹдӹм санзаланым ӹштет? Ӹнде тӹдӹ нималанат ак яры, тӹдӹм эдемвлӓлӓн ташкаш шуэн колташ веле.
14 Тӓ сӓндӓлӹкӹн сотыжы ылыда. Кырык вӹлнӹ ылшы хала шӹлӹн ак керд.
15 Сартам чӱктӹмӹкӹ, тӹдӹм ӓтӹ лӹвӓкӹ агыл, а ӹшке вӓрӹшкӹжӹ шӹндӓт, дӓ пӧртӹштӹ тӹдӹ цилӓлӓн сотемдӓрӓ.
16 Тенгеок тӓмдӓн сотыдаат эдемвлӓ анзылны сотемдӓрӹжӹ, нӹнӹ, тӓмдӓн пуры пӓшӓвлӓдӓм ужын, Пӹлгомыштышы Ӓтядӓм лӹмлештӓрӹштӹ.
17 Законым ӓли пророквлӓн тымдымыштым карангдаш толынам манын, идӓ шаны: Мӹнь карангдаш агыл, а шокташ толынам.
18 Лачок тӓлӓндӓ попем: цилӓ тидӹ шокталтмешкӹ, пӹлгом дӓ мӱлӓндӹ пӹтӹмӹ якте закон гӹц сӹнзӓэш тӹкнӹдӹмӹ ик изи букваат, ик ыдыралтышат ак ям.
19 Тенге, кӱ ти сек изи шӱдӹмӓшвлӓ логӹц иктӹм карангда дӓ эдемвлӓм тенге ӹштӓш тымда гӹнь, тӹдӹ Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹштӹ сек изиэш шотлалташ тӹнгӓлеш, а кӱ шӱдӹмӹм шокта дӓ тидӹлӓн тымда, тӹдӹ Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹштӹ когоэш шотлалтеш.
20 Тӓлӓндӓ вет попем: тӓмдӓн тӧр ӹштӹмӹдӓ закон тымдышы дон фарисейвлӓн тӧр ӹштӹмӹштӹ гӹц кӱкшӹрӓк ак ли гӹнь, тӓ Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹш пырен ада керд.
21 Первишӹ эдемвлӓлӓн попымым тӓ колында: ”Ит пушт”. Кӱ пуштеш, суд анзылны шамакым кычышашлык.*
22 А Мӹнь тӓлӓндӓ попем: кӱ ӹшкӹмжӹн шӱмбелжӹ вӹкӹ такеш шӹдешкен ӹлӓ, суд анзылны шамакым кычышашлык, а кӱ шӱмбелжӹм ”нималан ярдымы” манеш – Синедрион анзылны шамакым кычаш тӹнгӓлеш, а кӱ весӹм ”ороды” манеш, тӹдӹ тылан адыш вӓрештеш.
23 Тенгежӹ тӹнь, жертвенник докы подаркаэтӹм кандышетлӓ, шӱмбелетӹн тӹнь ваштарешет ӧпкӹжӹм тӹштӹ ӓшӹндӓрет гӹнь,
24 подаркаэтӹм жертвенник анзылан коды, пӹтӓри ке дӓ шӱмбелет доно пурем, вара веле пӧртӹл дӓ подаркаэтӹм пу.
25 Ваштарешетлӓ ылшы эдем доно корнышты иквӓреш ылмыда годымок йӹле пурем. Уке гӹнь тӹдӹ тӹньӹм судьялан пуа, а тӹдӹжӹ ороллан пуа, дӓ тӹньӹм тюрьмӓш шӹндӓт.
26 Тӹлӓт лачок попем: цилӓ пушашлыкетӹм остатка ыр якте тӱлӹмешкӹ, тӹшецӹн ат лӓк.
27 Первишӹ эдемвлӓлӓн мам келесӹмӹм тӓ колында: ”Ит шӓхӓрлӓнӹ”.*
28 А Мӹнь тӓлӓндӓ попем: кӱ ӹдӹрӓмӓш вӹкӹ темдӹмӹ семӹнь анжа гӹнь, ӹнде ӹшке шӱмӹштӹжӹ тӹдӹн доно шӓхӓрлӓнен.
29 Тӹньӹм вургымла сӹнзӓэт аздара гӹнь, тӹдӹм лыктын нӓл дӓ торцет шуэн колты. Цилӓ кӓпет тылан адыш шуалтмешкӹ, кӓпетӹн ик лаштыкшы пӹтӓ гӹнь, тӹлӓт яжорак лиэш.
30 Тӹньӹм вургымла кидет аздара гӹнь, тӹдӹм роал дӓ торцет шуэн колты. Цилӓ кӓпет тылан адыш шуалтмешкӹ, кӓпетӹн ик лаштыкшы пӹтӓ гӹнь, тӹлӓнет яжорак лиэш.
31 Тенгеок келесӹмӹ: кӱ вӓтӹжӹм айырен колта, тӹдӹ вӓтӹжӹлӓн айырлымы гишӓн пумагам пужы.*
32 Мӹньжӹ тӓлӓндӓ попем: кӱ вӓтӹжӹм шӓхӓрлӓнӹмӹ вуйнаматдеок айыра, тӹдӹ ӹдӹрӓмӓшӹм шӓхӓрлӓнӹмӓшкӹ шӹкӓ, а кӱ айырен колтымым марлан нӓлеш, тӹдӹ шӓхӓрлӓнӓ.
33 Первишӹ эдемвлӓлӓн тенге попымымат колында: ”Цуратлымы гӹцет ит каранг, Господь анзылны цуратлыметӹм шоктен шалгы”.*
34 Мӹньжӹ тӓлӓндӓ попем: воксеок идӓ цуратлы. Идӓ цуратлы пӹлгом доно: тӹдӹ Йымын престолжы.
35 Идӓ цуратлы мӱлӓндӹ донат: тӹдӹ Йымын ялым шӹндӹмӹ вӓржӹ. Иерусалим доно идӓ цуратлы: тӹдӹ кого Кугижӓн халажы.
36 Ӹшке вует доно ит цуратлы: тӹнь ик ӱп пӹрцӹкӹмӓт ошышкат, шимӹшкӓт сӓрен ат керд.
37 ”Тенге” ӓли ”агыл” манын веле келесӹдӓ, ма тишец утыжы – худа гӹцӹн.
38 Мам попымым тӓ колында: ”Сӹнзӓ верц сӹнзӓ, пӱ верц пӱ”.*
39 Мӹньжӹ тӓлӓндӓ попем: худам ӹштӹшӹ ваштареш идӓ шагал. Кӱ тӹньӹн вургымла шӹргетӹм савен шелеш гӹнь, весӹжӹмӓт тӹдӹлӓн сӓрӓл.
40 Тыгыретӹм шыпшын нӓлӓш манын, кӱ тӹнь донет суялтнежӹ, тӹдӹлӓн вӹлвӓл выргеметӹмӓт пу.
41 А кӱ тӹньӹм ик уштышым сагажы ашкедӹктӓ, тӹдӹн доно кок уштышым ке.*
42 Тӹнь гӹцет ядшылан пу, кӱсӹн нӓлӓш шанышы гӹц тупынь ит сӓрнӓл.
43 Мам попымым тӓ колында: ”Лишӹлетӹм яраты* дӓ тышманетӹм ужын керддӹмӹ ли”.
44 Мӹньжӹ тӓлӓндӓ попем: тышманвлӓдӓм яратыда, тӓмдӓм шудалшывлӓлӓн яжом согоньлыда, тӓмдӓм ужын керддӹмӹвлӓлӓн пурым ӹштӹдӓ, тӓмдӓм мыскылышы дӓ поктылшы верц ыдылда.
45 Тӹнӓм тӓ пӹлгомыштышы Ӓтядӓн тетяжӹ лидӓ. Вет худавлӓлӓнӓт, пурывлӓлӓнӓт Тӹдӹ ӹшке кечӹжӹм лыктеш, тӧр ӹштӹшӹлӓнӓт, тӧр агыл ӹштӹшӹлӓнӓт юрым колта.
46 Тӓмдӓм яратышывлӓм тӓ яратедӓ гӹнь, тӓлӓндӓ махань пуры лиэш? Лӹм оксам* погышывлӓӓт тенгеок ак ӹштеп ма?
47 Тӓ шӱмбелвлӓдӓ доно веле здороваедӓ гӹнь, мам айыртемӹнок яжом ӹштедӓ? Язычниквлӓӓт тенгеок ак ӹштеп ма?
48 Седӹндон, Пӹлгомыштышы Ӓтядӓ махань пуры, техеньок пуры лидӓ.
*5:21 Исх 20:13, Втор 5:17. *5:27 Исх 20:14, Втор 5:18. Шӓхӓрлӓнӓш – развратничать. *5:31 Втор 24:1. *5:33 Лев 19:12, Втор 23:21. *5:38 Исх 21:24. *5:41 Сӹнген нӓлмӹ сӓндӓлӹкӹштӹ ӹлӹшӹм Рим салтак ӹшке хӓдӹрвлӓжӹм ик мильӹм силом намалыктен кердӹн. *5:43 Лев 19:18. *5:46 Лӹм окса – подать.1 Анжалда, тӓмдӓм эдемвлӓ ужышты манын, халык анзылны незервлӓлӓн идӓ палшы, уке гӹнь Пӹлгомыштышы Ӓтядӓ гӹц пурым ада нӓл.
2 Тенгежӹ, незервлӓлӓн палшымет годым тидӹ гишӓн цилӓлӓн ит саслы. Яжон каяш цацышывлӓ, йӓл мактымым вычен, синагогвлӓштӹ дӓ ӧлицӓвлӓштӹ тенге ӹштӹлӹт. Тӓлӓндӓ лачок попем: нӹнӹ ӹшкӹмӹштӹн наградыштым ӹнде нӓлӹнӹт.
3 А незервлӓлӓн палшымет годым вургымла кидетӹн мам ӹштӹмӹжӹм шалахай кидет ӹнжӹ пӓлӹ,
4 тӹньӹн палшымет йӹвӹрт лижӹ. Йӹвӹрт ӹштӹметӹм ужшы Ӓтят тӹлӓт кӹрӓток тӱлӓ.
5 А йымыдылмет годым яжола каяш цацышывлӓ гань ит ли. Нӹнӹ, йӓл анзылны ӹшкӹмӹштӹм анжыкташ манын, синагогвлӓштӹ дӓ ӧлицӓ лыквлӓштӹ шагал ыдылаш яратат. Тӓлӓндӓ лачок попем: нӹнӹ ӹшкӹмӹштӹн наградыштым нӓлӹнӹт.
6 Тӹньжӹ йымыдылаш ӹшке кӹдежӹшкет пыры, амасаэтӹм чӱч, сагаэт ылшы ужаш лидӹмӹ Ӓтятлӓн ыдыл. Йӹвӹрт ӹштӹметӹм ужшы Ӓтят тӹлӓт кӹрӓток тӱлӓ.
7 Йымыдылмыда годым язычниквлӓ семӹнь утыжым идӓ попы. Нӹнӹ, шамакышты шукы лиэш гӹнь, йымы колеш машанат.
8 Нӹнӹ гань идӓ ли, вет Ӓтядӓ тӓлӓндӓ ма керӓлӹм ядмыда яктеок пӓлӓ.
9 А тӓ тенге йымыдылда:
Пӹлгомышты ылшы мӓмнӓн Ӓтянӓ!
Тӹньӹн святой лӹмет лӹмлештӓрӓлтшӹ,
10 Тӹньӹн Кугижӓншет толжы,
Тӹньӹн ирӹкет мӱлӓндӹ вӹлнӓт
пӹлгомыштышы ганьок лижӹ.*
11 Тагачеш керӓллык киндӹм мӓлӓннӓ пу.
12 Эдемвлӓн мӓлӓннӓ ӹштӹмӹ сулыкыштым простьымына ганьок
мӓмнӓн сулыкнамат простьы.*
13 Сулыкышкы* мӓмнӓм ит пырты,
худа гӹц мӓмнӓм ытары.
Вет Тӹньӹн Кугижӓншет, силаэт, лӹмлештӓрӓлтмет – курым-курымеш. Аминь.
14 Эдемвлӓн сулыкыштым простедӓ гӹнь, Пӹлгомыштышы Ӓтядӓ тӓмдӓнӹмӓт простя.
15 А эдемвлӓн сулыкыштым ада простьы гӹнь, Пӹлгомыштышы Ӓтядӓӓт тӓмдӓн сулыкдам ак простьы.
16 Постьымыда годым яжон каяш цацышывлӓ семӹнь сылыкан лицӓм идӓ ӹштӹ. Нӹнӹ ойхырышыла каймышты доно постьымыштым эдемвлӓлӓн анжыктынештӹ. Тӓлӓндӓ лачок попем: нӹнӹ ӹшке наградыштым ӹнде нӓлӹнӹт.
17 Тӹньжӹ постьымет годым ӱпешет ӱм шӹрӹ дӓ шӹргетӹм мыш.
18 Тӹнӓм постьыметӹм эдемвлӓ агыл, а сагаэт ылшы ужаш лидӹмӹ Ӓтят пӓлӓ. Тӹдӹжӹ йӹвӹрт ӹштӹметӹм ужеш дӓ тӹлӓт кӹрӓток тӱлӓ.
19 Ӹшкӹлӓндӓ мӱлӓндӹ вӹлнӹшӹ пайдам идӓ погы, тиштӹ тӹдӹм когершӹ дон ӹрдӓнгшӹ пӹтӓрӓт, шолывлӓ капаен пырат дӓ шолыштыт.
20 Пӹлгомеш пайдам ӹшкӹлӓндӓ погыда, тӹштӹ когершӓт, ӹрдӓнгшӓт ак пӹтӓреп, шолывлӓӓт капаен ак пыреп дӓ ак шолыштеп.
21 Кышты тӓмдӓн пайдада, тӹшток йӓнгдӓӓт лиэш.
22 Кӓпетӹн лампыжы – сӹнзӓэт. Тенгежӹ, сӹнзӓэт ире гӹньӹ, цилӓ кӓпет соты лиэш,
23 а сӹнзӓэт худа гӹнь, цилӓ кӓпет пӹцкемӹш лиэш. Тенгежӹ, тӹньӹн сотет пӹцкемӹш ылеш гӹнь, пӹцкемӹшӹжӹ маханьрак!
24 Иктӓт кок хозалан служен ак керд: иктӹжӹм ужын керддӹмӹ, а весӹжӹм ярата лиэш, ӓли иктӹжӹлӓн шӱм вашт ӹштӓ, весӹжӹм ак шотлы. Тӓ ик жепӹшток Йымылан дӓ пайдалан служен ада керд.
25 Седӹндон тӓлӓндӓ попем: мам качкына дӓ мам йӱнӓ манын, йӓнгдӓ верц идӓ шытырланы, вӹкӹнӓ мам чиэнӓ манын, кӓпдӓ гишӓнӓт идӓ ойхыры. Качкыш гӹц йӓнг дӓ выргем гӹц кӓп шергӹрӓк агылеп ма?
26 Пӹлгомыштышы кеквлӓм анжалда: нӹнӹ ак ӱдеп, ак тӹредеп, кӹлӓтӹшкӓт ак оптеп, тӓмдӓн Пӹлгомыштышы Ӓтядӓ нӹнӹм пукша. Тӓ нӹнӹ гӹц шергӓкӓнрӓк ада ыл ма?
27 А тӓ логӹцдӓ иктӓжӹ ӹшке шытыржы доно хоть ик кӹнереш кӓп кытшым* кужемден кердеш?
28 Малын выргем верц шытырланедӓ? Нырыштышы лили пеледӹшвлӓ кыце кушкыт, анжалда: пӓшӓм ак ӹштеп, ак шӹдӹреп.
29 Но тӓлӓндӓ попем: пайдажы доно лӹмлештшӹ Соломонат нӹнӹ логӹц иктӹн ганят чиде.
30 Тагачы нырышты кушшы, а иргодым камакаш шушашлык шудымат Йымы тенге чиктӓ гӹнь, тӓмдӓм, чӹдӹ ӹнянӹшӹвлӓм, Тӹдӹ эче яжоракын ак чиктӹ ма?
31 Тенгежӹ, идӓ шытырланы, ”Мам качкына?”, ”Мам йӱнӓ?” ӓли ”Мам чиэнӓ?” манын идӓ попы.
32 Цилӓ тидӹм язычниквлӓ кӹчӓлӹт, а Пӹлгомыштышы Ӓтядӓ цилӓ тидӹ тӓлӓндӓ келмӹм пӓлӓ.
33 Пӹтӓриок Йымын Кугижӓншӹм дӓ Тӹдӹн тӧржӹм кӹчӓлдӓ, тӹнӓм цилӓ молыжат тӓлӓндӓ пуалтеш.
34 Тенгежӹ иргодшы кечӹ гишӓн идӓ шытырланы, вет иргодшы кечӹн ӹшкӹмжӹн шытырланымыжы улы: каждый кечӹлӓн ӹшке шытыржы ситӓ.
*6:10 Ирӹк – воля, желание. Лижӹ – тидӹм «шокталтшы» манынат сӓрӓш лиэш. *6:12 Греклӓ сирӹмӓштӹ: «Мӓлӓннӓ кӱсӹш пырышывлӓн кӱсӹштӹм мӓ кыце простенӓ, мӓмнӓнӓт кӱсӹнӓм тенгеок простьы». «Кӱсӹ» шамак тиштӹ сулыкым анжыкта. Тӓнгӓштӓрӹ: Лк 11:4. *6:13 Сулыкышкы – греклӓ: аздарымашкы (искушенишкӹ). *6:27 «Кӓп кытшым»: грек шамакым «курымжым, ӹлӹмӓшӹжӹм» манынат сӓрӓш лиэш.1 Идӓ суйы, тӹнӓм тӓмдӓмӓт ак суеп.
2 Кыце йӓлӹм суедӓ, тӓӓт тенгеок суйымы лидӓ; махань висӓ доно тӓ виседӓ, техень донок тӓлӓндӓӓт висӓлтеш.
3 Малын тӹнь шӱмбелетӹн сӹнзӓштӹжӹ сӱкӹм ужат, а ӹшкӹмӹнӹштет преням ат шиж?
4 Ӓли ӹшкӹметӹн сӹнзӓштет преня ылмы вӹлец кыце шӱмбелетлӓн ”Пуэмӓ, мӹнь тӹньӹн сӹнзӓэт гӹц сӱкӹм лыктам” манын келесет?
5 Яжон каяш цацышы! Пӹтӓри ӹшке сӹнзӓэт гӹц преням лык, вара веле, шӱмбелетӹн сӹнзӓжӹ гӹц сӱкӹм кыце лыкмыла, ужат.
6 Святойым нимамат пивлӓлӓн идӓ пу, саснавлӓ анзыкы жемчугвлӓдӓм идӓ кӹшкӹ, уке гӹнь тӹдӹм ялышты доно ташкат, вӹкӹдӓ кечӓлтӹн, тӓмдӓм пырын кӹшкӓт.
7 Сарвалыда – тӓлӓндӓ пуалтеш, кӹчӓлдӓ – мода, тӹкӹдӓ – тӓлӓндӓ пачылтеш,
8 вет сарвалышы нӓлеш, кӹчӓлшӹ моэш, тӹкӹшӹлӓн пачылтеш.
9 Эргӹ киндӹм ядеш гӹнь, тӓ лоштыда ӹшке эргӹжӹлӓн кӱм пушы эдем улы ма?
10 Ӓли колым ядшы эргӹжӹлӓн кӹшкӹм пуа ма?
11 Тенгежӹ, тӓ, худа ылмыда вӹлец, шачшыланда яжо подаркам пуэн моштедӓ гӹнь, Пӹлгомыштышы Ӓтядӓ ядшылан лачокат пурым пуа.
12 Эдемвлӓлӓн ӹшкӹлӓндӓ мам ӹштӹктӹнедӓ, ӹшкежӓт нӹнӹлӓн тенгеок ӹштӹдӓ. Законын дӓ пророквлӓн тымдымышты техеньӹ.
13 Тор капкаш пырыда, вет яммашкы нӓнгешӹ капка кымда, корны йонгыды, шукын тӹдӹн доно кеӓт.
14 Ӹлӹмӓшӹш нӓнгешӹ капка тор, корны ӓнгӹсӹр, тӹдӹм чӹдӹн кӹчӓл мот.
15 Алтанзык пророквлӓ гӹц перегӓлтдӓ. Нӹнӹ тӓ докыда шарык каваштым чиэн толыт, а кӧргӹштӹштӹ шык пирӹ ылыт.
16 Нӹнӹм тӓ кӹцкӹштӹ гӹц пӓледӓ. Имӓн тӹшкӓ гӹц виноградым, лапштан гӹц смоква кӹцкӹм погат ма?
17 Яжо пушӓнгӹ яжо кӹцкӹм пуа, а худа пушӓнгӹ худа кӹцкӹм шачыкта.
18 Яжо пушӓнгӹ ярдымы кӹцкӹм шачыктен ак керд, а худа пушӓнгӹ яжо кӹцкӹм шачыктен ак керд.
19 Яжо кӹцкӹм шачыктыдымы цилӓ пушӓнгӹм роат дӓ тылыш шуат.
20 Тенгежӹ, алтанзык пророквлӓм кӹцкӹштӹ гӹц пӓледӓ.
21 Мӹньӹм ”Господь, Господь” маншывлӓ Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹш цилӓнжок ак пыреп, тӹшкӹ Пӹлгомыштышы Ӓтямӹн ирӹкшӹм* ӹштӹшӹвлӓ веле вӓрештӹт.
22 Суд кечӹн Мӹлӓнем шукын попаш тӹнгӓлӹт: ”Господь! Господь! Мӓ Тӹньӹн лӹмет доно агыл ма пророкла попеннӓ? Тӹньӹн лӹмет доно агыл ма иӓвлӓм поктен лыктынна дӓ Тӹньӹн лӹмет доно агыл ма шукы цӱдӓм ӹштеннӓ?”
23 Тӹнӓм нӹнӹлӓн увертӓрем: ”Мӹнь тӓмдӓм нигынамат пӓлӹделам. Законде ӹштӹшӹвлӓ, Мӹнь дорцем карангда!”
24 Кӱ Мӹньӹн ти шамакем колыштеш дӓ попымем семӹнь ӹштӓ, тӹдӹ пӧртшӹм кӱ вӹлӓн шӹндӹшӹ ышан эдем гань лиэш.
25 Юр когон юрын, рекӓвлӓ сир гӹц лӓктӹнӹт, силан мардеж тӓрвӓнен дӓ тӹ пӧрт вӹкӹ шынгалтын. Но пӧрт сӹмӹрлӹде, вет тӹдӹ кӱ вӹлӓн шӹндӹмӹ ылеш.
26 А кӱ Мӹньӹн ти шамакем колеш дӓ попымем семӹнь ак ӹштӹ, пӧртшӹм ошма вӹлӓн ӹштӹшӹ ышдымы эдем гань лиэш.
27 Юр когон юрын, рекӓвлӓ сир гӹц лӓктӹнӹт, силан мардеж тӓрвӓнен дӓ пӧрт вӹкӹ шынгалтын. Пӧрт сӹмӹрлен, сӹмӹрлӹмӹжӹ пиш кого ылын».
28 Иисус ти шамаквлӓм попен пӹтӓрӹмӹкӹ, халык Тӹдӹн тымдымыжылан когон ӧрӹн:
29 нӹнӹм закон тымдышы дӓ фарисейвлӓ семӹнь агыл, а властян ылшы семӹнь тымден.
*7:21 Ирӹк – воля, желание.1 Кырык вӹлец Иисус валымыкыжы, паштекшӹ шукы эдем кеен.
2 Теве Иисус докы проказа церӓн эдем толын дӓ анзыланжы кымалын келесен: «Господь, паремдӹнет гӹнь, мӹньӹм ирӹктен кердӓт».
3 Иисус кидӹм виктӓлтен, тӹдӹм тӹкӓлӹн дӓ келесен: «Паремдӹнем, ирӹктӓлт». Тӹнӓмок проказа цержӹ пӹтен.
4 А Иисус тӹдӹлӓн попен: «Анжы, тидӹ гишӓн иктӹлӓнӓт ит попы, но ке, ӹшкӹметӹм священниклӓн анжыкты дӓ Моисейӹн шӱдӹмӹ подаркам пу. Тидӹн доно тӹнь паремметӹм анжыктет».
5 Кынам Иисус Капернаумыш толын, Тӹдӹн докы шӱдӹвуй миэн дӓ сарвален ядын:
6 «Господь, тонем тӓрзем киӓ, тӹдӹ пларичӓн киӓ дӓ когон ясылана».
7 Иисус тӹдӹлӓн келесен: «Мӹнь миэм дӓ тӹдӹм паремдем».
8 Шӱдӹвуй келесен: «Господь, пӧртӹшкем пырашет мӹнь ярал ам ыл. Шамакым веле пелештӹ, дӓ тӓрзем паремеш.
9 Мӹнь ӹшкежӓт кид лӹвӓлнӹшӹ эдем ылам, мӹньӹнӓт кид лӹвӓлнем салтаквлӓ ылыт. Иктӹлӓн келесем: ”Ке” – тӹдӹ кеӓ, весӹжӹлӓн ”Тишкӹ тол” манам – тӹдӹ толеш, тӓрземлӓн попем: ”Тидӹм ӹштӹ” – тӹдӹ ӹштӓ».
10 Тидӹм колмыкы, Иисус ӧрӹн дӓ паштекшӹ толшывлӓлӓн келесен: «Тӓлӓндӓ лачок попем: техень кого ӹнянӹмӓшӹм Израильӹштӓт моделам.
11 Тӓлӓндӓ попем: кечӹ лӱлтмӹ дӓ кечӹ шӹцмӹ вел гӹц шукын толыт дӓ Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹштӹ Авраам, Исаак дӓ Иаков доно иквӓреш качкаш-йӱӓш вӓрлӓнӓт.
12 А кӱ шачынок Кугижӓншӹ эргӹ ылын, нӹнӹвлӓ тӱнӹшӹ пӹцкемӹшӹш лыктын шумы лит. Тӹштӹ мӓгӹрӹмӓш дӓ пӱм пырмаш лиэш».
13 Иисус шӱдӹвуйлан келесен: «Ке, тӹлӓт ӹнянӹмет семӹньок лижӹ». Шӱдӹвуйын тӓрзӹжӹ тӹнӓмок паремӹн.
14 Иисус Петрӹн пӧртӹшкӹжӹ толын дӓ тӹдӹн шокшымыж доно кишӹ кувыжым* ужын.
15 Иисус тӹдӹн кидшӹм тӹкӓлӹн, дӓ шокшымыж цӓрнен. Кувы кӹньӹлӹн дӓ Тӹдӹм хыналыктен.
16 Вады лимӹкӹ, Иисус докы иӓ мутьымы шукы эдемӹм канденӹт. Тӹдӹ худа шӱлӹшӹм шамак доно поктен лыктын дӓ цилӓ церлӹвлӓм паремден.
17 Тенге Исаия пророк гач келесӹмӹ шамак шокталтын. Исаия попен:
«Тӹдӹ вӹкӹжӹ мӓмнӓн ясывлӓнӓм нӓлӹн
дӓ цервлӓнӓм намал кен».*
18 Ӹшке йӹржӹ шукы халыкым ужмыкы, Иисус тыменьшӹвлӓжӹлӓн вес сирӹш ванжаш шӱден.
19 Тӹнӓм закон тымдышы ик эдем миэн дӓ Тӹдӹлӓн келесен: «Тымдышы! Хоть-кышкы Тӹнь кеет гӹнят, мӹнь паштекет кеем».
20 Иисус тӹдӹлӓн попен: «Ӹрвӹжвлӓн ӹлӹмӹ ыражышты, пӹлгомыштышы кеквлӓн пӹжӓшӹштӹ улы, а Эдем Эргӹлӓн вуйым пиштӓш нигыш».
21 Тыменьшӹвлӓжӹ логӹц весӹ Тӹдӹлӓн келесен: «Господь, пӹтӓри ӓтямӹм таяш кеӓш ирӹкӹм пу».
22 Но Иисус тӹдӹлӓн манын: «Паштекем ке, колышывлӓштӹм таяш колышывлӓм коды».
23 Иисус пышыш шӹнзӹн, тыменьшӹвлӓжӹ Тӹдӹн паштек кенӹт.
24 Тангыж вӹлнӹ кого штурма тӓрвӓнен, коэвлӓ пышыш вӹдӹм кӹшкенӹт, а Иисус амален.
25 Тыменьшӹвлӓжӹ Тӹдӹн докы лишемӹнӹт, понгыжалтаренӹт дӓ келесенӹт: «Господь, мӓмнӓм ытары, ямына!»
26 Иисус нӹнӹлӓн попен: «Малын тенге лӱдӹдӓ, чӹдӹ ӹнянӹшӹвлӓ?» Вара кӹньӹлӹнӓт, мардежӹм дӓ тангыжым цӓрен, дӓ пиш тыр лин.
27 Эдемвлӓ ӧрӹн попенӹт: «Кӱ тидӹ ылеш? Мардежӓт, тангыжат Тӹдӹм колыштыт!»
28 Иисус вес сирӹшкӹ Гергеса халыкын мӱлӓндӹшкӹжӹ толын. Тӹдӹм иӓ мутьымы кок эдем вӓшлин, нӹнӹ шӹгерлӓ гӹц лӓктӹнӹт. Когон шӹдӓн ылынытат, ти корны доно иктӓт каштын кердделыт.
29 Дӓ теве нӹнӹ сасленӹт: «Иисус, Йымын Эргӹ, Тӹньӹн мӓ донна махань пӓшӓэт? Тӹнь мӓмнӓм, жеп шодеок, орландараш толынат?»
30 Палны кого сасна кӹтӧ каштын.
31 Иӓвлӓ Иисус гӹц ядыныт: «Мӓмнӓм поктен лыктат гӹнь, сасна кӹтӧшкӹ колты».
32 Тӹдӹ нӹнӹлӓн келесен: «Кедӓ». Иӓвлӓ лӓктӹнӹт дӓ сасна кӹтӧшкӹ пыренӹт. Тӹнӓм улы кӹтӧ тура сир гӹц тангыжыш шынгалтын дӓ вӹдӹш вален кен.
33 Кӹтӧзӹвлӓ кыргыжыныт дӓ, халаш толмыкышты, цилӓ шайыштыныт, иӓ мутьымывлӓ доно ма лимӹмӓт попенӹт.
34 Тӹнӓм халаштышы улы халык Иисусым вӓшлиӓш лӓктӹн, Тӹдӹм ужмыкы, ӹшке мӱлӓндӹштӹ гӹц кеӓш ядын.
*8:14 Кувы – пелӓшӹжӹн ӓвӓжӹ. *8:17 Ис 53:4.1 Иисус пышыш шӹнзӹн, вес сирӹш ванжен дӓ ӹшке халашкыжы толын.
2 Теве Тӹдӹн докы пларичӓн эдемӹм шӓрӹшеш пиштен канденӹт. Нӹнӹн ӹнянӹмӹштӹм ужын, Иисус пларичӓн эдемлӓн келесен: «Ит лӱд, эргем, тӹньӹн сулыкет простялтеш!»
3 Тӹнӓм закон тымдышывлӓ логӹц южышты ӹшке семӹньӹштӹ шаныкаленӹт: «Тӹдӹ Йымым мыскыла».
4 Нӹнӹн шанымыштым пӓлен, Иисус келесен: «Малын тӓ йӓнгӹштӹдӓ худам шанедӓ?
5 Мажым куштылгырак келесӓш: ”Тӹньӹн сулыкет простялтеш” ӓли ”Кӹньӹл дӓ ашкед” манаш?
6 Но тӓ пӓлен лидӓ: Эдем Эргӹн мӱлӓндӹ вӹлнӹ сулыкым простяш властьшы улы». Седӹндон пларичӓн эдемлӓн тӹнӓмок попен: «Кӹньӹл, шӓрӹшетӹм погалты дӓ токет ке».
7 Тӹдӹ кӹньӹлӹн[, шӓрӹшӹжӹм поген] дӓ токыжы кен.
8 Тидӹм ужмыкыжы, халык ӧрӹн дӓ эдемлӓн техень властьым пушы Йымым лӹмлештӓрен.
9 Иисус, тӹшецӹн кешӹлӓжӹ, лӹм оксам погымы вӓрӹштӹ шӹнзӹшӹ Матфей лӹмӓн эдемӹм ужын. «Паштекем ке», – тӹдӹлӓн келесен. Матфей кӹньӹлӹн дӓ Иисус паштек кен.
10 Кынам Иисус пӧртӹштӹ качкын, тӹшкӹ лӹм оксам погышывлӓ дӓ сулыканвлӓ шукын толыныт, Иисус дӓ тыменьшӹвлӓжӹ доно иквӓреш качкыныт.
11 Тидӹм ужмыкы, фарисейвлӓ Иисусын тыменьшӹвлӓжӹлӓн келесенӹт: «Малын тӓмдӓн Тымдышыда лӹм оксам погышывлӓ дӓ молы сулыканвлӓ сага иквӓреш качкеш дӓ йӱэш?»
12 Иисус тидӹм колын дӓ нӹнӹлӓн попен: «Шулыкан эдемлӓн агыл паремдӹшӹ келеш, а церлӹлӓн.
13 Кедӓ, тыменьдӓ: ”Жертвӹм агыл, а ӹжӓлӓйӹмӓшӹм ужмем шоэш”* манмы ма лиэш? Мӹнь тӧр ӹштӹшӹвлӓм агыл, а сулыканвлӓм сулык гӹц карангаш ӱжӓш толынам».
14 Тӹнӓм Иоаннын тыменьшӹвлӓжӹ Иисус докы толыныт дӓ попенӹт: «Малын мӓ дӓ фарисейвлӓ шӹренок постенӓ, а Тӹньӹн тыменьшӹвлӓэт ак постеп?»
15 Иисус нӹнӹлӓн келесен: «Армары сагашты ылмы годым сӱӓнӹш толшы хынавлӓ ойхырен кердӹт ма? Но техень жеп толын шоэш, кынам армарым нӹнӹ дорц нӓлӹт, тӹнӓм постяш тӹнгӓлӹт.
16 Тошты выргемеш ошемдӹдӹмӹ мӹнер тумышым иктӓт ак шӹндӹ, вет техень тумыш шӹнзеш, выргемжӹм кышкедеш, дӓ ыраж утларак когоэмеш.
17 Тенгеок шун шоктыдымы якшар ӓрӓкӓм тошты шувышыш* ак темеп, уке гӹнь шувыш кышкедӓлтеш, ӓрӓкӓжӹ йога, шувышыжат ярдымы лиэш. Шун шоктыдымы ӓрӓкӓм у шувышыш опталмыла, тӹнӓм тидӹжӓт, тӹдӹжӓт перегӓлтеш».
18 Иисус тидӹ гишӓн попымыжы годым Тӹдӹн докы ик вуйлатышы лишемӹн дӓ кымалын попен: «Ӹдӹрем теве кӹзӹт колыш, но, миэн, вӹкӹжӹ кидетӹм пиштӹ, дӓ тӹдӹ ӹлӹжеш».
19 Иисус кӹньӹлӹн дӓ тыменьшӹвлӓжӹ доно иквӓреш тӹдӹн паштек кен.
20 Луаткок и вӹр йоген ясыланышы ӹдӹрӓмӓш Иисус докы шайыцын миэн дӓ выргем пачшым тӹкӓлӹн,
21 вет ӹшкедурешӹжӹ шанен: «Тӹдӹн выргемжӹм тӹкӓлӓм гӹнь, паремӓм».
22 Иисус, шайыкыла сӓрнӓлӹн, ӹдӹрӓмӓшӹм ужын дӓ келесен: «Ит лӱд, ӹдӹрем, ӹнянӹмӓшет тӹньӹм ытарен». Ӹдӹрӓмӓш тӹнӓмок тӧрлӓнен.
23 Вуйлатышын пӧртӹшкӹжӹ толын шомыкы, Иисус шишкыш доно шишкышывлӓм дӓ юкланышы халыкым ужын.
24 Нӹнӹлӓн попен: «Тишец лӓкдӓ, ӹдӹр колыде, амала веле». Тӹдӹм ваштылыныт.
25 Халыкым поктен лыкмыкы, Иисус ӹдӹр докы пырен дӓ кидшӹм кычен. Ӹдӹр кӹньӹлӹн.
26 Тидӹ гишӓн шамак тӹштӹшӹ цилӓ мӱлӓндӹ мычкы шӓрлен.
27 Иисусын тӹшецӹн кемӹжӹ годым паштекшӹ кок слӧпӧй ашкедӹнӹт дӓ сасленӹт: «[Иисус,] Давидӹн Эргӹжӹ, мӓмнӓм ӹжӓлӓйӹ!»
28 А пӧртӹш пырымыкыжы, Иисус докы ти слӧпӧйвлӓ лишемӹнӹт. Иисус нӹнӹлӓн попен: «Мӹнь тидӹм ӹштен кердмемлӓн ӹнянедӓ ма?» «Ане, Господь», – нӹнӹ маныныт.
29 Тӹнӓм Иисус нӹнӹн сӹнзӓштӹм тӹкӓлӹн дӓ келесен: «Ӹнянӹмӹдӓ семӹньок тӓлӓндӓ лижӹ».
30 Нӹнӹн сӹнзӓштӹ пачылтын. Иисус цӓрен попен: «Анжыда, тидӹ гишӓн иктӓт ӹнжӹ пӓлӹ!»
31 Нӹнӹжӹ лӓктӹнӹт дӓ Иисус гишӓн тӹ мӱлӓндӹштӹ цилӓ вӓре шайыштыныт.
32 Нӹнӹ лӓкмӹ годым Иисус докы иӓ мутьымы апайым виден канденӹт.
33 А иӓм поктен лыкмыкы, апай попаш тӹнгӓлӹн. Эдемвлӓ ӧрӹн попенӹт: «Израильӹштӹ техеньӹм нигынамат ужделыт».
34 Фарисейвлӓ келесенӹт: «Тӹдӹ иӓвлӓн вуйлатышын силажы доно иӓм поктен лыктеш».
35 Иисус цилӓ халавлӓшкӹ дӓ солавлӓшкӹ каштын, синагогвлӓштӹ тымден, Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹн Пуры Увержӹм шайыштын дӓ эдемвлӓм шукы йиш цер, шукы йиш ясы гӹц паремден.
36 Халыкым ужын, Иисус нӹнӹм ӹжӓлӓен: нӹнӹ янгылышы, шуэн кодымы, кӹтӧзӹ гӹц пасна кодшы шарыквлӓ ганьы ылыныт.
37 Тӹнӓм тыменьшӹвлӓжӹлӓн попен: «Тӹредӓш пиш шукы, а пӓшӓзӹ – чӹдӹ.
38 Тенгежӹ, пӓшӓзӹвлӓм тӹредӓш колтыжы манын, шурнын Хозажым сарвалыда».
*9:13 Ос 6:6. *9:17 Шувыш – кавашты мешӓк.1 Ӹшкӹмжӹн луаткок тыменьшӹжӹм ӱжӹнӓт, Иисус нӹнӹлӓн худа шӱлӹшвлӓм поктен лыкташ, цилӓ йиш церӹм дӓ ясым паремдӓш властьым пуэн.
2 Луаткок Апостолын лӹмӹштӹ техеньӹ: пӹтӓришӹжӹ Петр манын лӹмдӹмӹ Симон, тӹдӹн Андрей шоляжы, Зеведейӹн Иаков эргӹжӹ, тӹдӹн Иоанн шоляжы,
3 Филипп дӓ Варфоломей, Фома дӓ лӹм оксам погышы Матфей, Алфейӹн Иаков эргӹжӹ дӓ Фаддей манмы Леввей,
4 Кананит Симон дӓ Иисусым выжалышы Искариот манмы Иуда.
5 Иисус ти луаткоктым халык лош колтен, нӹнӹлӓн техень согоньым пуэн: «Язычниквлӓ докы идӓ ке, самари халыкын халашкыжы идӓ пыры.
6 Лучи Израиль халыкыштышы ямшы шарыквлӓ докы кедӓ.
7 Каштмыда годым увертӓрӹдӓ: ”Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ ӹнде лишемӹн!”
8 Церлӹвлӓм паремдӹдӓ, проказа мыжанвлӓм ирӹктӹдӓ, колышывлӓм ӹлӹжтӹдӓ, иӓвлӓм поктен лыкда. Такеш нӓлӹндӓ – такеш пуда.
9 Корнышкы шӧртньӹ, ши, вӹргеньӹ оксамат ӹштӹшкӹдӓ идӓ пиштӹ,
10 сагада тӓпнӓкӹмӓт, вес выргемӹмӓт, ялеш чимӹ хӓдӹрӹмӓт, пандымат идӓ нӓл. Вет пӓшӓзӹ качкышыжым сылен нӓлеш.
11 Хоть-махань халаш ӓли солаш пырымыкы, тӹштӹ ярал эдемӹм кӹчӓл мода, вес вӓре кемешкӹдӓ, тӹдӹн донок ӹлӹдӓ.
12 Пӧртӹш пырымыда годым ”пӧртӹштӹдӓ тыр лижӹ” манын пелештӹдӓ.
13 Пӧртӹштӹшӹвлӓ ярал ылыт гӹнь, тӓмдӓн согоньлымы тырда тӹшӓк кодеш. Ярал агылеп гӹнь, согоньлымыда тӓ докыдаок пӧртӹлжӹ.
14 Кӱ тӓмдӓм ак пырты дӓ шамакдам ак колышт гӹнь, тӹ пӧрт ӓли ти хала гӹц лӓкдӓ, ял гӹцдӓ пыракым пачкалтыда.
15 Тӓлӓндӓ лачок келесем: суд кечӹн Содом дон Гоморра мӱлӓндӹлӓн ти хала гӹц куштылгырак лиэш.
16 Мӹнь шарыквлӓм пирӹвлӓ лошкы колтымы семӹнь тӓмдӓм колтем, седӹндон кӹшкӹ гань ышан, кӓдӹ гань ире йӓнгӓн лидӓ.
17 Эдемвлӓ гӹц перегӓлтдӓ, вет нӹнӹ тӓмдӓм суяш пуат, ӹшкӹмӹштӹн синагогвлӓштӹ шиӓш тӹнгӓлӹт.
18 Мӹнь верцем тӓмдӓм вуйлатышывлӓ дӓ кугижӓвлӓ анзыкы кычен нӓнгеӓт, тидӹжӹ нӹнӹлӓн дӓ язычниквлӓлӓн Мӹнь гишӓнем пӓлдӹртӹмӓш лиэш.
19 Кынам тӓмдӓм кычыктат, кыце ӓли мам попымыла, идӓ тыргыжланы: мам попымыла, тӓлӓндӓ тӹ жепӹштӹ пумы лиэш,
20 вет тӓ агыл попаш тӹнгӓлӹдӓ, а кӧргӹштӹдӓ ылшы Ӓтядӓн Шӱлӹшӹжӹ попаш тӹнгӓлеш.
21 Ӹзӓжӹ шоляжым, ӓтяжӹ эргӹжӹм пушташ пуат, а тетявлӓ ӓтя-ӓвӓштӹ ваштареш шагалыт дӓ нӹнӹм пуштыт.
22 Мӹньӹн лӹмем верц цилӓн тӓмдӓм ужын керддӹмӹ лит. А кӱ мычаш якте цӹтен лӓктеш, ытаралтеш.
23 Тӓмдӓм ик халашты поктылаш тӹнгӓлмӹкӹ, весӹшкӹ кыргыжда. Тӓлӓндӓ лачок попем: Эдем Эргӹ толмешкӹ, Израильӹштӹшӹ халавлӓм каштын сӓрнен ада шокты.
24 Тыменьшӹ ӹшке тымдышыжы гӹц кого агыл, тӓрзӹ ӹшке хозажы гӹц кого агыл:
25 тыменьшӹ ӹшке тымдышыжы гань, а тӓрзӹжӹ ӹшке хозажы гань лиэш гӹнь, ситӓ. Пӧрт хозам веельзевул* манын лӹмдӓт гӹнь, тонышывлӓжӹм тенгеок лӹмдӓш ак тӹнгӓлеп ма?
26 Тенге, эдемвлӓ гӹц идӓ лӱд: нимат шӹлтен перегӹмӹ пачылтде ак код, нимахань йӹвӹрт ӹштӹмӹ пӓлӹде ак код.
27 Мам Мӹнь тӓлӓндӓ пӹцкемӹшӹштӹ попем, сотышты шайыштда. Ма гишӓн пӹлӹшӹш попымым колыда, левӓш вӹлец увертӓрӹдӓ.
28 Кӓпӹм пуштшы, но йӓнгӹм пуштын керддӹмӹвлӓ гӹц идӓ лӱд. Йӓнгӹмӓт, кӓпӹмӓт тылан адышты пӹтӓрен Кердшӹ гӹц лӱддӓ.
29 Тыгыды ик оксалан агыл ма кок изи кекӹм выжалат? Но тӓмдӓн Ӓтядӓн ирӹкшӹ* гӹц пасна нӹнӹ логӹц иктӹжӓт рок вӹкӹ ак кенвац.
30 А тӓмдӓн вуйыштышы ӱпдӓӓт цилӓ шотлымы.
31 Тенгежӹ, идӓ лӱд, тӓ шукы изи кек гӹцӓт шергӹ ылыда.
32 Кӱ эдемвлӓ анзылны Мӹньӹм пӓлӹмӹжӹ гишӓн пачын попа, тӹдӹм пӓлӹмем гишӓн Мӹнят Пӹлгомыштышы Ӓтям анзылны пачын попем.
33 А кӱ эдемвлӓ анзылны Мӹнь гӹцем карангеш, Мӹнят Пӹлгомыштышы Ӓтям анзылны тӹдӹ гӹц карангам.
34 Мӹнь мӱлӓндӹ вӹкӹ тырым кандаш толынам манын идӓ шаны. Тырым агыл, мечӹм кандаш толынам:
35 эргӹ дон ӓтям, ӹдӹр дон ӓвӓм, шешкӹ дон кувыжым айыраш толынам.
36 Эдемлӓн тонышывлӓжӹ тышман лит.*
37 Кӱ ӹшке ӓтяжӹм ӓли ӓвӓжӹм Мӹньӹм яратымы гӹц утларак ярата, Мӹлӓнем ярал агыл, ӓли кӱ эргӹжӹм ӓли ӹдӹржӹм Мӹньӹм яратымы гӹц утларак ярата гӹнь, Мӹлӓнем ярал агыл.
38 Кӱ ӹшке крестӹжӹм ак нӓл дӓ паштекем ак ке, тӹдӹ Мӹлӓнем ярал агыл.
39 Ӹшке йӓнгжӹм перегӓш цацышы йӓнгжӹм ямда, а Мӹнь верцем йӓнгжӹм ямдышы тӹдӹм моэш.
40 Тӓмдӓм пурын вӓшлишӹ Мӹньӹмӓт пурын вӓшлиэш, а Мӹньӹм пурын вӓшлишӹ Мӹньӹм Колтышымат пурын вӓшлиэш.
41 Кӱ пророкым тӹдӹ пророк ылмылан пурын вӓшлиэш гӹнь, пророкын ганьок наградым нӓлеш. Кӱ тӧр ӹштӹшӹм тӹдӹ тӧр ӹштӹшӹ ылмылан пурын вӓшлиэш гӹнь, тӧр ӹштӹшӹн ганьок наградым нӓлеш.
42 Тӓлӓндӓ лачок попем: кӱ ти изирӓквлӓ логӹц иктӹжӹлӓн, тӹдӹ Мӹньӹн тыменьшем ылмылан, карка ӱштӹ вӹдӹм йӱктӓ гӹнь, наградым нӓлде ак код».
*10:25 Веельзевул – сатанан икманяр лӹмжӹ гӹц иктӹжӹ. *10:29 Ирӹк – воля, желание. *10:35-36 Мих 7:6.1 Луаткок тыменьшӹлӓнжӹ техень согоньвлӓм пумыкы, Иисус тӹшецӹн кен дӓ тӹ кымдемӹн халавлӓштӹ тымден попаш тӹнгӓлӹн.
2 Христосын пӓшӓвлӓжӹ гишӓн колмыкы, тюрьмӓштӹ шӹнзӹшӹ Иоанн ӹшке тыменьшӹвлӓжӹ логӹц коктым Тӹдӹн докы ядаш колтен:
3 «Толшашлыкшы Тӹнь ылат ма, ӓли мӓлӓннӓ весӹм вычымыла?»
4 Иисус нӹнӹлӓн келесен: «Кедӓ, ужмы-колмыдам Иоаннлан увертӓрӹдӓ:
5 слӧпӧйвлӓ ужыт, акшаквлӓ каштыт, проказа церӓнвлӓ иреэмӹт, клухойвлӓ колыт, колышывлӓ ӹлӹжӹт, незервлӓ* Пуры Уверӹм шӓрӓт.
6 Алталалтын, кӱ Мӹнь гӹцем ак каранг, тӹдӹ пуры цӓшӓн».
7 Иоаннын тыменьшӹвлӓжӹ кемӹкӹ, Иоанн гишӓн Иисус халыклан шайышташ тӹнгӓлӹн: «Тӓ пустыньыш мам анжаш лӓктӹндӓ? Мардежеш ламаялтшы амыжым ма?
8 Мам тӓ ужаш каштында? Шергӓкӓн выргемӹм чишӹ эдемӹм ма? Шергӓкӓн выргемӓнвлӓ кугижӓвлӓн пӧртвлӓштӹ ылыт.
9 Тӓ мам анжаш лӓктӹндӓ? Пророкым? Тӓлӓндӓ попем: пророкым, дӓ пророк гӹцӓт когоракым.
10 Сирӹмӹ: ”Теве Тӹнь гӹцет анзыц Мӹнь Ӹшкӹмемӹн Ангелем колтем. Тӹдӹ Тӹнь анзылнет корным йӓмдӹлӓ”. Тидӹм Иоанн гишӓнок сирӹмӹ.*
11 Тӓлӓндӓ лачок попем: ӹдӹрӓмӓшвлӓ гӹц шачшы лошты Крестӹшӹ Иоанн гӹц когорак эдем уке, но Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹштӹ сек изижӓт тӹдӹ гӹц кого.
12 Крестӹшӹ Иоаннын лӓкмӹ жеп гӹц тагачшы кечӹ яктеӓт Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ сила доно нӓлӓлтеш,* дӓ силам пиштӹшӹвлӓ тӹдӹм нӓлӹт.
13 Вет цилӓ пророк дӓ закон Иоанн яктеок анзыкылашым ужын попенӹт.
14 Пӓлӹнедӓ гӹнь, тӹдӹ – толшашлык Илия.
15 Кӱн пӹлӹшӹжӹ колышташ улы, колжы.
16 Но ти йыхым кӱ доно тӓнгӓштӓрем? Тӹдӹ пазарышты шӹнзӹшӹ тетявлӓ ганьы. Нӹнӹ иктӹ-весӹштӹлӓн попат:
17 ”Мӓ тӓлӓндӓ шишкыш доно шишкышна, а тӓ шӹдӓ кушты, мӓ тӓлӓндӓ ойхан мырым мырышна, а тӓ шӹдӓ мӓгӹрӹ”.
18 Иоанн вет толын, ни ак кач, ни ак йӱ, а попат: ”Тӹдӹн кӧргӹштӹжӹ иӓ улы!”
19 Эдем Эргӹ толын, качкеш дӓ йӱэш, а попат: ”Теве качкаш дӓ ӓрӓкӓ йӱӓш яратышы Эдем, лӹм оксам погышывлӓн дӓ сулыканвлӓн тӓнгӹштӹ”. Тетявлӓжӹм ужын, Йымын ышыжым лачокеш шотлат».
20 Вара Иисус юж халаштышы халыкым сулык гӹц карангде ӹлӹмӹштӹ гишӓн йӓтлӓш* тӹнгӓлӹн, вет Тӹдӹн сек шукы цӱдӓвлӓжӹ ти халавлӓштӹ анжыктымы ылыныт.
21 «Ойхы тӹлӓт, Хоразин! Ойхы тӹлӓт, Вифсаида! Тӓ донышда ганьы цӱдӓвлӓ Тир дон Сидонышты анжыктымы ылыныт ылгецӹ, нӹнӹ шукердок, ойхы выргемӹм чиэн, вӹкӹштӹ ломыжым шӓвен, сулыкышты гӹц карангын, Йымы докы сӓрнӓлӹт ыльы.
22 Тӓлӓндӓ попем: суд кечӹн Тир дон Сидонлан тӓ гӹцдӓ куштылгырак лиэш.
23 Тӹнь, пӹлгомыш шомеш лӱктӹмӹ Капернаум, адыш сӹмӹрӹмӹ лиӓт! Тӹньӹн ӧлицӓвлӓштет анжыктымы цӱдӓвлӓ Содомышты ылыныт ылгецӹ, тӹдӹ тагачы яктеӓт шалга ыльы.
24 Тӓлӓндӓ попем: суд кечӹн Содом мӱлӓндӹлӓн тӹнь гӹцет куштылгырак лиэш».
25 Ти жепӹн Иисус попен: «Ӓти, пӹлгомын дӓ мӱлӓндӹн Господьшы! Тӹнь кого ышанвлӓ гӹцӓт, шанен моштышывлӓ гӹцӓт тидӹм шӹлтенӓт дӓ изивлӓлӓн пачынат, седӹндон Тӹньӹм лӹмлештӓрем.
26 Тенге, Ӓти, техень ылын Тӹньӹн пуры шанымашет.
27 Ӓтям цилӓ Мӹньӹн кидӹшкем пуэн. Эргӹм Ӓтя гӹц молы иктӓт ак пӓлӹ, Ӓтямӓт Эргӹ гӹц пасна дӓ, кӱлӓн Эргӹ пӓлдӹртӓш шана, нӹнӹ гӹц молы иктӓт ак пӓлӹ.
28 Орлыкышты ӹлӹшӹ дӓ нелӹм ужшывлӓ, цилӓн Мӹнь докем толда, Мӹнь тӓмдӓм ладнангдарем.
29 Мӹньӹн намалтышем ӹшке вӹкӹдӓ нӓлдӓ дӓ Мӹнь гӹцем тыменьдӓ, вет Мӹнь смирнӓ дӓ пышкыды кымылан ылам. Тӹнӓм йӓнглӓндӓ тырым мода.
30 Вет Мӹньӹн намалтышем пуры, Мӹньӹн тымдымем* куштылгы».
*11:5 «Незервлӓ»: грек шамакым «незервлӓлӓн» манынат сӓрӓш лиэш. *11:10 Мал 3:1. *11:12 «Сила доно нӓлӓлтеш» – грек шамакым «Сила доно толеш» манынат сӓрӓш лиэш. *11:20 Йӓтлӓш – винить. *11:30 «Тымдымем»: греклӓ ’намалтышем’.1 Тӹ жепӹн Иисус шурны ныр гач кукшыгечӹн кен. Тыменьшӹвлӓжӹ шуженӹт дӓ шурны вуйвлӓм кӹрӓш дӓ качкаш тӹнгӓлӹнӹт.
2 Фарисейвлӓ тидӹм ужыныт дӓ Иисуслан келесенӹт: «Теве тыменьшӹвлӓэт кукшыгечӹн ӹштӓш шӱдӹдӹмӹм ӹштӓт».
3 Иисус нӹнӹлӓн келесен: «Давид дӓ сагажы ылшывлӓ шужымыкышты, Давид мам ӹштӹмӹ гишӓн тӓ лыдделда ма?
4 Давид Йымын пӧртӹш пырен дӓ жертвеш кандымы киндӹм качкын. Ти киндӹм Давидлӓнӓт, сагажы ылшывлӓлӓнӓт качкаш ак яры ылын, тидӹжӹм священниквлӓ веле ӹштен кердӹнӹт.
5 Ӓли законышты лыдделда: священниквлӓ кукшыгечӹн Йымын пӧртӹштӹ кукшыгечӹ законым пыдыртат гӹнят, вуйнаматан агылеп.
6 Но тӓлӓндӓ попем: тиштӹ Йымын пӧрт гӹц Когорак шалга.
7 ”Жертвӹм агыл, а ӹжӓлӓйӹмӓшӹм ужмем шоэш”* манмы мам анжыктымым тӓ пӓледӓ ылгецӹ, вуйнаматдымывлӓм ада суйы ыльы.
8 Вет Эдем Эргӹ кукшыгечӹлӓнӓт Хоза ылеш».
9 Тӹшецӹн карангмыкы, Иисус нӹнӹн синагогышкы пырен.
10 Тӹштӹ эдемӹн ик кидшӹ кошкышы ылын. Йӓтлӓш манын, Иисус гӹц ядыныт: «Кукшыгечӹн паремдӓш лиэш ма?»
11 Иисус нӹнӹлӓн келесен: «Тӓ логӹцдӓ кӱн-гӹнят ик шарыкшы улы дӓ кукшыгечӹн тӹдӹ мӱнемӹш кенвазеш гӹнь, тӹдӹм ак роалты дӓ ак лык ма?
12 Эдем шарык гӹц маняр пачаш шергӹ! Тенгежӹ кукшыгечӹн пурым ӹштӓш лиэш».
13 Вара тӹ эдемлӓн келесен: «Кидетӹм виктӓлтӹ!» Тӹдӹжӹ виктӓлтен, дӓ кидшӹ тӧрлӓнен, весӹжӹ ганьок шу лин.
14 Фарисейвлӓ лӓктӹнӹт дӓ, Иисусым кыце пушташ, кӓнгӓшӓш тӹнгӓлӹнӹт. Но Иисус тидӹ гишӓн пӓлен нӓлӹн дӓ тӹшец кен.
15 Паштекшӹ шукы халык кен, Тӹдӹ нӹнӹм цилӓштӹм паремден,
16 но Ӹшкежӹ гишӓн эдемвлӓлӓн попаш шӱдӹде.
17 Тенге Исаия пророк гач келесӹмӹ шамак шокталтын. Тӹдӹ попен:
18 «Теве Мӹньӹн айырен нӓлмӹ Ӹрвезем, Мӹньӹн Яратымем.
Тӹдӹн вӹлнӹ Мӹньӹн пуры кымылем,
Мӹнь Тӹдӹ вӹкӹ Шӱлӹшем пиштем,
дӓ Тӹдӹ пурын суйымем халыквлӓлӓн увертӓрӓ.
19 Тӹдӹ ваштареш ак попы, ак саслы, юкшым ӧлицӓвлӓштӹ иктӓт ак кол.
20 Пурын суйымым сӹнгӹмӓшкӹ лыкмешкӹ,
тодылалтшы амыжым ак кӹр,
пӓнгшӹ лампа ӹрдӹм ак йӧртӹ.
21 Халыквлӓ Тӹдӹн лӹмжӹлӓн ӹнянӓш тӹнгӓлӹт».*
22 Тӹнӓм иӓ мутьымы слӧпӧй дӓ апай эдемӹм Иисус докы виден канденӹт. Иисус тӹдӹм паремден, тӹ эдем ӹнде попенӓт, ужынат кердӹн.
23 Улы халык когон ӧрӹн дӓ попен: «Тидӹ агыл ма Давидӹн Эргӹжӹ [Христос]?»
24 Фарисейвлӓ тидӹм колынытат, попенӹт: «Тӹдӹ иӓвлӓм вес семӹнь агыл, а веельзевулын, иӓвлӓн вуйлатышыштын, силажы доно поктен лыктеш».
25 Но Иисус нӹнӹн шанымыштым пӓлен дӓ келесен: «Хоть-махань кугижӓншӹ кӧргӹштӹ ӹшке лошты кредӓлмӓш тӹнгӓлеш гӹнь, тӹдӹ охыремеш, дӓ хоть-махань халашты ӓли пӧртӹштӹ ӹшке лошты кредӓлмӓш лиэш гӹнь, шалген ак сӹнгӹ.
26 А сатана сатанам поктен лыктеш гӹнь, тӹдӹ ӹшке ваштарешӹжӹ шагалын, тенгежӹ кыце тӹдӹн кугижӓншӹжӹ кодын кердеш?
27 Мӹнь иӓвлӓм веельзевулын силажы доно поктен лыктам гӹнь, тӓмдӓн эргӹвлӓдӓ кӱн силажы доно поктен лыктыт? Седӹндон нӹнӹ тӓмдӓм суйышы лит.
28 А Мӹнь Йымын Шӱлӹшӹн силажы доно иӓвлӓм поктен лыктам гӹнь, тенгежӹ Йымын Кугижӓншӹ тӓ докыда ӹнде толын шон.
29 Силан эдемӹм пӹтӓри пидӹн пиштӹде, тӹдӹн пӧртӹшкӹжӹ кӱ пырен дӓ товыражым шолышт кердеш? Пидӹн пиштӹмӹкӹ веле, пӧртшӹм краваш лиэш.
30 Кӱ Мӹнь сагаэм агыл, тӹдӹ Мӹнь ваштарешем ылеш, дӓ кӱ Мӹнь сагаэм ак погы, тӹдӹ шӓлӓтӹлеш.
31 Седӹндон тӓлӓндӓ попем: эдемӹн хоть-махань сулыкшы дӓ мыскылымыжы простялтеш, но Святой Шӱлӹшӹм мыскылымаш ак простялт.
32 Кӱ Эдем Эргӹ ваштареш шамакым келесӓ, тӹдӹлӓн простялтеш, но кӱ Святой Шӱлӹш ваштареш попа гӹнь, тӹдӹлӓн ти курымыштат, толшаш курымыштат ак простялт.
33 Ӓли пушӓнгӹжӹмӓт яжоэш дӓ кӹцкӹжӹмӓт яжоэш шотлыда, ӓли пушӓнгӹжӹмӓт ярдымыш дӓ кӹцкӹжӹмӓт ярдымыш лыкда, вет пушӓнгӹм кӹцкӹжӹ гӹц пӓлӓт.
34 Шим кӹшкӹ гӹц шачшывлӓ! Тӓмдӓн шамакда кыце пуры лин кердеш, кынам тӓ ӹшкежӹ худа ылыда? Вет эдемӹн шӱмжӹ ма доно темӹн, тӹдок йӹлмӹжӹ гӹц лӓктеш.
35 Пуры эдем шӱм пайдажы гӹц пурым лыктеш, а худа эдем шӱм худажы гӹц худам лыктеш.
36 Тӓлӓндӓ попем: цилӓ такеш шамакышты гишӓн эдемвлӓ суд кечӹн шамакым кычаш тӹнгӓлӹт.
37 Шамакет верц тӹнь тӧрӹш лӓктӓт, шамакет верцок суйымы лиӓт».
38 Тӹнӓм закон тымдышы дӓ фарисейвлӓ логӹц кыдыжы келесенӹт: «Тымдышы! Мӓ пӓлӹкӹм анжыктыметӹм ужненӓ».
39 Но Тӹдӹ келесен: «Худа дӓ шӓхӓр шачыш* пӓлӹкӹм кӹчӓлеш, но Иона пророкын пӓлӹкшӹ гӹц молы тӹдӹлӓн ак пуалт.
40 Кыце Иона китӹн кӧргӹштӹжӹ кым кечӹ дӓ кым йыд ылын, тенгеок Эдем Эргӓт кым кечӹ дӓ кым йыд мӱлӓндӹн шӱмӹштӹ лиэш.
41 Ниневи халашты ӹлӹшӹвлӓ суд кечӹн кӹзӹтшӹ шачыш доно иквӓреш кӹньӹлӹт дӓ тӹдӹм суят. Малан манаш гӹнь, Ионан шижтӓрен попымыжым колмыкы, нӹнӹ, сулык гӹц карангын, Йымы докы сӓрнӓлӹнӹт. А теве тиштӹ Иона гӹц Когорак шалга.*
42 Кечӹвӓлвелнӹшӹ ӹдӹрӓмӓш кугижӓ суд кечӹн ти шачыш доно иквӓреш кӹньӹлеш дӓ тӹдӹм суя, тӹдӹ вет Соломонын ышан шаяжым колышташ мӱлӓндӹн вес тӹржӹ гӹц толын, дӓ теве тиштӹ Соломон гӹц Когорак шалга.*
43 Эдем кӧргӹ гӹц лӓкмӹкӹ, худа шӱлӹш вӹддӹмӹ мӱлӓндӹштӹ кӓнӓлтӓш вӓрӹм кӹчӓл каштеш, но ак мо.
44 Тӹнӓм манеш: ”Шуэн кодымы вӓрӹшкемок мӹнгеш пӧртӹлӓм”. Пӧртӹлмӹкӹжӹ, ужеш: ӹлӹмӹ вӓржӹ охыр, тӹвӹлӓен дӓ поген шӹндӹмӹ.
45 Тӹнӓм кеӓ, сагажы ӹшкежӹ гӹцӓт худа шӹм шӱлӹшӹм нӓлеш, дӓ цилӓнӓт эдем кӧргӹш ӹлӓш пырат. Тӹ эдемлӓн остаткаэш тӹнгӓлтӹш гӹц хударак лиэш. Ти худа шачыш донат тенгеок лиэш».
46 Иисус халыклан попымыжы годымок Ӓвӓжӹ дӓ шӱмбелвлӓжӹ тӱнӹ шалгенӹт дӓ Тӹдӹ доно попынештӹ ылын.
47 Тӓгӱ Иисуслан келесен: «Ӓвӓт дон шӱмбелетвлӓ тӱнӹ шалгат, нӹнӹ Тӹнь донет попынештӹ».
48 Попышылан Иисус келесен: «Кӱ Мӹньӹн ӓвӓм дӓ кӱ Мӹньӹн шӱмбелемвлӓ ылыт?»
49 Вара кидшӹ доно тыменьшӹвлӓжӹм анжыктен дӓ попен: «Теве Мӹньӹн ӓвӓм дон шӱмбелвлӓэм.
50 Кӱ Пӹлгомыштышы Ӓтямӹн ирӹкшӹм* ӹштӓ, тӹдӹ Мӹньӹн шӱмбелем, ӓкӓ-шыжарем дӓ ӓвӓм».
*12:7 Ос 6:6. *12:18-21 Ис 42:1-4. *12:39 Шӓхӓр – распутный, развратный. Шачыш – поколение. *12:40-41 Иона 2:1,3:5. *12:42 3 Цар 10:1-10. *12:50 Ирӹк – воля, желание.1 Тӹ кечӹнок Иисус пӧрт гӹц лӓктӹн дӓ тангыж сиреш шӹнзӹн.
2 Тӹдӹн докы шукы халык погыненӓт, Иисус пышыш шӹнзӹн, а улы халык сирӹштӹ шалген.
3 Тыштен келесӹмӹ гач Тӹдӹ нӹнӹлӓн шукым попен. «Теве ӱдӹшӹ ӱдӓш лӓктӹн.
4 Ӱдӹмӹжӹ годым юж пӹрцӹжӹ корны сага вазын. Кеквлӓ чонгештен толыныт дӓ нӹнӹм чӹнген нӓлӹнӹт.
5 Весӹвлӓ кӱӓн дӓ коаш рокан вӓрӹш вазыныт дӓ, рок келгӹ агылат, нӹнӹ йӹле шӹтен лӓктӹнӹт.
6 Кечӹ лӓкмӹкӹ, азым лӹвӹжген, важшы уке велдӹк кошкен.
7 Юж пӹрцӹ самшуды лош вазын. Самшуды кушкын, азымым пӹзӹрен шуэн.
8 А юж пӹрцӹ яжо рокыш вазын дӓ лӓктӹшӹм пуэн: иктӹжӹ шӱдӹ пачаш, весӹжӹ кудлу, южшы кымлы пачаш.
9 Кӱн пӹлӹшӹжӹ колышташ улы, колжы».
10 Тыменьшӹвлӓжӹ Иисус докы толыныт дӓ ядыныт: «Малын нӹнӹлӓн тыштен попет?»
11 Иисус келесен: «Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹн тайнывлӓжӹм ынгылаш тӓлӓндӓ ӹнянен пумы, а нӹнӹлӓн тидӹ пуалтде.
12 Вет кӱн улы, тӹдӹлӓн пуалтеш дӓ тӹдӹн перкеӓн лиэш, а кӱн уке гӹнь, тӹдӹн ма улыжат нӓлӓлтеш.
13 Нӹнӹ анжат гӹнят, ак ужеп, колыштыт гӹнят, ак колеп дӓ ак ынгылеп, седӹндон нӹнӹлӓн тыштен попем.
14 Исаия пророкын попымыжы нӹнӹлӓн шокталтеш, тӹдӹ келесен:
”Пӹлӹш доно колыштыда, дӓ ада ынгылы,
сӹнзӓ доно анжедӓ, дӓ ада уж.
15 Вет ти халыкын шӱмжӹ кӱӓнгӹн,
пӹлӹшӹштӹ доно нелӹн колыт,
сӹнзӓштӹм кыменӹт.
Седӹндон нӹнӹ
сӹнзӓштӹ доно ак ужеп,
пӹлӹшӹштӹ доно ак колеп,
йӓнгӹштӹ доно ак ынгылеп,
Мӹлӓнем нӹнӹм паремдӓш манын,
Мӹнь докем ак сӓрнӓлеп”.*
16 А тӓмдӓн сӹнзӓдӓ ужын кердмӹжӹ доно, пӹлӹшдӓ колын кердмӹжӹ доно пуры цӓшӓн ылыт.
17 Тӓлӓндӓ лачок попем: шукы пророк дӓ тӧр ӹштӹшӹ тӓмдӓн ужмым ужнештӹ ыльы, но ужделыт, тӓмдӓн колмыдам колнештӹ ыльы, но колделыт.
18 Тенге, ӱдӹшӹ гишӓн тыштен келесӹмем мам анжыкта – колыштда:
19 Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ гишӓн шамакым колмыкы, эдем тӹдӹм ак ынгылы гӹнь, худа толешӓт, шӱмешӹжӹ ӱдӹмӹм шолышт нӓлӹн кеӓ. Корны сага ӱдӹмӹ пӹрцӹ теве кӱм анжыкта.
20 Кӱӓн рокеш ӱдӹмӹ пӹрцӹжӹ шамакым колшы дӓ сусу лимӹжӹ доно тӧрӧк шӱмӹшкӹжӹ пиштӹшӹ эдемӹм анжыкта.
21 Важшы укеӓт, техень эдем шукы жеп ак тырхы. Шамак верц нелӹ-качы ӓли поктылмаш толмыкы, тӹдӹ тӧрӧк ӧрдӹжӹш карангеш.
22 Самшуды лошкы ӱдӹмӹ пӹрцӹжӹ – тидӹ Йымын шамакым колшы эдем, но ти ӹлӹмӓш верц тыргыжланымаш дӓ пайдам яратымаш ти шамакым пӹзӹрӓлӹт, дӓ тӹдӹ лӓктӹшдӹмӹ лиэш.
23 Яжо рокыш ӱдӹмӹ пӹрцӹ шамакым колыштшы дӓ ынгылышы эдем лиэш. Техеньвлӓ лӓктӹшӹм пуат: иктӹжӹ шӱдӹ пачаш, весӹжӹ кудлу пачаш, южшы кымлы пачаш».
24 Вес гӓнӓ халыклан Иисус тенге тыштен попен: «Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ ӹшке нырешӹжӹ яжо вырлыкашым ӱдӹшӹ эдем ганьы ылеш.
25 Эдемвлӓ амалымы годым тӹдӹн тышманжы толын дӓ шӓдӓнгӹ лошкы самшудым ӱден коден.
26 Кынам азым лӓктӹн, вуянгаш тӹнгӓлӹн, тӹнӓм самшудат каяш тӹнгӓлӹн.
27 Цоравлӓ хоза докы толыныт дӓ келесенӹт: ”Хоза, тӹнь нырешет яжо вырлыкашым ӱдӹделат ма? Самшуды тӹштӹ кышец лӓктӹн?”
28 ”Тидӹм тышман ӹштен”, – келесен хоза. А цоравлӓжӹ тӹдӹлӓн попенӹт: ”Шанет гӹнь, мӓ кенӓ, самлен кӹшкенӓ?”
29 Но тӹдӹ келесен: ”Уке, самшудым самлымыда годым тӹдӹн сага шӓдӓнгӹмӓт кӹрӹн лыктын кердӹдӓ.
30 Тӹредӓш тӹнгӓлмешкӹ, тидӹжӹмӓт, тӹдӹжӹмӓт иквӓреш кушкаш кодыда. Тӹредмӹ годым тӹредшӹвлӓлӓн шӱдем: ’Пӹтӓри самшудым поген нӓлдӓ дӓ йылаташ кӹлтевлӓшкӹ пиддӓ, а шӓдӓнгӹм кӹлӓтӹшкем оптыда’”».
31 Эчеӓт нӹнӹлӓн тыштен попен: «Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ – эдемӹн ӹшке нырешӹжӹ ӱдӹмӹ горчицӹн нӱшмӹжӹ гань.
32 Тӹдӹ цилӓ молы нӱшмӹ гӹц сек изи гӹнят, кушкын шомыкыжы, кавштавичӹ хӓдӹрвлӓ лошты сек кого лиэш, пушӓнгӹ ганьы, седӹндон пӹлгомыштышы кеквлӓ чонгештен толыт дӓ укшвлӓ лоштыжы ӹлӓш тӹнгӓлӹт».
33 Вес гӓнӓ халыклан Иисус тенге тыштен попен: «Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ – ру ганьы. Ӹдӹрӓмӓш тӹдӹм нӓлӹн дӓ кым висӓ лашашыш пиштен, вара улы руаш шун».
34 Иисус цилӓ тидӹм халыклан тыштен попен, тыштыде, нӹнӹлӓн нимат попыде.
35 Тенге пророк гач попымы шамак шокталтын:
«Тыштен попаш йӹлмем пачам,
сӓндӓлӹкӹм ӹштӹмӹ годшен шӹлтӹмӹм пачын келесем».*
36 Вара Иисус халыкым колтен дӓ пӧртӹш пырен. Тыменьшӹвлӓжӹ Тӹдӹн докы лишемӹнӹт дӓ келесенӹт: «Нырыштышы самшуды гишӓн тыштен попыметӹм мӓлӓннӓ ынгылдары».
37 Иисус нӹнӹлӓн келесен: «Яжо вырлыкым ӱдӹшӹжӹ – тидӹ Эдем Эргӹ,
38 ныр – сӓндӓлӹк лиэш, а яжо вырлык – тидӹ Кугижӓншӹн эргӹвлӓжӹ, самшуды – тидӹ худан эргӹвлӓжӹ.
39 Самшудым ӱдӹшӹ тышманжы диавол ылеш, тӹредмӓш – тидӹ кӹзӹтшӹ курымын пӹтӹмӹжӹ, тӹредшӹвлӓ – Ангелвлӓ ылыт.
40 Кыце самшудым погат дӓ тылеш йылатат, кӹзӹтшӹ курым пӹтӹмӹ годым тенгеок лиэш:
41 Эдем Эргӹ ӹшке Ангелвлӓжӹм колта, а нӹнӹжӹ Тӹдӹн Кугижӓншӹжӹ гӹц аздарышывлӓм дӓ законде ӹштӹшӹвлӓм цилӓштӹм погат,
42 нӹнӹм тылан камакаш шуат. Тӹштӹ мӓгӹрӹмӓш дӓ пӱм пырмаш лиэш.
43 Тӹнӓм тӧр ӹштӹшӹвлӓ Ӓтяштӹн Кугижӓншӹштӹ кечӹ семӹнь валгалтыт. Кӱн пӹлӹшӹжӹ колышташ улы, колжы.
44 Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ эче ныреш тайымы пайда ганьы ылеш. Эдем тайымы пайдам моэш дӓ угӹц шӹлтӓ, вара сусу лимӹжӹ доно кеӓ дӓ цилӓ ма улыжым выжала дӓ ти нырым нӓлеш.
45 Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ эчежӹ цевер жемчугвлӓм кӹчӓлшӹ купец гань.
46 Когон шергӓкӓн ик жемчугым кӹчӓл момыкы, кен дӓ, ма улыжым выжален, тӹдӹм нӓлӹн.
47 Эчежӹ Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ – тангыжыш шумы келде гань. Тӹдӹ цилӓ йиш колым поген.
48 Келде цицок кол вӓрештмӹкӹ, тӹдӹм сирӹшкӹ шыпшын лыктыныт. Коллоэцвлӓ шӹнзӹнӹт дӓ яжо колжым ӓтӹш айырен оптенӹт, а ярдымыжым шуэн колтенӹт.
49 Кӹзӹтшӹ курым пӹтӹмӹ годымат тенгеок лиэш: Ангелвлӓ толыт, худам ӹштӹшӹвлӓм тӧр ӹштӹшӹвлӓ логӹц айырат
50 дӓ тылан камакаш шуат. Тӹштӹ мӓгӹрӹмӓш дӓ пӱм пырмаш лиэш».
51 Иисус нӹнӹ гӹц ядын: «Тӓ цилӓ тидӹм ынгылышда?» Тыменьшӹвлӓжӹ Тӹдӹлӓн попенӹт: «Тенге, Господь».
52 Иисус нӹнӹлӓн келесен: «Седӹндон Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹлӓн тымдымы каждый закон тымдышы ӹшке кӹлӓтшӹ гӹц у дӓ тошты пайдам лыкшы пӧрт хоза гань лиэш».
53 Ти тыштен келесӹмӹвлӓм попен пӹтӓрӹмӹкӹ, Иисус тӹшецӹн кен.
54 Тӹдӹ кушмы кымдемӹшкӹжӹ толын, нӹнӹн синагогышты тымден. Эдемвлӓ ӧрӹн попенӹт: «Кышецӹн ти Эдемӹн техень ышыжы дӓ цӱдӓм ӹштӹшӹ силажы?
55 Ӓли Тӹдӹ плотник эргӹ агыл? Ӓвӓжӹ Мария лӹмӓн агыл ма? Ӓли Иаков, Иосий, Симон дӓ Иуда Тӹдӹн шӱмбелвлӓжӹ агылеп ма?
56 Тӹдӹн ӓкӓвлӓжӹ мӓ лоштына цилӓн агылеп ма? Кышецӹн Тӹдӹн цилӓ тидӹ?»
57 Нӹнӹ Тӹдӹлӓн ӹнянӹделыт. Иисус нӹнӹлӓн келесен: «Ӹшке кушмы кымдемӹштӹжӹ дӓ тонышывлӓ лошты веле пророкым ак шотлеп».
58 Ӹнянӹмӓшӹштӹ уке велдӹк тӹштӹ шукы цӱдӓм ӹштӹде.
*13:14-15 Ис 6:9-10. *13:35 Пс 77:2.1 Ти жепӹн Иисус гишӓн Ирод тетрарх* колын.
2 Тӹдӹ тӓрзӹвлӓжӹлӓн келесен: «Тидӹ Крестӹшӹ Иоанн. Тӹдӹ колымаш гӹц ӹлӹжӹн, седӹндон цӱдӓвлӓм ӹштӓ».
3 Вет Ирод ӹшкӹмжӹн Филипп шӱмбелжӹн Иродиада вӓтӹжӹ верц Иоанным кычыктен дӓ, пидӹн, кызаматыш шӹнден ылын.
4 Вет Иоанн тӹдӹлӓн попен: «Тӹлӓнет Иродиада доно ӹлӓш ак яры».
5 Ирод Иоанным пуштнежӹ ылын, но халык гӹц лӱдӹн, вет Иоанным пророкеш шотленӹт.
6 Иродын шачмы кечӹжӹ годым Иродиадан ӹдӹржӹ хынавлӓ анзылны куштен дӓ Иродлан келшен,
7 седӹндон ӹдӹр ӹшкӹлӓнжӹ мам ядеш, тӹдӹм пуаш Ирод цуратлен сӧрен.
8 Ӓвӓжӹн шӱдӹмӹжӹ семӹнь ӹдӹр попен: «Крестӹшӹ Иоаннын вуйжым мӹлӓнем кӹзӹток тарелкӓэш канден пу».
9 Кугижӓ ойхырал колтен, но хынавлӓ анзылны сӧренӓт, ӹдӹрӹн ядмыжым шокташ шӱден дӓ
10 кызаматышкы Иоаннын вуйжым роалаш колтен.
11 Тӹдӹн вуйжым тарелкӓэш канденӹт дӓ ӹдӹрлӓн пуэнӹт, а тӹдӹжӹ ӓвӓжӹлӓн нӓнген.
12 Иоаннын тыменьшӹвлӓжӹ толыныт, кӓпшӹм нӓлӹнӹт дӓ таенӹт, вара кенӹт дӓ Иисуслан увертӓренӹт.
13 Тидӹ гишӓн колмыкы, Иисус пышыш шӹнзӹн дӓ йӓрӓ вӓрӹш ӹшкетшок кен. Халык, тидӹ гишӓн колмыкы, халавлӓ гӹц паштекшӹ ялын кен.
14 Сирӹш лӓкмӹкӹ, пиш шукы халыкым ужынат, Иисус эдемвлӓм ӹжӓлӓен дӓ нӹнӹ лоштышы церлӹвлӓм паремден.
15 Вады лимӹкӹ, тыменьшӹвлӓжӹ Тӹдӹн докы толыныт дӓ попенӹт: «Тидӹ халык ӹлӹдӹмӹ вӓр, жепӓт шукы эртен. Солавлӓш кен, ӹшкӹлӓнӹштӹ качкышым нӓлӹштӹ манын, халыкым колты».
16 Но Иисус келесен: «Нӹнӹлӓн кеӓш ак кел, тӓ нӹнӹлӓн качкаш пуда».
17 Тыменьшӹвлӓжӹ Тӹдӹлӓн попенӹт: «Мӓмнӓн тиштӹ вӹц сыкыр дӓ кок кол веле».
18 Иисус келесен: «Тидӹвлӓм Мӹлӓнем тишкӹ кандыда».
19 Халыклан шудыш шӹнзӓш шӱден, вӹц сыкыр дон кок колым нӓлӹн дӓ, пӹлгомыш анжалын, благословаен. Вара, сыкырым тодылын, тыменьшӹвлӓжӹлӓн пуэн, а тыменьшӹвлӓжӹ – халыклан.
20 Цилӓн качкыныт дӓ темӹнӹт, дӓ кодшы лаштыквлӓ доно луаткок корзинӹм теменӹт.
21 Тетявлӓ дон ӹдӹрӓмӓшвлӓ гӹц пасна, качшывлӓжӹ вӹц тӹжем нӓрӹн ылыныт.
22 Тӹнӓмок Иисус тыменьшӹвлӓжӹлӓн пышыш шӹнзӓш дӓ Тӹдӹ гӹц анзыц вес сирӹш ванжаш шӱден, а Ӹшкежӹ халыкым ыжаташ кодын.
23 Халыкым ыжатен колтымыкы, Иисус ӹшкетӹн ыдылаш кырык вӹкӹ кузен. Вадеш тӹштӹ ӹшкетшок ылын.
24 А пыш ӹнде тангыж покшалны ылын, ваштарешлӓ мардеж ылынат, тӹдӹм коэвлӓ когон лыпшенӹт.
25 Йыдым, нӹлӹмшӹ орол годым,* Иисус тыменьшӹвлӓжӹ докы тангыж вӹлец ашкед миэн.
26 Тӹдӹн тангыж вӹлец ашкед толмыжым ужын, нӹнӹ ӧрт кенӹт дӓ попенӹт: «Тидӹ сӹнзӓэш кайшы!» Лӱдмӹ парышты доно сасленӹт.
27 Но Иисус тӹнӓмок нӹнӹлӓн келесен: «Тырлыда, идӓ лӱд. Тидӹ Мӹнь ылам».
28 Петр Тӹдӹлӓн попен: «Господь, тидӹ Тӹнь ылат гӹнь, мӹлӓм Тӹнь докет вӹд вӹлец ашкед миӓш шӱдӹ».
29 «Тол», – келесен Иисус. Тӹдӹн докы кеӓш манын, Петр пыш гӹц лӓктӹн дӓ вӹд вӹлец ашкедӓш тӹнгӓлӹн,
30 но силан мардежӹм шижӹнӓт, лӱдӹн колтен, вӹдӹш валаш тӹнгӓлӹн дӓ сӹгӹрӓл колтен: «Господь, мӹньӹм ытары!»
31 Иисус тӹнӓмок кидшӹм виктӓлтен, Петрӹм роалтен кычен дӓ келесен: «Чӹдӹ ӹнянӹшӹ! Малын тӹнь коктешлӓнӓш тӹнгӓльӹц?»
32 Пышыш шӹцмӹкӹштӹ, мардеж цӓрнен.
33 Пышышты шӹнзӹшӹвлӓ лишемӹнӹт, Тӹдӹлӓн кымалыныт дӓ попенӹт: «Тӹнь лачок Йымын Эргӹ ылат».
34 Тангыжым ванжымыкышты, Геннисарет мӱлӓндӹш толыныт.
35 Тӹ вӓрӹштӹ ӹлӹшӹвлӓ, Иисусым пӓлӹмӹкӹ, цилӓ лишӹл вӓрвлӓшкӹ увервлӓм колтенӹт, дӓ Тӹдӹн докы цилӓ церӓнвлӓм канденӹт.
36 Нӹнӹ Иисусын выргем пачышкыжы веле тӹкнӓш ядыныт, дӓ, кӱ тӹкнен, паремӹн.
*14:1 Тетрарх – вуйлатышы, лӹмдерӹм анжы. *14:25 «Йыдым, нӹлӹмшӹ орол годым» – тидӹм «валгалтмы анзыц» манынат сӓрӓш лиэш.1 Тӹнӓм Иерусалим гӹц Иисус докы фарисейвлӓ дон закон тымдышывлӓ толыныт дӓ попенӹт:
2 «Малын Тӹньӹн тыменьшӹвлӓэт когораквлӓн овуцаштым пыдыртылыт? Киндӹм качмышты анзыц кидӹм ак мышеп».
3 Иисус нӹнӹлӓн келесен: «А малын тӓжӹ ӹшке овуцада гишӓн Йымын шӱдӹмӹжӹм пыдыртылыда?
4 Вет Йымы шӱден: ”Ӓтя-ӓвӓтӹм шотеш пиштӹ”, тенгеок ”Кӱ ӹшке ӓтяжӹ ӓли ӓвӓжӹ гишӓн худа шамакым попа, тӹдӹм пуштышты”.*
5 А тӓ попедӓ: кӱ ӓтяжӹлӓн ӓли ӓвӓжӹлӓн ”Тӹлӓнет пушашлыкым Йымылан подарка шотеш пуэнӓм” манын келесӓ,
6 тӹдӹлӓн ӹнде ӓтя-ӓвӓжӹм шотлаш ак кел. Тенге тӓ ӹшке овуцада верц Йымын шӱдӹмӹжӹм ӧрдӹжӹш карангдедӓ.
7 Яжон каяш цацышывлӓ! Кынам Исаия тӓ гишӓндӓ пророкла попен, лачок ылын. Тӹдӹ келесен:
8 ”Ти халык Мӹнь докем шамакшы доно лишемеш,
Мӹньӹм йӹлмӹжӹ доно шотеш пиштӓ,
но нӹнӹн шӱмӹштӹ Мӹнь гӹцем мӹндӹрнӹ.
9 Такеш нӹнӹ Мӹньӹм шотеш пиштӓт:
нӹнӹн тымдымышты эдемӹн шӱдӹмӹжӹ веле”».*
10 Иисус Ӹшке докыжы халыкым ӱжӹн дӓ келесен: «Колыштда дӓ ынгылыда.
11 Ышмашкы ма пыра, тӹдӹ эдемӹм ак лявӹртӹ, а ышма гӹц лӓкшӹ – эдемӹм лявӹртӓ».
12 Тӹнӓм тыменьшӹвлӓжӹ лишемӹнӹт дӓ Тӹдӹлӓн попенӹт: «Пӓлет ма, ти шамакым колын, фарисейвлӓ шӹдешкенӹт».
13 Иисус келесен: «Мӹньӹн Пӹлгомыштышы Ӓтям шӹндӹде гӹнь, хоть-махань кушкышат важге лыкталтеш.
14 Фарисейвлӓм шотыш идӓ нӓл, нӹнӹ слӧпӧйвлӓн слӧпӧй видӹшӹштӹ ылыт. А слӧпӧй слӧпӧйӹм видӓ гӹнь, коктынат йӓмӹш вален вазыт».
15 Петр Тӹдӹлӓн келесен: «Ти тыштен попыметӹм мӓлӓннӓ ынгылдары».
16 «Тӓӓт эче ада ынгылы ма? – ядын Иисус.
17 – Эчеӓт ада ынгылы ма: ышмашкы пырышы – эдемӹн кӧргӹжӹ мычкы эртӓ дӓ тӱгӹ лӓктеш,
18 а ышма гӹц лӓкшӹ – йӓнг гӹц лӓктеш, тидӹжӹ эдемӹм лявӹртӓ.
19 Вет йӓнг гӹц худам шанымаш, пуштмаш, йӓл вӓтӹ доно каштмаш, шӓхӓрлӓнӹмӓш, шолыштмаш, иктӓжӹн верц ӓли вӹкӹ алтален попымаш, мыскылымаш лӓктӹт.
20 Тидӹжӹ эдемӹм лявӹртӓ, а кидӹм мышде качмыжы эдемӹм ак лявӹртӹ».
21 Иисус тӹшецӹн лӓктӹн дӓ Тир дон Сидон сагашы мӱлӓндӹшкӹ кен.
22 Теве ти кымдемӹштӹ ӹлӹшӹ ханаан халык ӹдӹрӓмӓш толын дӓ Тӹдӹлӓн саслен: «Господь, Давидӹн Эргӹжӹ! Мӹньӹм ӹжӓлӓйӹ! Ӹдӹрем худа шӱлӹш доно когон орлана!»
23 Но Иисус тӹдӹлӓн ик шамакымат пелештӹде. Тыменьшӹвлӓжӹ Иисус докы лишемӹнӹт дӓ ядыныт: «Карангаш тӹдӹлӓн шӱдӹ, паштекнӓ сасла».
24 Иисус келесен: «Мӹнь Израиль халык лоштышы ямшы шарыквлӓ докы веле колтымы ылам».
25 Ӹдӹрӓмӓшӹжӹ Иисус докы миэн, кымал вазын дӓ попен: «Господь, палшы мӹлӓнем!»
26 Тӹдӹжӹ вӓшештен: «Тетя гӹц киндӹм шыпшын нӓлӹн, пилӓн шуаш яжо агыл».
27 «Господь, тидӹжӹ тенге, – келесен ӹдӹрӓмӓш. – Но пивлӓӓт хозаштын стӧл вӹлец кенвацшы пыдыргым качкыт».
28 Тӹнӓм Иисус тӹдӹлӓн келесен: «О ӹдӹрӓмӓш, тӹньӹн ӹнянӹмӓшет кого, тӹлӓнет шанымет семӹньок лижӹ». Тӹнӓмок ӹдӹржӹ паремӹн.
29 Иисус тӹшец кен, Галилей тангыж докы толын, кырык вӹкӹ кузен дӓ тӹшӓк шӹнзӹн.
30 Тӹдӹн докы пиш шукы халык лишемӹн, сагашты акшаквлӓм, слӧпӧйвлӓм, апайвлӓм, шушыргышывлӓм дӓ шукы молым канденӹт дӓ Иисусын ял сагажы пиштенӹт. Тӹдӹ нӹнӹм паремден.
31 Апайым попаш тӹнгӓлшӹм, шушыргышым тӧрлӓнӹшӹм, акшакым каштын кердшӹм, слӧпӧйӹм ужаш тӹнгӓлшӹм ужмыкы, халык когон ӧрӹн дӓ Израильӹн Йымыжым хвален.
32 А Иисусшы тыменьшӹвлӓжӹм Ӹшке докыжы ӱжӹн дӓ нӹнӹлӓн келесен: «Ти эдемвлӓм ӹжӓлӓем. Нӹнӹ ӹнде кым кечӹ Мӹнь донем ылыт, а качкашышты нимат уке. Корнышты ӹнжӹштӹ янгылеп манын, нӹнӹм шужышым ӹнем колты».
33 Тыменьшӹвлӓжӹ Тӹдӹлӓн попенӹт: «Тинӓр шукы эдемӹм пукшаш ситӹшӹ киндӹм пустыньышты кышты мона?»
34 «Тӓмдӓн маняр сыкырда улы?» – ядын Иисус. «Шӹм сыкыр дӓ икманяр изи кол», – келесенӹт нӹнӹ.
35 Тӹнӓм Иисус эдемвлӓлӓн рок вӹкӹ шӹнзӓш шӱден.
36 Шӹм сыкырым дӓ колым нӓлӹн, Иисус таум ӹштен пелештен дӓ, сыкырым тодылын, тыменьшӹвлӓжӹлӓн пуэн, а нӹнӹжӹ – халыклан.
37 Цилӓн качкыныт дӓ темӹнӹт, кодшы лаштыквлӓжӹм шӹм корзинӹм циц погенӹт.
38 Ӹдӹрӓмӓшвлӓ дон тетявлӓ гӹц пасна, качшы эдемжӹ нӹл тӹжем ылын.
39 Халыкым колтымыкы, Иисус пышыш шӹнзӹн дӓ Магдала кымдемӹш кен.
*15:4 Исх 20:12, 21:17; Втор 5:16. *15:8-9 Ис 29:13.1 Иисус докы фарисейвлӓ дон саддукейвлӓ толыныт. Тӹдӹм тергӓш манын, пӹлгом гӹц пӓлӹкӹм анжыкташ ядыныт.
2 Иисус нӹнӹлӓн келесен: «Вадеш тӓ попедӓ: ”Пӹлгом якшаргы – яжо игечӹ лиэш”.
3 А ирок ирӹ тӓ попедӓ: ”Пӹлгом шимӓкӓ-якшаргы – тагачы худа игечӹ лиэш”. Яжон каяш цацышывлӓ! Пӹлгом цӹрем анжен, махань игечӹ лишӓшлыкым пӓледӓ, а жепӹн пӓлӹквлӓжӹм тӹшлен ада мошты.
4 Худа дӓ шӓхӓр шачыш пӓлӹкӹм кӹчӓлеш, но Иона пророкын пӓлӹкшӹ гӹц молы тӹдӹлӓн ак пуалт». Иисус нӹнӹм коден карангын.
5 Вес векӹ ванжымыкы, тыменьшӹвлӓжӹ сагашты киндӹм нӓлӓш мондымыштым пӓлен нӓлӹнӹт.
6 Иисус нӹнӹлӓн келесен: «Анжыда, фарисейвлӓн дӓ саддукейвлӓн руаш гӹц перегӓлтдӓ».
7 А нӹнӹжӹ ӹшке лоштышты попенӹт: «Мӓ киндӹм нӓлделна».
8 Тидӹм Иисус пӓлен дӓ нӹнӹлӓн келесен: «Тӓ, чӹдӹ ӹнянӹшӹвлӓ! Киндӹм сагана нӓлделна манын, малын попедӓ?
9 Вӹц тӹжем эдемлӓн вӹц сыкыр ситӹмӹ гишӓн эчеӓт ада ынгылы дӓ ада ӓшӹндӓрӹ ма? Утен кодшы киндӹм маняр корзинӹм погендӓ?
10 Ӓли нӹл тӹжем эдемлӓн шӹм сыкыр ситӹмӹм ада ӓшӹндӓрӹ? Утен кодшы киндӹм маняр корзинӹм погендӓ?
11 Мӹнь тӓлӓндӓ киндӹ гишӓн агыл вет попышым. Кыце тӓ тидӹм ада ынгылы? Фарисейвлӓн дӓ саддукейвлӓн руаш гӹц перегӓлтдӓ».
12 Тӹнӓм нӹнӹ ынгыленӹт: Иисус киндӹш пиштӹмӹ руаш гӹц агыл, а фарисейвлӓн дӓ саддукейвлӓн тымдымышты гӹц перегӓлтӓш шӱден.
13 Филипп-Кесари мӱлӓндӹшкӹ толмыкыжы, Иисус тыменьшӹвлӓжӹ гӹц ядын: «Мӹньӹм, Эдем Эргӹм, эдемвлӓ кӱэш шотлат?»
14 Нӹнӹ келесенӹт: «Иктӹвлӓжӹ – Крестӹшӹ Иоаннеш, весӹвлӓжӹ – Илияэш, а кыдыжы – Иеремий пророкеш ӓли вес пророквлӓ логӹц иктешӹжӹ».
15 «А тӓжӹ Мӹньӹм кӱэш шотледӓ?» – ядын Иисус.
16 Симон-Петр келесен: «Тӹнь Христос, Ӹлӹшӹ Йымын Эргӹжӹ ылат».
17 Иисус тӹдӹлӓн келесен: «Ионан Симон эргӹжӹ, тӹнь пуры цӓшӓн ылат: тӹлӓнет тидӹм эдем агыл, а Пӹлгомыштышы Ӓтям пачын.
18 Мӹнь тӹлӓт попем: тӹнь Петр, ”Кӱ”, ылат. Тӹ ”Кӱ” вӹлӓн Мӹнь Ӹшкӹмемӹн Церкем шӹндем, адын капкажы тӹдӹм ак сӹнгӹ.
19 Мӹнь тӹлӓнет Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹн сыравачвлӓжӹм пуэм. Мам тӹнь мӱлӓндӹ вӹлнӹ пидӓт, пӹлгомыштат пидмӹ лиэш, мам мӱлӓндӹ вӹлнӹ шӱтет, пӹлгомыштат шӱтӹмӹ лиэш».
20 Тӹнӓм Иисус тыменьшӹвлӓжӹлӓн Ӹшкӹмжӹн Иисус Христос ылмыжы гишӓн иктӹлӓнӓт келесӓш шӱдӹде.
21 Ти жеп гӹц Иисус Ӹшкежӹ доно ма лишӓшлык гишӓн тыменьшӹвлӓжӹлӓн попаш тӹнгӓлӹн: Тӹдӹ Иерусалимӹш кеӓ, халыкын когоракшывлӓ, архиерейвлӓ дон закон тымдышывлӓ Тӹдӹм шукы орландарат, Тӹдӹм пуштыт, дӓ кымшы кечӹн ӹлӹжеш.
22 Петр Тӹдӹм ӧрдӹжӹш ӱжӹн нӓнген дӓ Тӹдӹн ваштареш попаш тӹнгӓлӹн: «Йымы перегӹжӹ! Господь, Тӹнь донет тидӹ ӹнжӹ ли».
23 Тӹдӹжӹ, Петр докы сӓрнӓлӹн, келесен: «Каранг Мӹнь дорцем, сатана! Тӹнь Мӹньӹм аздарынет, тӹньӹн шанымет эдемӹн, а Йымын агыл».
24 Вара Иисус тыменьшӹвлӓжӹлӓн попен: «Кӱ паштекем кенежӹ гӹнь, ӹшке гӹцшӹ карангжы, ӹшке крестӹжӹм нӓлжӹ дӓ Мӹнь паштекем ашкедшӹ.
25 Вет кӱ ӹшке йӓнгжӹм ытарынежӹ, тӹдӹ ямда, а кӱ йӓнгжӹм Мӹнь верцем ямда, тӹдӹ йӓнгжӹм моэш.
26 Эдем сӓндӓлӹк хӓлӓ кидӹшкӹжӹ нӓлеш, а йӓнгжӹм локтылеш гӹнь, тӹдӹлӓн махань пайда? Ӓли ӹшке йӓнгжӹм сылен нӓлӓш эдем мам пуа?
27 Вет Эдем Эргӹ Ӓтяжӹн лӹмлештӓрӓлтмӹ доно Ангелвлӓжӹ доно иквӓреш толеш дӓ каждыйлан пӓшӓжӹ семӹнь пуа.
28 Тӓлӓндӓ лачок келесем: тиштӹ шалгышывлӓ логӹц южшы ӹшке Кугижӓншӹжӹ доно толшы Эдем Эргӹм ужмешкӹ ак колеп».
1 Куд кечӹ эртӹмӹкӹ, Иисус сагажы Петрӹм, Иаковым, тӹдӹн Иоанн шоляжым нӓлӹн дӓ нӹнӹм кӱкшӹ кырык вӹкӹ ӹшкетӹштӹм нӓнген.
2 Тӹштӹ нӹнӹ анзылны валгалт вашталтын: шӹргӹжӹ кечӹ гань валгалтын, выргемжӹ соты ганьы ошы лин.
3 Теве нӹнӹлӓн Моисей дон Илия кайыныт, нӹнӹ Иисус доно попенӹт.
4 Тӹнӓм Иисуслан Петр келесен: «Господь, тиштӹ ылмына пиш яжо. Шанет гӹнь, кым амашым ӹштенӓ: иктӹм Тӹлӓнет, иктӹм Моисейлӓн, Илиялан иктӹм».
5 Тӹдӹн попымыжы годымок теве нӹнӹм соты пӹл леведӹн, дӓ пӹл гӹц юк шактен: «Тидӹ Мӹньӹн яратымы Эргем, Тӹдӹн доны Мӹньӹн пуры кымылем, Тӹдӹм колыштда».
6 Техеньӹм колмыкы, тыменьшӹвлӓ когон лӱдмӹштӹ доно мӱлӓндӹ вӹкӹ кымык шынгалтыныт.
7 Но Иисус миэн, нӹнӹм тӹкӓлӹн дӓ келесен: «Кӹньӹлдӓ, идӓ лӱд».
8 А сӹнзӓштӹм пачын анжалмыкышты, нӹнӹ Иисус гӹц молым иктӹмӓт ужделыт.
9 Кырык гӹц валымышты годым Иисус нӹнӹлӓн цӓрен попен: «Эдем Эргӹ колымаш гӹц ӹлӹжмешкӹ, тидӹм ужмыда гишӓн иктӹлӓнӓт идӓ попы».
10 Тыменьшӹвлӓжӹ Тӹдӹ гӹц ядыныт: «Вара малын закон тымдышывлӓ сек анзыц Илия толшашлык маныт?»
11 Иисус келесен: «Лачок, Илия анзыц толеш дӓ цилӓжӹмӓт тӧрлен йӓмдӹлӓ.
12 Но тӓлӓндӓ попем: Илия ӹнде толын, а эдемвлӓ тӹдӹм пӓлӹделыт, тӹдӹн доно мам шаненӹт, тӹдӹм ӹштенӹт. Тенгеок Эдем Эргӓт нӹнӹ гӹц орлыкым ужеш».
13 Иисус Крестӹшӹ Иоанн гишӓн попа манын, тыменьшӹвлӓжӹ тӹнӓм ынгыленӹт.
14 Кынам нӹнӹ халык докы толыныт, Иисус докы ик эдем миэн, Тӹдӹн анзылан сукалтен шӹнзӹн
15 дӓ попен: «Господь, мӹньӹн эргем ӹжӓлӓйӹ. Тӹдӹ тӹлзӹ кушмы годым пишок ясылана, шӹренок тылыш тӹргештӓ ӓли вӹдӹш шынгалтеш.
16 Мӹнь тӹдӹм Тӹньӹн тыменьшӹвлӓэт докы канденӓм, но нӹнӹ паремден кердделыт».
17 Иисус келесен: «О ӹнянӹдӹмӹ дӓ кайышан шачыш! Кышкевек Мӹнь тӓ сагада лиӓм? Кышкевек Мӹнь тӓмдӓм тырхем? Тӹдӹм Мӹнь докем тишкӹ кандыда».
18 Иисусын шӱден попымыкыжы, ӹрвезӹн кӧргӹ гӹц иӓ лӓктӹн, тетя тӹнӓмок паремӹн.
19 Вара тыменьшӹвлӓжӹ Иисус докы ӹшкетӹшток миэнӹт дӓ ядыныт: «Малын мӓ тӹдӹм поктен лыктын кердделна?»
20 Иисус нӹнӹлӓн келесен: «Ӹнянӹдӹмӹдӓ гишӓн. Вет тӓлӓндӓ лачок попем: тӓмдӓн ӹнянӹмӓшдӓ горчица нӱшмӹ ганьы веле лиэш гӹнят, ти кырыклан ”Тишецӹн тӹшкӹ ванжы” манын келеседӓ ылгецӹ, тӹдӹ ванжа ыльы, тӓмдӓн ӹштен керддӹмӹ нимат ак ли ыльы.
21 Ти йыхым* ыдылмаш дӓ постьымаш доно веле поктен лыкташ лиэш».
22 Галилейӹштӹ ылмышты годым Иисус нӹнӹлӓн келесен: «Эдем Эргӹ эдем кидӹш пумы лиэш,
23 дӓ Тӹдӹм пуштыт, дӓ кымшы кечӹн ӹлӹж кӹньӹлеш». Тыменьшӹвлӓжӹ когон сылык линӹт.
24 Кынам нӹнӹ Капернаумыш толыныт, Петр докы кок драхмааш лӹм оксам* погышывлӓ лишемӹнӹт дӓ келесенӹт: «Тӓмдӓн Тымдышыда кок драхмам ак тӱлӹ ма?»
25 «Тӱлӓ», – келесен тӹдӹ. Петр пӧртӹшкӹ пырымыкы, Иисус шаям тӓрвӓтен: «Тӹнь кыце шанет, Симон? Сӓндӓлӹкӹштӹшӹ кугижӓвлӓ кӱ гӹц ясакым* ӓли лӹм оксам погат? Ӹшке эргӹштӹ гӹц ӓли ӧрдӹжвлӓ гӹц?»
26 Петр Тӹдӹлӓн пелештен: «Ӧрдӹжвлӓ гӹц». Иисус келесен: «Тенгежӹ, эргӹвлӓ тӱлӹшӓшлык агылеп, ирӹкӓн ылыт.
27 Но лӹм оксам погышывлӓм шӹдештӓрӓш агыл манын, тангыж докы ке, äнгӹрӹм шу, сек пӹтӓри вӓрештшӹ колым нӓл. Ышмажым пачмыкет, тӹштӹ нӹл драхмааш оксам* моат. Тӹдӹм нӓл дӓ Мӹнь вӓрешемӓт, ӹшке вӓрешетӓт тӱлӹ».
*17:21 «Ти йыхым» – тидӹм «техень иӓвлӓм» манын ынгылымыла. *17:24 Кок драхмааш лӹм окса – иудей пӱэргӹвлӓ и йӹде кок драхмам Йымын пӧртлӓн пушашлык ылыныт. Анжы Исх 30:13. *17:25 Ясак – налог. *17:27 «Нӹл драхмааш окса» – греклӓ сирӹмӓштӹ «статир».1 Тӹ жепӹн Иисус докы тыменьшӹвлӓжӹ лишемӹнӹт дӓ келесенӹт: «Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹштӹ кӱ сек кого?»
2 Иисус тетям Ӹшке докыжы ӱжӹн, тӹдӹм нӹнӹ лошкы шагалтен
3 дӓ келесен: «Тӓлӓндӓ лачок попем: тӓ ада вашталт дӓ тетя гань ада ли гӹнь, Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹш пырен ада керд.
4 Тенгежӹ, кӱ ӹшкӹмжӹм ти тетя гань изиэш шотла, тӹдӹ Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹштӹ сек кого,
5 а кӱ Мӹньӹн лӹмем верц ик техень тетям нӓлеш, тӹдӹ Мӹньӹмӓт нӓлеш.
6 Но Мӹлӓнем ӹнянӹшӹ техень изирӓквлӓ логӹц иктӹжӹм тӧр корны гӹц кӱ аздарен карангда, тӹдӹн шӱшкӹжӹ вӓкш кӱм сӓкен, тангыж пындашкы колтат гӹнь, тӹдӹлӓн яжорак лиэш ыльы.
7 Аздарымашвлӓ верц сӓндӓлӹклӓн ойхы! Аздарымашвлӓ толде ак кердеп, но кӱ гач аздарымаш толеш, тӹ эдемлӓн ойхы.
8 Тӹньӹм кидет ӓли ялет аздарынежӹ гӹнь, тӹдӹм роал дӓ ӹшке гӹцет ӧрдӹжӹш шу: курымаш тылыш кок кидӓн ӓли кок ялан шумы лимешкӹ, ӹлӹмӓшӹш пел кидӓн ӓли акшак лин пыраш тӹлӓнет яжорак.
9 Сӹнзӓэт тӹньӹм аздарынежӹ гӹнь, тӹдӹм лыктын шу: тылан адыш кок сӹнзӓ анжен шумы лимешкӹ, ӹлӹмӓшӹш пел сӹнзӓӓн пыраш тӹлӓнет яжорак.
10 Анжыда, ти изирӓквлӓм цилӓштӹмӓт шотеш пиштӹдӓ. Тӓлӓндӓ попем: пӹлгомышты нӹнӹн Ангелвлӓштӹ Пӹлгомыштышы Ӓтямӹн лицӓжӹм соок ужыт.
11 Эдем Эргӹ ямшывлӓм кӹчӓл моаш дӓ ытараш толын.
12 Тӓ кыце шанедӓ? Иктӓжӹн шӱдӹ шарыкшы логӹц иктӹжӹ ямеш гӹнь, ӹндекшлу ӹндекшӹжӹм кырыкеш коден, ямшыжым кӹчӓлӓш ак ке ма?
13 Тӓлӓндӓ лачок попем: кӹчӓл моэш гӹнь, ямдыдымы ӹндекшлу ӹндекш шарыклан сусу лимӹжӹ гӹц утларак тӹдӹлӓн сусу лиэш.
14 Тенгеок тӓмдӓн Пӹлгомыштышы Ӓтядӓн ти изирӓквлӓ логӹц иктӹжӹмӓт ямдымыжы ак шо.
15 Шӱмбелет тӹнь ваштарешет сулыкым ӹштен гӹнь, ке дӓ вуйнаматшы гишӓн тӹдӹн доно ӹшкетет попы. Тӹньӹм колыштеш гӹнь, шӱмбелетӹм монат.
16 А ак колышт гӹнь, сагаэт эче ик эдемӹм ӓли коктым нӓл. ”Кок ӓли кым свидетельӹн попымышты доно цилӓ йӓтлӹмӹ шамак пингӹдемдӹмӹ лижӹ”.*
17 Нӹнӹмӓт ак колышт гӹнь, церкӹ погынымаш анзылны келесӹ. Церкӹмӓт ак колышт гӹнь, тӹдӹ тӹлӓнет язычник ӓли лӹм оксам погышы гань лижӹ.
18 Тӓлӓндӓ лачок попем: мам тӓ мӱлӓндӹ вӹлнӹ пидӹдӓ, тӹдок пӹлгомышты пидмӹ лиэш, дӓ мам мӱлӓндӹ вӹлнӹ шӱтедӓ, пӹлгомыштат тӹдок шӱтӹмӹ лиэш.
19 Тенгеок тӓлӓндӓ лачок попем: тӓ логӹцдӓ коктынжы мӱлӓндӹ вӹлнӹ иктӓ-мам сарвалаш келшӓт гӹнь, Пӹлгомыштышы Ӓтям мам ядмыштым цилӓ шокта,
20 вет кышты Мӹньӹн лӹмем доно коктын ӓли кымытын погынат, тӹштӹ нӹнӹ лошты Мӹнь лиӓм».
21 Тӹнӓм Иисус докы Петр толын дӓ келесен: «Господь! Мӹнь ваштарешем сулыкым ӹштӹшӹ шӱмбелемлӓн маняр гӓнӓ простьымыла? Шӹм гӓнӓ ма?»
22 Иисус тӹдӹлӓн попен: «Шӹм гӓнӓ манын, тӹлӓнет ам келесӹ, а шӹм гӓнӓ шӹмлу гӓнӓ.
23 Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ ӹшке цоравлӓжӹн оксам кычылтмыштым тергӓш шанышы кугижӓ ганьы ылеш.
24 Тергӓш тӹнгӓлмӹкӹжӹ, тӹдӹн докы лу тӹжем талант оксам* пушашлык ик эдемӹм канденӹт.
25 Кӱсӹжӹм тӱлен керддеӓт, кугижӓ тӹдӹм ӹшкӹмжӹмӓт, вӓтӹжӹмӓт, тетявлӓжӹмӓт дӓ цилӓ ма улыжымат выжалаш дӓ кӱсӹжӹм тӱлӓш шӱден.
26 Тӹнӓм цора тӹдӹн анзылан кымал вазын сарвален: ”Хозаэм, мӹньӹм ӹжӓлӓйӹ, тырхал, цилӓ тӱлем”.
27 Кугижӓ ти цорам ӹжӓлӓен, тӹдӹм ирӹкӹш колтен дӓ цилӓ кӱсӹжӹм простен.
28 Тӹ цора, ӧлицӓш лӓкмӹкӹжӹ, вес цоравлӓ логӹц иктӹм вӓшлин. Тӹдӹжӹ тидӹлӓн шӱдӹ динари оксам* пушашлык ылын. Тӹ эдемӹм кычен дӓ пӱктӓш тӹнгӓлӹн. ”Мӹлӓнем кӱсетӹм тӱлӹ!” – манын.
29 Тӹнӓм тӓнгжӹ, тӹдӹн анзылан кымал вазын, сарвалаш тӹнгӓлӹн: ”Мӹньӹм ӹжӓлӓйӹ, тырхал, мӹнь тӱлем!”
30 Но тӹдӹ келшӹде, кен, кӱсӹм тӱлӹмешкӹжӹ, тӹдӹм тюрьмӓш питӹрен шӹнден.
31 Ма лимӹм вес цоравлӓ ужыныт, дӓ когон кымылышты вален, нӹнӹ кугижӓ докы кенӹт дӓ цилӓ шайыштыныт.
32 Тӹнӓм кугижӓ тӹдӹм ӹшке докыжы ӱжӹн дӓ попен: ”Худа цора! Мӹньӹм сарвалышыц, дӓ цилӓ кӱсетӹм простьышым.
33 Тенгежӹ, тӹньӹм ӹжӓлӓйӹмем семӹньок ӹшке тӓнгетӹм ӹжӓлӓйӹшӓшлык ат ыл ыльы ма?”
34 Когон шӹдешкӹшӹ кугижӓ, кӱсӹжӹм тӱлен пӹтӓрӹмешкӹ, тӹдӹм орландарышывлӓн кидӹш пуэн.
35 Тӓ цилӓн шӱмбелвлӓдӓн сулыкыштым йӓнг вашт ада простьы гӹнь, Пӹлгомыштышы Ӓтямӓт тӓ донда тенгеок ӹштӓ».
*18:16 Втор 19:15. Йӓтлӓш – обвинять. *18:24 Ик талант – луатвӹц иӓш пӓшӓдӓр. *18:28 Динари – ик кечӓш пӓшӓдӓр.1 Ти шамаквлӓм попен пӹтӓрӹмӹкӹ, Иисус Галилей гӹц лӓктӹн дӓ Иудей кымдемӹн Иордан рекӓ вес сирӹштӹшӹ вӓрвлӓшкӹ толын.
2 Тӹдӹн паштек шукы халык кен, дӓ Иисус нӹнӹм тӹштӹ паремден.
3 Тӹдӹн докы фарисейвлӓ лишемӹнӹт дӓ терген попенӹт: «Эдемлӓн хоть-махань ӓмӓл донат ӹшке вӓтӹжӹм айырен колташ лиэш ма?»
4 Тӹдӹ нӹнӹлӓн вӓшештен: «Сӓндӓлӹкӹм Ӹштӹшӹ тӹнгӓлтӹшӹшток нӹнӹм пӱэргӹ дон ӹдӹрӓмӓшӹм ӹштен. Тенге сирӹмӹм лыдделда ма?»
5 Вара келесен: «Седӹндон пӱэргӹ ӓтяжӹ дон ӓвӓжӹм кода, ӹшке вӓтӹжӹ доно ушна, дӓ нӹнӹ коктын ик кӓп лит.*
6 Тенге нӹнӹ ӹнде кокты агыл, а ик кӓп ылыт. Мам Йымы ушен, эдем ӹнжӹ айыры».
7 Нӹнӹ Тӹдӹлӓн попенӹт: «Кыце вара айырымы гишӓн пумагам пуаш дӓ вӓтӹжӹ гӹц айырлаш лимӹ гишӓн Моисей законым коден?»*
8 Иисус нӹнӹлӓн попен: «Тӓмдӓн пингӹдӹ йӓнгдӓ гишӓн Моисей тӓлӓндӓ вӓтӹм айырен колташ ирӹкӹм пуэн, а пӹтӓри тенге ылде.
9 Мӹньжӹ тӓлӓндӓ попем: кӱ шӓхӓрлӓнӹмӹ гишӓн агыл вӓтӹжӹм айырен колта дӓ весӹм марлан нӓлеш, тӹдӹ шӓхӓрлӓнӓ. Айырен колтымым марлан нӓлшӓт шӓхӓрлӓнӓ».
10 Тыменьшӹвлӓжӹ Иисуслан попенӹт: «Эдем вӓтӹжӹ доно ӹшкӹмжӹм тенге кычышашлык гӹнь, ӹдӹрӹм нӓлмӓнӓт агыл».
11 Тӹдӹжӹ нӹнӹлӓн келесен: «Техень шаям цилӓн ӹлӹмӓшӹш пыртен ак кердеп. Кӱлӓн тенге пуйыралтын, тӹдӹ веле кердеш.
12 Южшы ӓвӓн мӹшкӹр гӹцок ӹдӹрӹм нӓлӹн керддӹмӹ шачыныт, весӹштӹм ӹдӹр нӓлӓш ярдымым эдемвлӓ ӹштенӹт, а кымшывлӓжӹ Йымын Кугижӓншӹ верц ӹшкӹмӹштӹм мыжыранг керддӹмӹм ӹштенӹт. Кӱ техень шаям ӹлӹмӓшӹш пыртен кердеш, пыртыжы».
13 Тетявлӓ вӹкӹ кидӹм пиштӹжӹ дӓ нӹнӹ верц ыдылжы манын, Иисус докы тетявлӓм канденӹт. Тыменьшӹвлӓжӹ нӹнӹм цӓренӹт.
14 Но Иисус келесен: «Тетявлӓм пыртыда, Мӹнь докем толаш нӹнӹм идӓ цӓрӹ, вет Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ – техеньвлӓн».
15 Вара тетявлӓ вӹкӹ кидӹм пиштенӓт, тӹшецӹн кен.
16 Теве иктӹ толын дӓ Иисуслан келесен: «Пуры Тымдышы! Курымашлык ӹлӹмӓшӹм нӓлӓш манын, мӹнь махань пурым ӹштӹшӓшлык ылам?»
17 Иисус тӹдӹлӓн келесен: «Малын тӹнь Мӹньӹм пуры манат? Йымы гӹц молы иктӓт пуры агыл. Тӹнь курымашлык ӹлӹмӓшӹш пырынет гӹнь, шӱдӹмӓшвлӓм шокты».
18 «Маханьвлӓм?» – ядын. Иисус келесен: «”Ит пушт”, ”Ит шӓхӓрлӓнӹ”, ”Ит шолышт”, ”Иктӹн верцӓт, иктӹн вӹкӓт алтален ит попы”,
19 ”Ӓтят-ӓвӓтӹм шотеш пиштӹ”, ”Лишӹлетӹмӓт ӹшкӹметӹм яратымы семӹньок яраты”».
20 Сӓмӹрӹк эдем келесен: «Цилӓ тидӹм мӹнь ӹрвезем годшенок шоктен шалгем. Эче ма мӹлӓнем ак ситӹ?»
21 Иисус келесен: «Цилӓ шотыштат тӹнь яжо линет гӹнь, ке, ма тӹньӹн улы, цилӓ выжалы дӓ оксажым незервлӓлӓн шӓлӓтӹ. Тӹнӓм пӹлгомышты тӹньӹн пайдаэт лиэш. Вара Мӹнь докем тол дӓ паштекем ке».
22 Техень шамакым колмыкы, сӓмӹрӹк эдем сылык лин дӓ карангын. Тӹдӹ когон паян ылын.
23 А Иисус тыменьшӹвлӓжӹлӓн келесен: «Тӓлӓндӓ лачок попем: паян эдемлӓн Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹш пыраш нелӹ.
24 Эче тӓлӓндӓ попем: верблюдлан им шу вашт лӓктӓш куштылгок агыл, а паянлан Йымын Кугижӓншӹш пыраш тилецӓт нелӹрӓк».
25 Тыменьшӹвлӓжӹ, тидӹм колмыкы, когон ӧрӹн келесенӹт: «Тенгежӹ кӱ ытаралт кердеш?»
26 А Иисус нӹнӹ вӹкӹ анжен попен: «Эдем тидӹм ӹштен ак керд, но Йымы цилӓ кердеш».
27 Тӹнӓм Петр Тӹдӹлӓн келесен: «Теве мӓ цилӓ ма улынам коденнӓ дӓ паштекет кеннӓ. Мӓлӓннӓ ма лиэш?»
28 А Иисус нӹнӹлӓн келесен: «Тӓлӓндӓ лачок попем: кынам у жеп тӹнгӓлеш дӓ Эдем Эргӹ лӹмлештӓрӓлтшӹ престолышкыжы шӹнзеш, тӹнӓм тӓӓт, паштекем кешӹвлӓ, Израильӹн луаткок шачышым суяш луаткок престолышкы шӹнзӹдӓ.
29 Кӱвлӓ пӧртӹм ӓли шӱмбелвлӓм, ӓли ӓкӓ-шыжарвлӓм, ӓли ӓтя-ӓвӓм, ӓли вӓтӹм, ӓли тетявлӓм, ӓли мӱлӓндӹм Мӹньӹн лӹмем верц кодат, шӱдӹ пачаш шукым нӓлӹт, дӓ нӹнӹлӓн курымашлык ӹлӹмӓш пуалтеш.
30 А анзылнышывлӓ шукынжы шайылны дӓ шайылнышывлӓ шукынжы анзылны лит.
*19:4-5 Быт 1:27, 2:24. *19:7 Втор 24:1.1 Пӹлгомыштышы Кугижӓншӹ пӧрт хоза гань ылеш, кыды ирок ирӹ пӓшӓзӹвлӓм ӹшке виноград ӓнгӓшкӹжӹ тӓрлӓш лӓктӹн.
2 Ик кечеш ик динари доно тӱлӓш попен ярыктымыкы, пӓшӓзӹвлӓм виноград ӓнгӓшкӹжӹ колтен.
3 Кымшы цӓш* кытлан тӹдӹ эче ӧлицӓш лӓктӹн дӓ пазарышты пӓшӓде такеш шалгышы эдемвлӓм ужын.
4 Нӹнӹлӓн попен: ”Тӓӓт мӹньӹн виноград ӓнгӓшкем кедӓ, тӓлӓндӓӓт нӓлшӓшлык пӓшӓдӓрдӓм тӱлем”. Нӹнӓт кенӹт.
5 Куд цӓш, ӹндекш цӓш кытлаштат хоза угӹц лӓктӹн дӓ тенгеок ӹштен.
6 Луатик цӓш кытлашты эчеӓт лӓктӹн дӓ такеш шалгышы вес эдемвлӓм ужын. ”Тӓ малын кечӹгыт пӓшӓде тиштӹ шалгедӓ?” – нӹнӹ гӹц ядын.
7 ”Мӓмнӓм иктӓт тӓрлӹде”, – нӹнӹ келесенӹт. ”Тӓӓт мӹньӹн виноград ӓнгӓшкем кедӓ, дӓ ма нӓлшӓшлыкым нӓлӹдӓ”, – нӹнӹлӓн манын.
8 Вады шомыкы, виноград ӓнгӓн хозажы пӓшӓ виктӓрӹшӹлӓн келесен: ”Пӓшӓзӹвлӓм ӱж, остаткаэш тӓрлӹмӹвлӓ гӹц тӹнгӓлӹн, сек анзыц тӓрлӹмӹвлӓ якте пӓшӓдӓрӹм тӱлӹ”.
9 Луатик цӓш кытлан тӓрлӹмӹвлӓ толыныт дӓ ик динари гӹц нӓлӹнӹт.
10 Сек анзыцын тӓрлӹмӹвлӓ толыныт дӓ оксам шукырак пуат машаненӹт, но нӹнӓт ик динари гӹцок нӓлӹнӹт.
11 Оксам нӓлмӹкӹштӹ, пӧрт хозалан ӧпкӓлен попаш тӹнгӓлӹнӹт:
12 ”Остаткаэш толшывлӓ ик цӓш веле пӓшӓм ӹштенӹт, а мӓ кечӹгыт ӹштеннӓ дӓ кечӹ панежмӹм тырхеннӓ, но тӹнь нӹнӹлӓн мӓмнӓн нӓрок тӱленӓт!”
13 Нӹнӹ логӹц иктӹжӹлӓн хоза келесен: ”Тӓнг, мӹнь тӹньӹм алталыделам. Ӓли тӹнь ик динарилӓн пӓшӓм ӹштӓш сӧрӹделат ма?
14 Ӹшкӹметӹнӹм нӓл дӓ ке. Манярым тӹлӓнет пуэнӓм, остаткаэш тӓрлӹмӹ тӹ эдемлӓнӓт тӹнӓрӹмок тӱлӹнем.
15 Мӹлӓнем ӹшке оксаэм доно шанымем семӹнь ӹштӓш ак ли ма? Ӓли пуры ылмемлӓн йӓнгет йыла?”
16 Тенге шайылнышывлӓ анзылны лит, а анзылнышывлӓ – шайылны. Вет ӱжмӹвлӓ шукын ылыт, а айырен нӓлмӹвлӓ – чӹдӹ».
17 Иерусалим докы кузымы годым корнышты Иисус луаткок тыменьшӹжӹм ӧрдӹшкӹ ӱжӹн дӓ нӹнӹлӓн келесен:
18 «Теве мӓ Иерусалимӹш толын шона. Эдем Эргӹ архиерей дон закон тымдышывлӓн кидӹш кычен пуалтеш. Нӹнӹ Тӹдӹм пушташ суят
19 дӓ язычниквлӓн кидӹш мыскылаш, лыпш доно лыпшаш дӓ пыдален сӓкӓш пуат, но кымшы кечӹн Тӹдӹ ӹлӹж кӹньӹлеш».
20 Тӹнӓм Иисус докы Зеведейӹн эргӹвлӓжӹн ӓвӓштӹ эргӹвлӓжӹ доно толын дӓ, кымалын, Тӹдӹ гӹц тамам ядын.
21 Иисус тӹдӹлӓн келесен: «Мам яднет?» Ӹдӹрӓмӓш попен: «Кугижӓншӹштет ти кок эргӹм гӹц иктӹжӹм вургымла монгырешет, весӹжӹм шалахай велӓнет шӹндӓш шамакым пу».
22 Иисус келесен: «Тӓ мам ядмыдам ада пӓлӹ. Мӹньӹн йӱшӓшлык цӓшкӓ гӹц йӱн ӓли Мӹньӹн крестӓлтмем семӹнь крестӓлт кердӹдӓ ма?» «Кердӹнӓ», – маныныт.
23 Иисус нӹнӹлӓн попен: «Мӹньӹн йӱшӓшлык цӓшкӓ гӹц тӓӓт йӱдӓ, Мӹньӹн крестӓлтмем семӹньок тӓӓт крестӓлтӹдӓ, но вургымла ӓли шалахай велӓнем кӱм шӹндӓш, Мӹнь гӹцем агыл, а Ӓтям вӓрӹм кӱлӓн йӓмдӹлен, нӹнӹн лит».
24 Молы лу тыменьшӹжӹ, тидӹм попымы гишӓн колмыкы, кок шӱмбеллӓн когон шӹдешкенӹт.
25 Иисус нӹнӹм Ӹшке докыжы ӱжӹн дӓ келесен: «Халыквлӓн вуйлатышышты нӹнӹн хозашты лит, дӓ кого эдемвлӓ халыквлӓм кид лӹвӓлнӹштӹ кычат. Тӓ тидӹм пӓледӓ.
26 Но тӓ лоштыда тенге ӹнжӹ ли: тӓ лоштыда кӱ кого линежӹ, тӹдӹ тӓрзӹдӓ лижӹ,
27 тӓ логӹцдӓ кӱ анзылны линежӹ, тӓлӓндӓ цора лижӹ.
28 Эдем Эргӓт Ӹшкӹлӓнжӹ служышым моаш агыл, а йӓллӓн служаш дӓ, шукы эдемӹм сылен нӓлӓш манын, ӹшке йӓнгжӹм пуаш толын».
29 Иерихон гӹц лӓкмӹштӹ годым Иисус паштек шукы халык ашкедӹн.
30 Теве корны сага шӹнзӹшӹ кок слӧпӧй эдем, лишӹцӹнӹштӹ Иисус эртӹмӹ гишӓн колмыкышты, саслаш тӹнгӓлӹнӹт: «Господь, Давидӹн Эргӹжӹ, мӓмнӓм ӹжӓлӓйӹ!»
31 Халык нӹнӹлӓн цӓрнӓш шӱден, но нӹнӹ когоракын веле сасленӹт: «Господь, Давидӹн Эргӹжӹ, мӓмнӓм ӹжӓлӓйӹ!»
32 Иисус шагалын, нӹнӹм Ӹшке докыжы ӱжӹн дӓ келесен: «Тӓ Мӹлӓнем мам ӹштӹктӹнедӓ?»
33 «Господь, мӓмнӓн сӹнзӓнӓ пачылтшы ыльы», – нӹнӹ Тӹдӹлӓн попенӹт.
34 Иисус нӹнӹм ӹжӓлӓен колтен, сӹнзӓштӹм тӹкӓлӹн, сӹнзӓштӹ тӹнӓмок ужаш тӹнгӓлӹн, дӓ нӹнӹ Иисус паштек кенӹт.
*20:3 «Кымшы цӓш» – мӓмнӓн веремӓ доно ӹндекш цӓш ирок. 6 цӓш ирок тӹнгӓлӹн, кечӹ 18 цӓш якте шыпшылтын, тӹдӹм 12 цӓшӹш пайыленӹт.1 Иерусалимӹш лишеммӹштӹ годым Елеон кырык* докы Виффагиш шомыкышты, Иисус кок тыменьшӹжӹм анзык колтен
2 дӓ нӹнӹлӓн келесен: «Анзылныда кайшы солаш кедӓ. Ялштен шагалтымы вӹлӹ оселым тӹнӓмок мода, сагажы сӓмӹрӹк осел лиэш, нӹнӹм шӱтӹдӓ дӓ Мӹнь докем кандыда.
3 Тӓлӓндӓ иктӓжӹ мам-гӹнят келесӓ гӹнь, тенге попыда: ”Нӹнӹ Господьлан келӹт”. Тӹдӹ тӹнӓмок нӹнӹм колта».
4 Пророк гач попымы шамак лиӓлт шожы манын, тенге ылын. Пророк попен:
5 «Сионын ӹдӹржӹлӓн келесӹдӓ:
теве тӹньӹн Кугижӓэт тӹнь докет смирнӓ толеш,
вӹлӹ осел дон сӓмӹрӹк оселым,
кӹцкӹмӹ оселын цамажым, кышкыж шӹнзӓ».*
6 Тыменьшӹвлӓжӹ кенӹт дӓ, кыце Иисус шӱден, тенгеок ӹштенӹт.
7 Вӹлӹ дон сӓмӹрӹк оселым канденӹт, нӹнӹ вӹкӹ выргемӹштӹм шӓрен пиштенӹт, Иисус кышкыж шӹнзӹн.
8 Когон шукы халыкшы выргемвлӓштӹм корнеш шӓренӹт, а весӹвлӓжӹ пушӓнгӹ укшвлӓм пӹчкеденӹт дӓ корныш оптенӹт.
9 Анзылны кешӹвлӓӓт, паштекшӹ ашкедшӹвлӓӓт сасленӹт:
«Осанна* Давидӹн Эргӹжӹлӓн!
Господьын лӹмжӹ доно Толшы
хвальымы лижӹ.
Осанна кӱшнӹ йонгалтшы!»
10 Кынам Тӹдӹ Иерусалимӹш пырен, улы хала тӓрвӓнен, дӓ цилӓнӓт ядыштыныт: «Кӱ Тӹдӹ?»
11 Халык попен: «Тидӹ Иисус, Галилейӹштӹшӹ Назарет гӹц Пророк».
12 Иисус Йымын пӧртӹш пырен дӓ выжалышы дон нӓлшӹвлӓм цилӓштӹм тӹшецӹн поктен лыктын. Окса вашталтышывлӓн стӧлвлӓштӹм дӓ кӓдӹ выжалышывлӓн тӧнгӹлвлӓштӹм кымыктен
13 дӓ нӹнӹлӓн попен: «Сирӹмӹ: ”Мӹньӹн пӧртем йымыдылмы пӧрт лиэш”, а тӓжӹ тӹдӹм разбойниквлӓн пӹжӓшӹшкӹ сӓртендӓ».*
14 Йымын пӧртӹштӹ Иисус докы слӧпӧй дон акшаквлӓ толыныт. Тӹдӹ нӹнӹм паремден.
15 Иисусын ӹштӹмӹ ӧрӹктӓрӹшӹ пӓшӓвлӓжӹм ужын дӓ тетявлӓн Йымын пӧртӹштӹ «Осанна Давидӹн Эргӹжӹлӓн!» манын саслымыштым колын, архиерейвлӓ дон закон тымдышывлӓ шӹдешкенӹтӓт,